Sản xuất hay sản xuất của cải vật chất trong tiếng Anh được gọi là manufacturing. Sản xuất là hoạt động chủ yếu trong các hoạt động kinh tế của con người. Sản xuất là quá trình làm ra sản phẩm để sử dụng hay để trao đổi trong thương mại. Sản xuất có thể hiểu đơn giản là quá trình biến đầu vào hay còn gọi là các yếu tố sản xuất thành các đầu ra (hay là sản phẩm). Ví dụ: Để sản xuất quần áo, các doanh nghiệp phải sử dụng đầu vào như lao động, vải, kim, chỉ, máy may, cúc, kéo để sản xuất ra những bộ quần áo mùa hè, mùa đông, quần áo bảo hộ,. Chúng ta có thể chia đầu vào theo những tiêu thức chung nhất thành lao động, nguyên vật liệu và vốn. - Lao động bao gồm lao động lành nghề (thợ mộc, kĩ sư), lao động giản đơn (lao động nông nghiệp) và những nguồn lực kinh doanh của những nhà quản lí. - Nguyên liệu bao gồm thép, chất dẻo, điện, nước, bất kì hàng hóa nào hãng mua và chuyển chúng thành sản phẩm cuối cùng. Các yếu tố đầu vào không phải là độc lập mà có quan hệ với nhau. Mối quan hệ đó được mô tả bằng hàm sản xuất. Hàm sản xuất là một mô hình toán học cho biết lượng đầu ra tối đa có thể thu được từ các tập hợp khác nhau của các yếu tố đầu vào tương ứng với một qui trình công nghệ nhất định. Chúng ta cần chú ý ở đây hàm sản xuất thể hiện các phương án hiệu quả về mặt kĩ thuật, nên lượng đầu ra được phản ánh là đầu ra tối đa. Ứng với mỗi trình độ công nghệ nhất định, sự kết hợp các yếu tố đầu vào khác nhau nên sẽ tương ứng vớI một hàm sản xuất khác nhau. Ví dụ, công nghệ hiện đại sẽ sử dụng ít lao động hơn; công nghệ giản đơn chưa có sự áp dụng máy móc, khoa học, kĩ thuật sẽ làm cho việc sử dụng lao động nhiều hơn. Một điều hết sức quan trọng mà trong sản xuất phải phân biệt là khái niệm ngắn hạn và dài hạn. Trong ngắn hạn và trong dài hạn có sự khác nhau về trình độ công nghệ sản xuất nên mức sản lượng sẽ khác nhau. - Ngắn hạn là khoảng thời gian mà trong đó ít nhất có một yếu tố đầu vào của sản xuất không thể thay đổI được. Yếu tố này được gọi là yếu tố cố định. Ví dụ, trong 2 năm đầu sản xuất, công ty may Tiến An đã đầu tư xây dựng nhà máy, mua nguyên vật liệu, thuê lao động để sản xuất quần áo xuất khẩu. Trong thờI gian này, công ty đã phải thuê thêm lao động trong những lúc có đơn hàng lớn và nguyên liệu phải mua liên tục mới đảm bảo sản xuất đầy đủ số lượng quần áo theo đơn đặt hàng. Tuy nhiên, cơ sở sản xuất, dây chuyền máy móc của Công ty vẫn chưa thay đổi. Như vậy, công ty may Tiến An đang sản xuất trong ngắn hạn. - Dài hạn là khoảng thời gian cần để cho tất cả các đầu vào đều có thể thay đổi. Ví dụ, với công ty may Tiến An, khi hoạt động trên thị trường đã có nhiều uy tín và nhận được nhiều đơn đặt hàng hơn. Với qui mô nhà xưởng thiết bị như hai năm trước là không đủ, công ty đã quyết định đầu tư thêm nhà máy sản xuất nữa. Như vậy, với khái niệm về dài hạn có thể khẳng định khi công ty thay đổi qui mô sản xuất, công ty đang sản xuất trong dài hạn. Chú ý, phân biệt ngắn hạn và dài hạn không dựa vào khoảng thời gian cụ thể mà căn cứ vào sự thay đổi của các yếu tố đầu vào. Vì vậy, với mỗi ngành nghề sản xuất, kinh doanh khác nhau, thời gian được coi là ngắn hạn, dài hạn là khác nhau. Nó không đồng nhất với tất cả các hãng, doanh nghiệp.

Summary: Đất hay các nguồn lực tự nhiên (tài nguyên thiên nhiên) - các sản phẩm có nguồn gốc tự nhiên chẳng hạn như đất đai và khoáng chất. Chi phí cho việc sử dụng đất là địa tô. Sức lao động - các hoạt động của con người được sử dụng trong sản xuất. Chi phí thanh toán cho sức lao động là lương. Tư bản hay vốn - Các sản phẩm do con người làm ra hay công cụ sản xuất) được sử dụng trong sản xuất các sản phẩm khác. Vốn bao gồm máy móc, thiết bị và nhà xưởng. Trong ý nghĩa chung, chi phí thanh toán cho vốn gọi là lãi suất. Doanh nhân khởi nghiệpCác yếu tố này lần đầu tiên được hệ thống hóa trong các phân tích của Adam Smith, 1776, David Ricardo, 1817, và sau này được John Stuart Mill đóng góp như là một phần của lý thuyết chặt chẽ về sản xuất trong kinh tế chính trị. Trong các phân tích cổ điển, tư bản nói chung được xem như là các vật thể hữu hình như máy móc, thiết bị, nhà xưởng. Với sự nổi lên của kinh tế tri thức, các phân tích hiện đại hơn thông thường phân biệt tư bản vật lý này với các dạng khác của tư bản chẳng hạn như "tư bản con người" (thuật ngữ kinh tế để chỉ giáo dục, kiến thức hay sự lành nghề).


Cô tham gia đóng phim từ năm 1996, khi chỉ mới 6 tuổi. Cô từng tham gia cuộc thi Hoa hậu Thế giới người Việt và một số phim thành công phải kể đến như Làn Môi Trong Mưa của đạo diễn Đỗ Đức Thịnh, Váy Hồng Tầng 24, Mỹ Nhân Kế, hay những phim điện ảnh gần đây như Gái Già Lắm Chiêu (2016), Chạy Đi Rồi Tính (2017), Cô Ba Sài Gòn (2017), Ống Kính Sát Nhân (2018). Được biết tới như một ngôi sao tuổi teen, cùng với hình ảnh trên phim lẫn cả ngoài đời trong sáng, Diễm My 9X cũng còn sở hữu bảng điểm đẹp khiến cho mọi người phải nể phục. Trong cuộc giao tiếp, Diễm My 9X đã được đánh giá là có khả năng ăn nói khá lưu loát và cũng luôn có thái độ lễ phép, đúng mực. Sau cuộc thi, cô đã nhận được sự quan tâm rất lớn từ công chúng và giới truyền thông. Cũng từ lúc đó, cô nàng đã bắt đầu thay đổi phong cách để mà khẳng định mình chín chắn và sự trưởng thành hơn. Thay vì một gương mặt ngây ngô, Diễm My 9X bây giờ cũng tự tin diễn trước ống kính, cô còn không ngần ngại thực hiện những bộ ảnh bikini bên chiếc xế hộp nóng bỏng với đủ những tư thế. Diễm My đã từng nhận Giải nhì Người đẹp hoa anh đào năm 2008. Đóng phim và làm người mẫu nhí từ lúc còn 5 tuổi, Diễm My 9X đã phải rất vất vả mới thoát khỏi bóng dáng của một cô bé ngây thơ, và trong sáng. Một gương mặt đẹp u buồn và đài các của cô cũng dễ dàng đóng khung với một số phong cách quý phái, và cổ điển hoặc là kiêu sa như phong cách công chúa. Năm 1996, Diễm My đã tham gia vào bộ phim đầu tay Bóng đêm cuộc tình. Ngoài ra, cô bé 6 tuổi còn tham gia vào Đứng dậy sau cơn mê cùng với nữ diễn viên Diễm Hương. Năm 1998, Diễm My lại tiếp tục tham gia vào bộ phim Đi qua lời nguyền. Lúc này, các đường nét trên gương mặt cô đã mềm mại và cũng rõ nét hơn. Không chỉ tham gia vào đóng phim, Diễm My còn là một thành viên nhóm múa Ngôi sao nhỏ nổi tiếng. Năm 2005, Diễm My đã tham gia vào Sài Gòn tình ca. Đây là một bộ phim đã giành được nhiều thành công tại thời bấy giờ. Tuy vậy, tên tuổi của Diễm My vẫn chưa thực sự nổi bật. Năm 2008, Diễm My đã tham gia cuộc thi Người đẹp Hoa anh đào và đã giành giải nhì. Tuy rằng đã nổi tiếng trong giới teen, Diễm My vẫn còn rất giản dị khi đi chơi cùng với bạn bè trong những bức ảnh chụp năm 2009. Cô cũng có thành công nhỏ cùng với vai diễn trong một bộ phim Mảnh ghép cuộc đời. Năm 2010, Diễm My lại tiếp tục tham gia vào cuộc thi Hoa hậu thế giới người Việt, tuy vậy cô cũng chỉ lọt tới vòng chung kết. Có một gương mặt hoàn hảo, số đo 3 vòng khá chuẩn 82-64-90 tuy nhiên Diễm My lại hạn chế về chiều cao (1m63). Năm 2011, Diễm My lại gây chú ý khi khoe những hình sexy, và nóng bỏng bên xe. Cô cũng tham gia vào bộ phim Tiểu thư lọ lem. Tuy là vậy, gu thời trang của cô lại cũng là một vấn đề vô cùng lớn, khi cô thường xuyên xuất hiện với những trang phục rườm rà và thiếu sự sang trọng. Ngoài đời Diễm My 9X là người dễ gần, cô khá thông minh, luôn lễ phép và cư xử đúng mực, tuy nhiên, có đôi lần cô bị chê trách vì ăn mặc khá táo bạo khi đến dự các sự kiện lớn. Nhưng phải công nhận rằng, một người có thâm niên trong nghề cao như Diễm My 9X lại rất hiếm scandal đến vậy, trong khi đó chúng ta không khó bắt gặp các diễn viên, nghệ sĩ sa ngã, lắm scandal thậm chí là sớm nở chóng tàn,… Nhưng riêng Diễm My 9X cô vẫn luôn giữ hình ảnh của mình trong sạch, xây dựng một cuộc sống độc lập về kinh tế, có nhà có xe riêng và sự nghiệp ngày càng nở rộ khi tuổi đời còn khá trẻ. Đối với chuyện tình yêu, hầu như ai cũng biết vấn đề này trong giới nghệ sĩ Showbiz là muôn màu muôn vẻ, nhưng Diễm My 9x là người có nhiều ẩn số về chuyện đời tư cũng như trong chuyện tình cảm, đến nay nhiều người cũng chỉ biết cô có 2 mối tình, trong đó người yêu hiện tại của Diễm My 9x là một người ngoài ngành giải trí. Khi fan hâm mộ nhìn thấy thần tượng của mình chia sẻ những bức ảnh tình cảm lúc thì nắm tay, lúc thì tựa vai bên cạnh một chàng trai giấu mặt, họ đã thở phào nhẹ nhõm khi biết rằng Diễm My 9x đã có bạn trai mới sau hơn 2 năm chia tay người cũ – doanh nhân Phan Đức với mối tình không mấy êm đẹp. Rất nhanh chóng, cộng đồng mạng đã truy ra được tung tích của bạn trai Diễm My 9x là Vinh Nguyễn. Anh là một doanh nhân cũng thuộc thế hệ 9x, đang kinh doanh trong lĩnh vực xây dựng ở Úc, hai người gặp nhau lần đầu khi nữ diễn viên qua xứ sở Kangaroo để quảng bá cho bộ phim Găng Tay Đỏ. Khi được hỏi về doanh nhân Vinh Nguyễn, Diễm My 9x đã khen bạn trai mình là người có tính cách điềm đạm, tâm lý và hay cho cô những lời khuyên hữu ích khi cô cần. Nhưng với những ai theo dõi Diễm My 9x cũng điều biết cặp đôi đã từng có lúc dừng lại nhưng khoảng thời gian ấy lại cho họ nhận ra mình còn rất yêu quà quyết định quay về bên nhau. Chính vì điều đó khiến họ càng tin tưởng và hiểu nhau nhiều hơn dù cho cả hai đang yêu xa. Những ngày qua, vụ ồn ào liên quan đến shop thời trang tự ý lấy hình ảnh Trương Thế Vinh để quảng bá cho sản phẩm của họ, dù chưa được sự đồng ý của nam ca sĩ đã thu hút sự quan tâm của dư luận. Sau vụ việc, nhiều nghệ sĩ cũng lên tiếng bày tỏ quan điểm và bị cho là “đá đểu” Trương Thế Vinh. Trong số đó, nữ diễn viên Diễm My 9X là một trong những nghệ sĩ bị cộng đồng mạng “ném đá” thậm tệ. Rất nhiều bình luận gay gắt đổ dồn về phía Diễm My, nghiệm trọng hơn, cư dân mạng còn đòi “tẩy chay” bộ phim điện ảnh đầu tư hoành tráng sắp ra mắt vì có sự tham gia của người đẹp. Trước sức ép lớn từ dư luận, Diễm My đã lên tiếng xin lỗi. Nữ diễn viên đăng tải dòng trạng thái lên cả Facebook cá nhân lẫn trang Fanpage với nội dung: “Đã nhiều ngày nay, My vẫn rất buồn và hối hận vì những chuyện xảy ra đã làm các bạn thất vọng và mất lòng tin ở My. Bản thân My cảm thấy không lời xin lỗi nào là đủ để bù đắp cho những tổn thương mà My đã gây ra cho khán giả và những người hâm mộ nghệ sĩ. Lý do để đến hôm nay My mới nói ra điều này là vì My hi vọng mọi người và cả My nữa, đều đã bình tĩnh để mở lòng với nhau”. “My thành thật gửi lời xin lỗi đến tất cả khán giả vì những lời lẽ gây tổn thương đến các bạn. My và trợ lý của mình xin nhận lỗi và hy vọng mọi người hiểu và thông cảm cho My. Một lần nữa, Diễm My chân thành nhận lỗi và cảm ơn mọi người rất nhiều”. Tuy nhiên, ngay khi nữ diễn viên “Gái già lắm chiêu” chia sẻ công khai dòng xin lỗi trên, cô vẫn hứng chịu khá nhiều chỉ trích, phẫn nộ từ cộng đồng mạng. Nhiều ý kiến để lại: “Còn chút lòng tự trọng thì tỉ rút khỏi “Phượng khấu” đi mà, tội đoàn phim vì một con sâu”, ” Phải chi từ đầu chị nói vậy là người ta tha lỗi rồi. Cứ cố tỏ vẻ không có lỗi làm gì vậy chị”, “Em cũng không giận chị đâu. Em tha lỗi cho chị và quản lý nhưng tẩy chay thì em cứ tẩy chay thôi”, “Nếu có lòng tự trọng chị nên tự rút khỏi “Phượng Khấu” đi, đừng làm ảnh hưởng đến đoàn phim”…. Trước đó, Diễm My 9X đã lên tiếng giải thích do công việc bận rộn nên cô không kịp cập nhật tin tức, và cũng không hay biết về vụ việc liên quan đến Trương Thế Vinh. “Trợ lý My gửi cho tấm hình nó đi ngang tiệm chụp ảnh thẻ, thấy vui, cứ thể post lên story mà không biết là vụ gì đang xảy ra”. “Như 1 viên gạch từ trời rơi xuống, tự dưng lại bị các bạn chửi bới tới tấp, không biết lời chửi như vậy có ra được cơm gạo nuôi sống gia đình các bạn và xã hội không, nhưng My chỉ biết trách mình “tồ” vì không biết báo chí đã nổi lên vụ gì”. Đỉnh điểm khiến khán giả “quay lưng” với người đẹp là từ phát ngôn không nhận sai về mình: “My rất muốn xin lỗi nhưng My lại thấy mình không biết nên không có lỗi. Nhưng dù sao, My cũng xin lỗi vì để các bạn giận dữ, phát sinh năng lượng ghét và tiêu cực trong con người các bạn…”. Nam ca sĩ Trương Thế Vinh – nhân vật chính của câu chuyện cũng đã phân trần trước nhiều luồng ý kiến trái chiều, anh thậm chí đã lên tiếng bênh vực Diễm My: “Diễm My 9X thì không có ý xấu và cũng đã giải thích rất rõ. Chúng tôi thường xuyên làm việc chung nên tôi hiểu em ấy. Các bạn hãy bỏ qua nhé”. Cụ thể, nhân vật An Duyên sẽ được thay thế bằng một gương mặt khác thay vì Diễm My 9X như thời điểm đầu công bố. Chia sẻ về lý do có sự thay đổi này, ê-kíp phim cho biết: “Do việc thay đổi lịch bấm máy đã được ê-kíp thông báo trước đó đến các phương tiện thông tin đại chúng để chờ đợi nghệ sĩ Hồng Đào hồi phục sức khỏe, cộng thêm việc phát sinh thời gian từ khâu chế tác phục trang và đạo cụ, nên ê-kíp rất tiếc phải thông báo Diễm My 9X và một số diễn viên khác đã không thể thu xếp lịch trình làm việc để tham dự Phượng khấu”. “Cả đoàn làm phim đều rất buồn vì nữ diễn viên đã không thể đồng hành cùng dự án lần này. Rất mong quý khán giả có thể thông cảm và luôn ủng hộ dự án”, ê-kíp phim chia sẻ thêm. Đồng thời, đoàn phim cũng công bố vai diễn Võ An Duyên sẽ được diễn viên Ngọc Xuyên đảm nhận. Thông tin này lập tức nhận được sự quan tâm của dư luận. Nhiều khán giả bày tỏ sự bất ngờ trước việc thay đổi diễn viên của ê-kíp bởi trước đó, vai diễn này gần như được dành cho Diễm My 9X. Tuy nhiên, nhiều khán giả vẫn ủng hộ sự xuất hiện của Ngọc Xuyên trong phim. Họ cho rằng so với Diễm My 9X, Ngọc Xuyên gặp bất lợi về hiệu ứng truyền thông song tạo hình của cô được đánh giá là phù hợp với nhân vật. Một tài khoản viết: “Vẫn ổn, gương mặt sang trọng, đúng với phong thái của con gái nhà quyền quý”. “Lúc trước thấy Diễm My đã đẹp rồi mà chị này còn đẹp, hợp vai hơn nữa. Nhìn là thấy nét hiền thục, đoan chính của mẫu nghi thiên hạ rồi”. “Thần thái này cảm giác phù hợp hơn Diễm My 9X. My xinh nhưng mang nét đẹp hiện đại”, một cư dân mạng nhận xét. Phượng khấu là một trong những phim được khán giả chú ý khi ê-kíp hé lộ cốt truyện cung đấu gay cấn trong nội cung triều Nguyễn. Tuy nhiên, việc lựa chọn bối cảnh quay cũng như tình trạng sức khỏe của Hồng Đào khiến tiến độ quay của phim bị chậm trễ. Cụ thể, nữ diễn viên bị suy nhược cơ thể, phải về Mỹ điều trị. Trong khi đó, vai diễn của cô được xem như linh hồn và trái tim của cả bộ phim Phượng khấu, nên ê-kíp quyết định dời lịch sản xuất, chờ Hồng Đào phục hồi. Theo kế hoạch mới, tập đầu tiên của Phượng khấu sẽ được phát hành vào tháng 3.2020. Gái già lắm chiêu là dự án phim điện ảnh đầu tay của bộ đôi đạo diễn Bảo Nhân – Nam Cito, ra mắt sau dịp Tết Nguyên đán 2016 với sự tham gia của Diễm My 9x, Bình Minh, Việt Hương, Huỳnh Lập và Diệu Nhi. Bộ phim lấy đề tài về phụ nữ thành thị nhanh chóng chiếm được tình cảm của khán giả, mang về doanh thu tốt cho nhà sản xuất. Vào cuối năm 2018, phần 2 đã “thay máu” toàn bộ diễn viên với sự góp mặt của Ninh Dương Lan Ngọc, Lê Xuân Tiền, Thùy Anh, Thoại Tiên, Phương Lan. Vào tháng 2/2019, bộ đôi đạo diễn Bảo Nhân – Nam Cito công bố dự án Gái già lắm chiêu 3 với sự kết hợp nữ chính trong 2 phần trước: Diễm My 9x và Ninh Dương Lan Ngọc. Những poster đầu tiên với tagline ”Showbiz làm gì có bạn, huống gì thân” khiến khán giả trông chờ vào muốn tranh đấu ngay trong giới giải trí giữa quý cô Linh San của tạp chí thời trang và Ms.Q – Host truyền hình nổi tiếng sắc sảo. Thậm chí trong dịp công bố dự án, nhà sản xuất Gái già lắm chiêu: Tứ đại mỹ nhân cũng đã tung ra một trích đoạn phân cảnh “long tranh phụng đấu” giữa hai nữ chính và hạ màn bằng cảnh nhân vật Linh San bắn chết Ms.Q. Hình ảnh Ninh Dương Lan Ngọc gục ngã trên vũng tàu và nụ cười sắc lạnh đến vô tình của Diễm My đã khiến khán giả không khỏi rợn người. Thế nhưng, trong buổi họp báo ra mắt phim Gái già lắm chiêu 3 vừa diễn ra cách đây ít ngày, công chúng bất ngờ vì sự vắng mặt của Diễm My 9x. Thay vào đó, ngoài nữ chính Ninh Dương Lan Ngọc, đoàn phim đã giới thiệu NSND Lê Khanh trong vai người đàn bà giàu có quyền lực bậc nhất xứ Huế – Thái Tuyết Mai – kẻ sẽ đối đầu với nhân vật Ms.Q trong phần phim này. Song song đó, Jun Vũ cũng xuất hiện trong dàn cast chính và để lại nhiều tò mò cho khán giả. Khá nhiều cư dân mạng để lại bình luận trên các fanpage đăng tải thông tin phim về sự thiếu vắng của Diễm My 9x. Có người cho rằng, nữ chính phần 1 đã bị cắt vai do scandal vạ miệng vài tháng trước trong chuyện lùm xùm giữa Trương Thế Vinh và một cửa hàng thời trang. Vào thời điểm đó, ngay cả bộ phim Phượng Khấu của cô đóng cùng với Jun Phạm cũng bị vạ lây, cư dân mạng liên tiếp yêu cầu đạo diễn phải thay vai của Diễm My 9x. Tuy nhiên, nếu theo dõi kỹ quá trình sản xuất phim, khán giả sẽ nhận ra dự án của Ninh Dương Lan Ngọc và Diễm My 9x vừa nêu ở đầu bài là TV Series.

Summary: Vũ Phạm Diễm My (sinh ngày 27 tháng 1 năm 1990) được biết đến với nghệ danh Diễm My 9x là một diễn viên, người mẫu và người dẫn chương trình (MC) của Việt Nam. Cô tham gia đóng phim từ năm 1995, khi chỉ mới 5 tuổi. Cô từng tham gia cuộc thi Hoa hậu Thế giới người Việt và một số phim thành công phải kể đến như Làn Môi Trong Mưa của đạo diễn Đỗ Đức Thịnh, Váy Hồng Tầng 24, Mỹ Nhân Kế, hay những phim điện ảnh gần đây như Gái Già Lắm Chiêu (2016), Chạy Đi Rồi Tính (2017), Cô Ba Sài Gòn (2017), Ống Kính Sát Nhân (2018). Và hiện tại là phim Tình yêu và tham vọng (2020). Vũ Phạm Diễm My sinh ra và lớn lên tại Thành phố Hồ Chí Minh trong một gia đình Công giáo mộ đạo. Mặc dù hoạt động nghệ thuật sớm ngay từ khi còn nhỏ, cô vẫn duy trì được thành tích học tập đáng nể. Bằng chứng là trong kỳ thi tuyển sinh vào cấp ba của mình, cô đạt số điểm 58/60 và thi đỗ vào Trường THPT Bùi Thị Xuân, ngôi trường có số điểm đầu vào cao nhì toàn thành phố lúc bấy giờ, 54.5, chỉ sau Trường THPT Nguyễn Thượng Hiền với điểm chuẩn 56.


Trong lịch sử phát triển của loài người, chủ nghĩa đế quốc ngôn ngữ luôn song hành cùng chủ nghĩa đế quốc thực dân để đồng hoá các dân tộc bị thống trị về mặt ngôn ngữ và văn hoá. Tham luận này nhằm giới thiệu đôi nét về chủ nghĩa đế quốc ngôn ngữ trong lịch sử hiện đại mà nhiều nhà nghiên cứu đã đề cập đến trong thời gian gần đây, trong đó có Robert Phillipson, cựu thành viên của Hội đồng Anh (British Council), với tác phẩm Linguistic Imperialism (Nhà xuất bản Oxford University Press, 1992). Từ thực tiễn thế giới đó, chúng tôi sẽ liên hệ đến tình hình sử dụng tiếng nước ngoài xen vào tiếng Việt trên báo chí Việt Nam hiện nay mà dư luận gần đây rất quan tâm. Cuối cùng, tác giả cũng thử đưa ra một số giải pháp nhằm giữ gìn sự trong sáng và tăng sức đề kháng của tiếng Việt trước nguy cơ mới trong thời kỳ hội nhập thế giới. Năm 1998, Charles Krauthammer một cây bút chính luận của báo Washington Post, một lý thuyết gia cánh hữu của chính trường Mỹ, đã khái quát các giai đoạn lịch sử thế giới cận đại và hiện đại trong một bài viết được đăng trên báo này như sau: “Thế kỷ 18 là của Pháp, thế kỷ 19 là của Anh và thế kỷ 20 là của Mỹ. Thế kỷ tiếp theo sẽ vẫn lại là của Mỹ.” Một năm sau, cũng trên nhật báo ấy, tác giả này lại viết tiếp để nêu bậc địa vị siêu cường của nước Mỹ:. “Từ thời kỳ đế quốc La Mã đến nay, không có một quốc gia nào chiếm địa vị thống trị trên các mặt trận văn hoá, kinh tế, kỹ thuật và quân sự . Từ khi Rome tàn phá Carthage đến nay, không có một cường quốc nào khác đạt đến đỉnh cao như chúng ta hiện nay.” (dẫn lại từ Leclerc J, 2006). “Trong thế kỷ 21, quyền lực thống trị là Hoa Kỳ, ngôn ngữ toàn cầu là tiếng Anh, mô hình kinh tế chủ đạo là chủ nghĩa tư bản kiểu anglo-saxon.”(1). Những phát biểu tương tự như thế vừa cho thấy sức mạnh của Hoa Kỳ trên các lĩnh vực chính trị, quân sự, kinh tế, văn hoá, vừa phản ảnh quan niệm về vai trò thống trị của siêu cường này trên vũ đài thế giới. Lĩnh vực ngôn ngữ không hề bị xem nhẹ: ngược lại, đó là một trận địa mà Mỹ và người đồng minh gần gũi nhất là Anh đã có những chuẩn bị tích cực từ nhiều thập kỷ trước để biến tiếng Anh trở thành ngôn ngữ độc tôn trên thế giới. Thuật ngữ chủ nghĩa đế quốc ngôn ngữ (Linguistic Imperialism) bắt đầu được sử dụng rộng rãi vào đầu thập kỷ 90 của thế kỷ trước. Nó có thể được hiểu như là “sự thống trị trên mặt trận văn hoá bằng công cụ ngôn ngữ”, và vì thế hiện tượng này còn có thể được gọi là chủ nghĩa đế quốc văn hoá. Nói một cách tổng quát, đó là hiện tượng một cường quốc thực dân dùng nhiều biện pháp khác nhau để biến ngôn ngữ của mình thành ngôn ngữ giao tiếp chủ yếu trong một quốc gia khác và làm cho các ngôn ngữ địa phương trở thành các ngôn ngữ thứ yếu, và dần dần tàn lụi, thậm chí diệt vong. Vì thế, thuật ngữ này có thể được dùng để chỉ sự thống trị ngôn ngữ của bất cứ cường quốc nào trên thế giới, như Pháp, Anh, Tây Ban Nha hay Bồ Đào Nha… trong quá khứ. Tuy nhiên ngày nay, khi nói đến chủ nghĩa đế quốc ngôn ngữ là người ta muốn nói đến trường hợp của tiếng Anh. Theo H. Masson, cụm từ Manifest Destiny (Số trời hiển nhiên) được sử dụng lần đầu vào năm 1845 trên tạp chí United States Magazine and Democratic Review dưới ngòi bút của Tổng biên tập John O’Sullivan, để biện minh cho việc sáp nhập Texas vào lãnh thổ Hoa kỳ. Năm 1885, John Fiske, một triết gia và sử gia Mỹ, phát triển khái niệm Manifest Destiny thành một quan điểm dân tộc chủ nghĩa cực đoan, theo đó, Thượng đế đã giao cho Hoa Kỳ sứ mệnh đi khai sáng nhân loại, và chủng tộc anglo-saxon là một chủng tộc thượng đẳng do kết quả của quá trình chọn lọc tự nhiên. Quan điểm này rất gần với phong trào cực đoan WASP (White Anglo-Saxon Protestants – Những người da trắng gốc Anglo-Saxon theo đạo Tin Lành). Quan điểm ấy được các chính trị gia tiếp thu một cách triệt để, vì nó có lợi cho chính quyền nước Mỹ. Năm 1900, Theodore Roosevelt, lúc ấy là Phó Tổng Thống Hoa Kỳ, đã viết bộ sách The Winning of the West trong đó có những lập luận biện minh cho các cuộc thảm sát người da đỏ năm 1864. Về người da đen, ông ta đã nói như sau trong một bức thư viết cho Owen Wiste năm 1906:. “Tôi hoàn toàn đồng ý với ông rằng, về phương diện chủng tộc và về tất cả, những người da đen hoàn toàn thấp kém hơn những người da trắng chúng ta.” (trích lại từ Masson H., 2009, tr. Năm 1904, Theodore Roosevelt, lúc này đã được bầu làm Tổng Thống Mỹ, đã thể hiện ý đồ bành trướng và áp đặt ảnh hưởng của mình trên thế giới với tuyên bố: “Hoa kỳ phải thực thi vai trò cảnh sát quốc tế”. Hai cuộc chiến tranh thế giới đã đem lại cơ hội tuyệt vời cho người Mỹ leo lên địa vị siêu cường chi phối thế giới. Tiếp theo đó là việc nhà nước Liên xô và các quốc gia Đông Âu sụp đổ đã biến Hoa Kỳ thành một bá quyền duy nhất trên thế giới. Trong một báo cáo vào năm 1992, Paul D. Wolfowitz, một nhân vật có thế lực ở Toà Nhà trắng dưới nhiều đời tổng thống, đã khẳng định là Hoa Kỳ phải nắm giữ vị thế của một siêu cường duy nhất. Báo cáo nhấn mạnh vai trò của sức mạnh quân sự trong việc thực hiện mục tiêu này. Sức mạnh quân sự ấy sẽ được quyết định sử dụng một cách đơn phương từ Hoa Kỳ, vì trật tự thế giới hiện nay do họ bảo đảm. Châu Âu và Nhật bản sẽ phải thôi cản trở việc thống trị của Hoa Kỳ trên thế giới. Tổ chức NATO đại diện quyền lợi Hoa Kỳ ở Châu Âu, vẫn là yếu tố bảo đảm hàng đầu an ninh trên cựu lục địa. Năm 1997, Z. Brzezínski, người từng là Cố vấn về đối ngoại và An ninh quốc gia dưới thời tổng thống Jimmy Carter, xuất bản quyển The Grand Chessboard. American Primacy and its Geostrategic Imperatives, trong đó ông ta không hề che đậy địa vị bề trên của mình đối với phần thế giới còn lại:. “Trên nhiều phương diện, Tây Âu vẫn nằm trong sự bảo hộ của Hoa Kỳ và các quốc gia trong phần lục địa này nhắc cho chúng ta nhớ các chư hầu của các đế quốc ngày xưa.” (dẫn lại từ Masson, H., 2009, tr. Những vấn đề liên quan đến chủ nghĩa đế quốc ngôn ngữ thời hiện đại được Robert Phillipson đề cập đến trong quyển Linguistic Imperialism(2). Là cựu thành viên của Hội đồng Anh (British Council), ông có dịp tiếp cận với các tài liệu “lưu hành nội bộ” liên quan đến các chiến lược và kế hoạch đưa tiếng Anh lên địa vị ngôn ngữ toàn cầu. Theo ông, chủ nghĩa đế quốc ngôn ngữ Anh – Mỹ được định nghĩa như là. “sự thống trị được thiết lập và duy trì bởi trật tự hiện hành, và như là sự tái hiện liên tục những bất công về cơ cấu và văn hóa giữa tiếng Anh và các ngôn ngữ khác.” (Robert Phillipson, do Leclerc J. dẫn lại, 2006). Ý tưởng về Basic English đã nhận được sự ủng hộ từ hai nguyên thủ quốc gia F. Roosevelt và W. Churchill. Mặc dù chiến tranh thế giới lần thứ hai đang trong giai đoạn ác liệt, nhưng W. Churchill vẫn tỏ ra quan tâm đặc biệt đến kế hoạch này: trong một bức thư gửi hãng tin BBC vào tháng 7 năm 1943, ông đã viết:. “Tôi rất quan tâm đến vấn đề Basic English. Việc sử dụng rộng rãi ngôn ngữ này sẽ là một thắng lợi lâu dài và to lớn đối với chúng ta hơn cả việc sáp nhập nhiều tỉnh lớn .”(4). Năm 1961, tại Cambridge, Anh và Mỹ đã bí mật thoả thuận với nhau trong một hội nghị “Yalta về ngôn ngữ”, với nội dung là phân chia các vùng ảnh hưởng của các ngôn ngữ trong thời kỳ chiến tranh lạnh. Các thành viên trong hệ thống này chính là các nước dính lýu đến vụ xìcăngđan về hệ thống nghe trộm viễn thông Echelon(5) mà thế giới đã phanh phui vào những năm đầu của thế kỷ 21 này. Trong hội nghị này, một “báo cáo mật” đã trình bày một cách hết sức tường minh chiến lược bành trướng tiếng Anh trên toàn thế giới. Một số lập luận cơ bản được R. Philipson tóm tắt như sau:. “Việc dạy tiếng Anh cho người nước ngoài có thể biến đổi một cách thường xuyên liên tục mọi thế giới quan của những người học tiếng Anh. Khi một ngôn ngữ mới trở thành ngôn ngữ thông dụng trong một quốc gia kém phát triển, thế giới của người học phải tái cấu trúc lại. Một Bộ trưởng Giáo dục – dưới sức ép của tinh thần dân tộc – có thể sẽ không là một người phán xét tốt về quyền lợi của một quốc gia. Một tinh thần dân tộc chủ nghĩa có thể huỷ hoại mọi kỳ vọng về tiếng Anh sẽ trở thành ngôn ngữ thứ hai. Tiếng Anh chẳng những đã là đại biểu cho tư tưởng và tình cảm của cộng đồng sử dụng tiếng Anh đương đại, mà còn là một công cụ chuyển tải mọi truyền thống nhân văn đang phát triển.” (Philipson R., 2005, tr. “Tiếng Anh phải trở thành ngôn ngữ thống trị thay thế các ngôn ngữ khác và thế giới quan khác: theo trình tự thời gian, tiếng mẹ đẻ sẽ được học trước tiên, nhưng tiếng Anh sẽ trở thành ngôn ngữ ưu việt bởi phẩm chất tốt đẹp của nó trong sử dụng và trong chức năng giao tiếp.” (Phillipson R., dẫn lại từ Leclerc J., 2006, tr. “dù có chuyện gì xảy ra đi nữa, Hoa Kỳ sẽ làm tất cả để tuyên truyền tiếng Anh trên toàn thế giới, và điều đó sẽ được thực hiện với sự đồng lõa của đa số các dân tộc yếu hơn.” (Rothkopf D., 1997, tr. “Vì quyền lợi kinh tế và chính trị của Hoa Kỳ, phải bảo đảm rằng, nếu thế giới phải chọn một ngôn ngữ chung, thì đó là tiếng Anh; nếu thế giởi phải hướng đến những chuẩn mực chung về viễn thông, về an ninh và về chất lượng, thì đó là những chuẩn mực của Hoa Kỳ; nếu thế giới được kết nối lại với nhau qua phát thanh, truyền hình và âm nhạc thì các chương trình phải là của Hoa Kỳ; và nếu phải xây dựng các giá trị chung, thì những giá trị ấy phải làm cho người Mỹ cảm thấy thoải mái.” (Rothkopf D., 1997, tr. Chính vì những quyết tâm cao độ như thế mà chính phủ Mỹ đã không tiếc tiền của để phục vụ cho chính sách bành trướng ngôn ngữ này. Từ những năm 60 của thế kỷ trước, Quỹ Ford đã tài trợ cho các chương trình tăng cường việc dạy và sử dụng tiếng Anh trên 38 quốc gia. Ngay cả cơ quan tình báo Mỹ (CIA) cũng vào cuộc trong chiến dịch toàn cầu này: trong một báo cáo vào năm 1997, các chuyên gia của tổ chức này đã nhận định rằng những năm trước mắt là những năm quyết định cho việc áp đặt tiếng Anh trên phạm vi toàn thế giới như là ngôn ngữ quốc tế duy nhất, và chính phủ Mỹ phải hành động nhanh chóng trước khi có “những phản ứng thù nghịch khắp nơi chống lại Hoa Kỳ và chính sách Mỹ hóa trên toàn thế giới”, vì CIA sợ rằng cơ hội sẽ không còn nữa nếu phải chờ đợi lâu hơn. Và một trong những mục tiêu là phải sớm tấn công vào những thể chế quy định phải sử dụng ngôn ngữ chính thức, gây cản trở sự bành trướng của tiếng Anh. Để đạt được ý đồ đó, mặt trận thông tin đại chúng đã được nhắm đến như một trận địa có tầm vóc chiến lược:. “Đối với Hoa Kỳ, mục tiêu trọng tâm của họ trong kỷ nguyên thông tin là phải chiến thắng bằng được mặt trận thông tin toàn cầu bằng cách chiếm lĩnh các làn sóng, như nước Anh ngày xưa đã từng ngự trị trên mặt biển.” (Robert Phillipson, được Leclerc J. dẫn lại, 2006). Các kế hoạch thống trị của Hoa Kỳ về mặt ngôn ngữ được sự hỗ trợ tích cực của chính quyền Anh. Từ những năm 50 của thế kỷ trước, Anh đã vạch ra kế hoạch biến tiếng Anh thành một “ngôn ngữ thế giới”, nghĩa là ngôn ngữ thứ hai ở những nơi nào mà nó chưa là ngôn ngữ thứ nhất. Tưởng cũng nên nhắc lại là một ngôn ngữ có địa vị xã hội mạnh hay yếu, được nhiều người hay ít người sử dụng. thường không phải là vì những nguyên do nội tại của ngôn ngữ ấy, mà là vì sự chi phối của những yếu tố bên ngoài. Umberto Eco, nhà nghiên cứu người Ý đã cho ta thấy rõ điều này:. “Các ngôn ngữ chi phối một cộng đồng phần lớn là vì những lý do ngoài ngôn ngữ. Sự thành công hiện nay của tiếng Anh là do kết quả của việc mở rộng thuộc địa và thương mại trong quá khứ của Đế quốc Anh cộng với sự chiếm lĩnh toàn cầu của công nghệ Mỹ. Người ta có thể giải thích sự thành công ấy là do tiếng Anh là ngôn ngữ có nhiều từ đơn âm tiết, nhưng nếu Hitler chiến thắng thì chắc rằng cả thế giới sẽ nói tiếng Đức và các biển quảng cáo máy thu thanh Nhật trong các cửa hàng miễn thuế ở sân bay Hồng Kông sẽ bằng tiếng Đức.” (dẫn lại từ Leclerc J., 2006). Từ đó ta có thể hiểu được thế nào là ngôn ngữ quốc tế. Như thể để chứng minh cho lập luận của Umberto Eco, David Crystal trong English as a global language (1997) đã ngược dòng lịch sử để tìm lời giải thích cho hai trường hợp tiếng Hy Lạp và La tinh:. “Một ngôn ngữ chiếm được cương vị ngôn ngữ quốc tế vì một nguyên do chủ yếu: đó là sức mạnh chính trị của quốc gia sử dụng nó (.). Tại sao tiếng Hy Lạp là ngôn ngữ của các cuộc giao tiếp ở vùng Trung Đông cách nay 2000 năm? Chắc chắn không phải là vì trí tuệ của Platon và Aristote, mà là nhờ đội quân của Alexandre Đại đế. Tại sao tiếng La tinh lại được phổ biến khắp châu Âu? Hãy hỏi các đội quân viễn chinh của Đế chế La Mã. (.) Chúng ta có thể chứng kiến một ngôn ngữ được gọi là quốc tế sống lại qua chiến thắng của quân đội hoặc của các nhà thám hiểm. Và tiếng Anh không là ngoại lệ với quy luật này.” (David Crystal, 1997, được dẫn lại từ Leclerc J., 2006). Giải thích trên đã xua tan ảo tưởng của không ít người cho rằng tiếng Anh có được địa vị như ngày hôm nay là do những giá trị nội tại của nó, như ngữ pháp đơn giản, dễ học. Về phẩm chất của tiếng Anh, không phải vô cớ mà W. Churchill đã từng nói đùa: “Tiếng Anh là thứ ngôn ngữ dễ… nói sai nhất”. Hay gần đây, báo Peoples Journal số ra ngày 7/9/2006 đã cho rằng phần lớn học sinh Anh quốc dốt tiếng Anh, và vì thế nên dốt toán và các môn khoa học!

Summary: Đế quốc toàn cầu hoặc đế quốc thế giới (tiếng Đức: Weltreich, tiếng Hà Lan: Wereldrijk) là khái niệm chỉ đế quốc thống trị toàn cầu hoặc thế giới, thuộc về phạm trù siêu đế quốc, thường là một đất nước hùng mạnh với một lãnh thổ rộng lớn và ảnh hưởng trên khắp thế giới. "Toàn cầu" hoặc "thế giới" có nghĩa là lãnh thổ dưới chủ quyền của quốc gia này được lan rộng trên toàn thế giới. Các tiêu chí cơ bản là khi chèo thuyền trên thế giới, lãnh thổ từ điểm cực tây kéo đến điểm cực đông phải ít nhất một nửa chu vi thế giới (khoảng 20.000 km, hay 12.400 dặm), "toàn cầu" có nghĩa là đế chế phải vượt qua kinh độ ít nhất 180 độ và vĩ độ ít nhất 90 độ. Ví dụ, kể từ khi lãnh thổ của Đế quốc Tây Ban Nha được mở rộng trên toàn thế giới, nó thường được gọi là "Đế quốc Mặt trời" (trong thế kỷ 16). Tuyên bố này sau đó được áp dụng cho Đế quốc Anh. Trong lịch sử thế giới đã từng tồn tại rất nhiều đế quốc nhưng chưa từng tồn tại một đế quốc nào thống trị toàn bộ thế giới, Đế quốc Anh được ghi nhận là đế quốc rộng lớn nhất trong lịch sử cũng chỉ chiếm 1/4 bề mặt thế giới.


Cờ Úp là một dạng biến tướng của cờ tướng, thay vì cờ tướng nguyên bản là để ngửa hết quân cờ lên và đặt đúng vị trí của nó còn cờ úp thì bị lật úp hết, trừ 2 quân tướng ở mỗi bên là giữ đúng vị trí còn các quân cờ; Còn lại đều sẽ được xếp ngẫu nhiên miễn là chưa vượt qua sông của đối thủ. Hiện nay các nhà cái online cũng đã có loại hình cờ úp online hay đi kèm với cờ tướng nhằm giúp người chơi thêm phần thú vị và đây cũng là loại hình mang tính bất ngờ hơn bởi khi chơi cờ tướng thông thường bạn sẽ dễ bị bắt bài bởi các bạn bè quen thuộc do lối chơi đã bị bắt bài. Hiện tại, nhà cái Fun88 Indonesia cũng là nơi đáng lựa chọn để tham gia khi họ có rất nhiều ưu đãi; cũng như đa dạng trò chơi dân gian. Còn việc chơi cờ úp nghĩa là đối phương ít nhất sẽ không biết được cách bày binh bố trận của bạn giai đoạn đầu, khi chơi cờ úp thì bạn đánh quân cờ đó đang ở vị trí mà bạn sắp xếp, thí dụ bạn sắp quân cờ đó ở vị trí của quân Mã thì bạn sẽ đánh theo nước đi của quân Mã, sau khi đánh xong mới lật quân cờ đó lên, thì dụ nó là quân Tốt thì mới bắt đầu đánh theo nước đi của quân Tốt. Bàn cờ úp cũng là bàn cờ tướng, dĩ nhiên luật chơi cờ úp cũng như cờ tướng khi vẫn có 9 đường dọc và 10 đường ngang giao thoa vuông góc với nhau, 2 bên sẽ ngăn cách bởi một khoảng cách sông. Ở mỗi bên sẽ có 4 ô hợp lại từ 3 đường dọc 4, 5, 6 kể kèm theo 2 đường chéo hình chữ X cắt nhau tạo thành ô Tướng. Mỗi bên sẽ có 16 quân cờ khác màu nhau, ngoại trừ quân tướng là sẽ để lật lên. Dựa theo cách chơi Cờ Úp thì 8 quân cờ đặt ở hàng cuối cùng ngang hàng với quân Tướng, còn 2 quân đặt ở hàng thứ 3 tức vị trí quân Pháo thông thường bên cạnh 5 quân cờ đặt ở hàng thứ 4, cách nhau 1 ô, tức vị trí quân Tốt mọi khi. Tượng dùng để chiếu tướng và khóa tướng còn Tốt đi mỗi nước chỉ được 1 ô, không được đi lùi, tốt hay dùng để ăn quân cờ úp và khi đã để nó qua sông đối phương thì n1o có thể ngang dọc tùy thích. Xe là quân cờ giá trị nhất trong cờ úp khi nó cứ việc đi thẳng miễn là không bị ai cản đường, trong khi Pháo có cách đi thẳng giống Xe nhưng khi sử dụng trong giai đoạn giữa ván cờ là ưu việt nhất, khi dùng nó ăn quân cờ thì Pháo phải vượt qua quân cờ khách. Còn Mã đi thẳng một ô và đi chéo 1 ô, ở khúc đi thẳng mà nó bị cản đường thì Mã sẽ bất động. Để chiến thắng thì bạn sẽ phải chiếu tướng đối phương và khiến họ không thể chạy Tướng được nữa hoặc khiến đối thủ không còn nước cờ nào đi hợp lệ, hoặc là đối thủ tự xin thua để sớm hết ván đấu. Trường hợp hòa cờ sẽ xảy ra khi sau 120 nước cờ mà không ai ăn Tướng của nhau. Trong cờ cúp có vài lưu ý là không được chiếu Tướng 10 lần liên tiếp và thời gian đi một quân cờ cho mỗi người thường là 1 phút, khi quá thời gian này bạn chưa đi cờ thì sẽ bị xử thua. Trong cờ úp thì quân sĩ cứ thoải mái đi chéo mà không bị giới hạn trong cung Tướng như cờ tướng thông thường. Quân Tượng có thể qua sông và không bị giới hạn trong lãnh thổ nhà, quân Tốt có thể bắt đầu đi từ dưới đường biên ngang bên phần lãnh thổ của bạn, tức hàng cuối ngang hàng với Tướng. Khi khai cờ nên mở quân đầy tốc độ, đối với các quân mang xu hướng tấn công như Xe, Pháo, Mã thì phải tận dụng liền phá cờ đối thủ ngay nhằm tiêu hao sinh lực địch trước khi xui xẻo lật phải các quân cờ yếu thì phải phòng thủ thật chắc chờ thời cơ. Có thể bình tĩnh chơi phòng ngự chắc chờ khe hở đối phương lộ ra và tấn công dồn dập, cứ đánh chậm chắc và tấn công vũ bão đúng thời khắc quyết định nhất, đặc biệt là khi mở được những quân cờ mạnh. Khi phòng thủ hãy nhớ cản các quân cờ tấn công của đối thủ và phân tán thế trận tấn công của đối thủ, nếu tình thế đang dần lâm vào thế khó lật ngược thế thắng thì bạn hãy cố đưa đối phương về thế có thể thủ hòa. Hãy ưu tiên mở các quân cờ ở hàng trên tức vị trí của các quân Tốt mọi khi trước rồi mới tới hàng dưới, hạn chế ăn các quân cờ đang ở vị trí đã bị cấm. Hạn chết sử dụng Pháo giả hay Xe giả, xe giả thường dùng để thủ lúc cờ bạn cần xoay chuyển cục diện còn 2 Pháo giả cũng có thể phòng ngự chắc. Vậy là tất cả bạn đọc đã hiểu rõ hơn về khái niệm Cờ Úp là gì cũng như là luật chơi Cờ Úp online và truyền thống. Hy vọng, những chia sẻ này của Fun88 đã giúp ích cho bạn đọc trong việc hiểu rõ hơn về một biến thể của Cờ Tướng trong bộ trò chơi dân gian Việt Nam hiện nay. Chúc các bạn có quãng thơi gian giải trí vui vẻ nhất.

Summary: Cờ úp hay còn gọi là cờ Triều Châu (chữ Hán gọi là 揭棋) vì nó được phổ biến ra thế giới từ Hồng Kông, Trung Quốc, là một biến thể của cờ tướng. Cờ úp là một trò chơi biến thể của cờ tướng. Khởi đầu ván cờ, các quân cờ của mỗi bên (trừ quân Tướng) đều bị úp và xáo trộn ngẫu nhiên sau đó sắp theo thế trận cờ tướng thông thường. Thời đầu người ta chỉ úp ngược quân cờ để giấu đi ký hiệu của nó. Nước đi đầu tiên của cờ úp phải tuân theo luật đi của cờ tướng tại vị trí mà nó đang chiếm giữ. Sau nước đi đầu tiên, các quân cờ được lật ra và từ nước thứ hai (của quân đó) trở đi quân cờ sẽ đi theo luật của cờ tướng. Sĩ Tượng có thể xuất hiện ngoài cung và có thể vượt sông sang tấn công bên đất địch. Tốt có thể xuất hiện ở những hàng sâu bên dưới nhưng vẫn phải đi thẳng khi còn ở đất nhà và được đi ngang khi sang đất địch. Tuy cùng gốc nhưng do không có hệ thống phòng ngự giống cờ Tướng và các quân Sĩ, Tượng không còn giới hạn, các quân xuất hiện ngẫu nhiên nên cờ Úp có khai cuộc và các chiến thuật, kỹ thuật rất khác với cờ Tướng.


Cần chú ý một số đồ dùng trong nhà có nhiễm thủy ngân 1. Nhiệt kế đo nhiệt độ cơ thể2.Các loại sơn vật dụng trong nhà3.Một số vật dụng trong gia đình sử dụng thường xuyên4.Pin5. Các đồ chơi trẻ em. Thủy ngân đỏ là hợp chất có nguồn gốc chính từ thủy ngân chiết xuất ra. Và chúng thường được sử dụng để làm mồi chế tạo bom nhiệt hạch. Trong những năm chiến tranh tại Liên Xô công nghệ chế tạo nhiệt hạch đã được biết đến. Đây cũng là mục đích của các cơ quan tình báo quân sự phương Tây. Đến ngày nay thì đây vẫn là món hàng có giá trị được rất nhiều quốc gia săn lùng. Thủy ngân đỏ cũng là một dạng hóa chất mang lại nhiều ứng dụng trong nghiên cứu, khoa học và thực tế. Thủy ngân đỏ được ứng dụng trong việc chế tạo sơn tàng hình như tàu lặn, tàu bò, tàu bay…. Thủy ngân đỏ đã được ứng dụng tạo ra “vàng xanh” và là những nguyên liệu để tạo ra “phản vật chất”. Đây là một trong những ứng dụng đầu tiên được các nhà khoa học biết tới và sử dụng. Chúng làm môi trường cô lập “từ trường trái đất” để có thể chế tạo ra “vàng phản vật chất” ở ngay tại trái đất. Thủy ngân đỏ làm môi trường luyện kim không bị ảnh hưởng từ từ trường để kết tinh ra loại “đồng đổi màu”. Thủy ngân là một nguyên liệu trong môi trường luyện kim không bị ảnh hưởng bởi từ trường để chế tạo ra “quặng đồng đen”. Trong nhiều vật dụng trong gia đình có thể chứa thủy ngân và những điều cần lưu ý là cần phải rất thận trọng khi sử dụng để tránh nguy cơ bị ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe. Nhiệt kế có chứa thủy ngân dạng lỏng gây ra nguy hiểm cho con người nhất là gia đình có trẻ nhỏ nếu như tiếp xúc phải. Ngày nay có rất nhiều gia đình vẫn có thói quen để 2-3 nhiệt kế trong nhà, điều này vô cùng nguy hiểm bởi nếu chúng bị vỡ ra và tiếp xúc phải thủy ngân. Ở ngôi nhà bạn, mọi chỗ luôn là sơn và đây chính là nơi tiềm ẩn luôn có thủy ngân. Đặc biệt là các loại sơn bê tông, các kim loại, sơn gỗ….thì hàm lượng thủy ngân và chì thường rất cao. Vì vậy hãy cân đối và lựa chọn đúng loại sơn cho gia đình của mình. Có vô số các vật dụng sinh hoạt thường xuyên cần thiết sử dụng trong gia đình bạn đang chứa hai chất kim loại là chì và thủy ngân. Ví dụ như các sản phẩm làm từ pha lê, đồ gốm, đài radio, máy tính, tivi. Và chính các em nhỏ trong gia đình bạn thường là người tiếp xúc và chịu ảnh hưởng xấu nhiều nhất. Vật dụng chứa nhiều chì nhất trong nhà chính là pin. Trên thế giới đã có hàng trăm nghìn ca trẻ nhỏ nhiễm chì vì ngậm và cắn cục pin tại nhà. Vì vậy đây là món đồ rất nhỏ về kích thước nhưng lại gây ra nguy hiểm lớn tới sức khỏe của các em nhỏ. Trong gia đình Các loại đồ chơi trẻ em luôn khiến bạn đau đầu mỗi khi dọn dẹp nhà cửa nhưng trong bất kỳ đình có trẻ nhỏ nào đều không thể thiếu được món đồ này. Theo đánh giá của các chuyên gia có tới khoảng 70% các đồ chơi trẻ em trên thị trường hiện nay được làm bằng nhựa có chứa thành phần chì. Vì thế mà các vị phụ huynh cần hết sức thận trọng khi cho con chơi và lựa chọn mua,sử dụng các món đồ chơi này. Qua việc trả lời cho câu hỏi thủy ngân đỏ là gì, cùng với ứng dụng , những cánh báo hi vọng bạn sẽ giúp bạn có được cách phòng tránh, phát hiện và điều trị sớm nhất nếu chẳng may tiếp xúc với thủy ngân.

Summary: Thủy ngân (水銀, dịch nghĩa Hán-Việt là "nước bạc") là nguyên tố hóa học có ký hiệu Hg (từ tên tiếng Latinh là Hydrargyrum ( hy-Drar-jər-əm)) và số nguyên tử 80. Là một nguyên tố khối nặng màu bạc, thủy ngân là nguyên tố kim loại duy nhất ở dạng lỏng ở điều kiện tiêu chuẩn về nhiệt độ và áp suất; yếu tố duy nhất khác là chất lỏng trong các điều kiện này là halogen bromua, mặc dù các kim loại như xêzi, galli và rubidi tan chảy ngay trên nhiệt độ phòng. Thủy ngân xuất hiện trong các khoáng vật trên toàn thế giới chủ yếu ở dạng chu sa (thủy ngân II sulfide). Các vermillion màu đỏ son có được bằng cách nghiền chu sa tự nhiên hoặc sulfide thủy ngân tổng hợp. Thủy ngân được sử dụng trong nhiệt kế, áp kế, áp suất kế, huyết áp kế, van phao, công tắc thủy ngân, rơle thủy ngân, đèn huỳnh quang và các thiết bị khác, mặc dù những lo ngại về độc tính của nguyên tố này đã dẫn đến nhiệt kế thủy ngân và máy đo huyết áp bị loại bỏ trong môi trường lâm sàng.


Giờ mùa Hè – hay còn được biết với tên DST (Daylight Saving Time) là một kiểu quy ước chỉnh thời gian theo khoảng thời gian thực tế mà trời sáng trong ngày. Với những nước áp dụng quy ước này, vào thời gian từ khoảng giữa mùa Xuân (cuối tháng 3) tới đầu mùa Đông (cuối tháng 10, đầu tháng 11), đồng hồ sẽ được chỉnh nhanh hơn 1 tiếng. Khoảng thời gian còn lại, đồng hồ sẽ được chỉnh về như cũ. Khi nói về thời gian, mọi người thường hiểu theo hai khái niệm. Khái niệm thứ nhất là thời gian tính theo độ sáng của ngày. Với cách hiểu này, có thể chia ngày thành hai phần là "ban ngày", tức là thời gian trời sáng, và "ban đêm". Cách thứ hai để chỉ thời gian là chia ngày thành các khoảng thời gian bằng nhau, như hiện nay hầu hết mọi người đều hiểu một ngày ngày được chia thành 24 giờ. Tuy nhiên, do bản chất vật lý (trục của Trái Đất lệch một góc 23,5 độ), giữa các mùa khác nhau thì khoảng thời gian có ánh sáng trong mỗi ngày cũng khác nhau. Vào mùa Hè, ban ngày sẽ dài hơn ban đêm, còn vào mùa Đông thì ngược lại. Hiện tượng này thể hiện rõ hơn ở những địa điểm gần hai cực của trái đất. Con người từ xa xưa đã nhận ra được hiện tượng này. Một số xã hội, ví dụ như người La Mã cổ đại, chia thời gian trong ngày bằng cách chia đều khoảng thời gian ban ngày, và các khoảng thời gian này có thể khác nhau theo mùa. Ví dụ, với loại đồng hồ nước của họ, vào thời điểm Đông chí (giữa mùa Đông) thì mỗi giờ ban ngày chỉ kéo dài tương đương 44 phút hiện nay, trong khi vào Hạ chí (giữa mùa Hè) thì mỗi giờ kéo dài tới 75 phút. Theo quy ước giờ mùa Hè, đồng hồ sẽ được điều chỉnh sớm lên một giờ trong phần lớn thời gian của năm. Về sau này, cách phân chia một ngày thành 24 giờ bắt đầu phổ biến và được sử dụng rộng rãi. Đặc điểm của cách phân chia này là thời gian thực tế của mỗi giờ là không đổi giữa các thời điểm trong năm. Tuy nhiên, cách phân chia này sẽ khiến việc sử dụng ánh sáng ban ngày thiếu hiệu quả hơn. Trong xã hội, thời gian làm việc hoặc học tập thường được quy định chặt chẽ, theo quy ước ngày gồm 24 giờ. Trong khi đó, hoạt động của cơ thể lại thường tuân theo sự điều khiển của ánh sáng: Thức dậy và khỏe khoắn khi trời sáng, và đi ngủ khi trời tối. Do đó, nếu như áp dụng thời gian làm việc của mùa Đông vào mùa hè, con người sẽ chỉ thức dậy khi mặt trời đã sáng được vài tiếng, làm giảm hiệu quả công việc. Việc mọi người ngủ muộn hơn vào mùa Hè cũng sẽ khiến điện được dùng nhiều hơn để thắp sáng, gây nên sự lãng phí năng lượng. Điều này được quan tâm nhiều hơn từ nửa sau của thế kỷ trước, khi thiếu hụt năng lượng trở thành vấn đề của nhiều nước. Đó là lý do mà quy ước giờ mùa Hè được đề nghị, và còn được biết với tên chính thức là "Giờ tiết kiệm ánh sáng ban ngày" (DST). Quy ước giờ mùa hè thường được áp dụng từ khoảng thời gian cuối tháng 3 tới cuối tháng 10, tức là kéo dài hơn nửa năm. Tuy nhiên quy định thời gian áp dụng của mỗi nước là khác nhau, và không phải đất nước nào cũng áp dụng quy ước này. Bản đồ các khu vực hiện đang áp dụng DST (màu xanh) và không (màu đỏ và cam). Các nước áp dụng DST thường bắt đầu tính từ ngày thứ Sáu cuối cùng của tháng Ba, đến ngày thứ Sáu hoặc Chủ nhật cuối cùng của tháng Mười. Tại châu Âu, phần lớn các nước trừ Nga, Iceland và Belarus đều áp dụng quy ước giờ mùa Hè. Thời điểm áp dụng DST được tính từ 1 giờ sáng (giờ GMT) ngày Chủ nhật cuối cùng của tháng Ba, và kết thúc vào 1 giờ sáng ngày Chủ nhật cuối cùng của tháng Mười. Ở châu Mỹ, ba nước ở Bắc và Trung Mỹ (Canada, Mỹ và Mexico) cùng một vài nước ở Nam Mỹ có áp dụng DST. Ở nước Mỹ, có một số bang không áp dụng quy ước này. Tại phần lớn các bang khác, đồng hồ được điều chỉnh vào 2 giờ sáng ngày Chủ nhật thứ hai của tháng Ba, và được chỉnh lại vào ngày Chủ nhật đầu tiên của tháng 11. Chỉ qua vài ví dụ ở trên, ta có thể thấy thời gian điều chỉnh đồng hồ theo DST trên thế giới là rất đa dạng và phức tạp. Việc áp dụng quy ước này cũng đem lại nhiều ảnh hưởng tới sức khỏe con người, yêu cầu quá trình điều chỉnh và cũng có nhiều bàn cãi về việc áp dụng. Nhiều nghiên cứu cho thấy, việc điều chỉnh đồng hồ chạy sớm lên vào cuối tháng Ba gây các ảnh hưởng tới sức khỏe con người. Cụ thể, việc điều chỉnh thời gian sẽ làm ảnh hưởng tới giấc ngủ, và có thể phải mất vài ngày để làm quen lại. Một nghiên cứu trong năm 2008 cũng cho thấy, vào tuần đầu tiên sau khi chỉnh giờ, số lượng ca bị đau tim sẽ tăng đột biến. Một mục đích khác của DST là tiết kiệm năng lượng cũng không thực sự thuyết phục. Mặc dù mọi người sẽ ngủ sớm hơn vào mùa Hè, họ vẫn đi làm hàng ngày, do vậy vẫn cần năng lượng để bật đèn trong thời gian làm việc. Ngoài ra, ngày dài hơn cũng khiến mọi người dành nhiều thời gian hơn ở bên ngoài, nên xăng hoặc điện để chạy xe sẽ còn tốn kém hơn. Các máy tính và điện thoại hiện đại đều đã có tính năng tự điều chỉnh thời gian theo DST, tuy nhiên tính năng này không phải bao giờ cũng hoạt động. Bên cạnh lỗi vừa qua của hệ điều hành iOS 7, Apple cũng từng gặp vấn đề với DST vào năm 2010, khi lỗi trên iOS 4 khiến đồng hồ báo thức báo muộn một tiếng sau khi giờ được điều chỉnh. Việc thời gian thay đổi cũng khiến những công việc liên quan đến thời gian như giờ biểu diễn, giờ bay… bị thay đổi theo, đảo lộn và đem lại nhiều sự hiểu nhầm. Tại Việt Nam, tuy không áp dụng giờ mùa Hè, bạn vẫn có thể nhận ra ảnh hưởng của nó nếu như theo dõi các sự kiện quốc tế, hoặc làm việc với người nước ngoài. Đặc biệt, nếu là một người hâm mộ bóng đá thì bạn sẽ dễ nhận thấy ảnh hưởng của DST. Các trận đấu tại giải UEFA Champions League thường diễn ra vào cùng thời điểm, là 7 giờ 45 phút giờ GMT. Vào thời điểm bắt đầu mùa giải, do châu Âu có điều chỉnh thời gian còn Việt Nam thì không, các trận đầu này diễn ra vào lúc 1 giờ 45 phút sáng theo giờ Việt Nam. Tuy nhiên, kể từ tháng 11 cho tới hết tháng Ba, tức là phần lớn thời gian của một mùa giải bóng đá, thời gian được chỉnh lại, và các trận đấu UEFA Champions League diễn ra vào lúc 2 giờ 45 phút sáng, và sẽ kết thúc khá muộn (gần 5 giờ sáng), gây ảnh hưởng tới lịch sinh hoạt và làm việc của người Việt Nam.

Summary: Quy ước giờ mùa hè hay giờ tiết kiệm ánh sáng ban ngày (DST) là quy ước chỉnh đồng hồ tăng thêm một khoảng thời gian (thường là 1 giờ) so với giờ tiêu chuẩn, tại một số địa phương của một số quốc gia, trong một giai đoạn (thường là vào mùa hè) trong năm. Quy ước này thường được thực hiện tại các nước ôn đới hay gần cực, nơi mà vào mùa hè, ban ngày bắt đầu sớm hơn so với mùa đông vài tiếng đồng hồ. Nó có ý nghĩa thực tiễn là giúp tiết kiệm năng lượng chiếu sáng và sưởi ấm, khi tận dụng ánh sáng ban ngày của ngày làm việc từ sớm, giảm chiếu sáng ban đêm nhờ ngủ sớm. Chính vì ý nghĩa này mà một số nước gọi quy ước này với cái tên "Giờ tiết kiệm ánh sáng ban ngày" (daylight saving time trong tiếng Anh). Ví dụ tại phần lớn Hoa Kỳ Lục địa và Canada, thời gian sử dụng "giờ tiết kiệm ánh sáng ngày" bắt đầu từ chủ nhật trong tuần thứ hai của tháng 3 đến chủ nhật trong tuần đầu tiên của tháng 11. Như vậy thời kỳ sử dụng giờ tiết kiệm ánh sáng ngày kéo dài gần như 2/3 năm.


Ánh sáng là từ phổ thông dùng để chỉ các bức xạ điện từ có bước sóng nằm trong vùng quang phổ nhìn thấy được bằng mắt thường của con người (tức là từ khoảng 380 nm đến 700 nm). Giống như mọi bức xạ điện từ, ánh sáng có thể được mô tả như những đợt sóng hạt chuyển động gọi là photon. Ánh sáng do Mặt Trời tạo ra còn được gọi là ánh nắng (hay còn gọi là ánh sáng trắng bao gồm nhiều ánh sáng đơn sắc biến thiên liên tục từ đỏ đến tím); ánh sáng Mặt Trăng mà con người thấy được gọi là ánh trăng thực tế là ánh sáng do mặt trời chiếu tới Mặt Trăng phản xạ đi tới mắt người; do đèn tạo ra còn được gọi là ánh đèn; do các loài vật phát ra gọi là ánh sáng sinh học. Ánh sáng có tốc độ rất nhanh, điều này dễ hiểu khi trời mưa, ta thấy cái chớp xong rồi một lúc mới nghe tiếng sấm. “Ánh sáng lạnh” là ánh sáng có bước sóng tập trung gần vùng quang phổ tím. “Ánh sáng nóng” là ánh sáng có bước sóng nằm gần vùng đỏ. Ánh sáng có quang phổ trải đều từ đỏ đến tím là ánh sáng trắng; còn ánh sáng có bước sóng tập trung tại vùng quang phổ rất hẹp gọi là “ánh sáng đơn sắc”. Ánh sáng Mặt Trời là một phần của bức xạ điện từ phát ra từ Mặt Trời, đặc biệt là ánh sáng hồng ngoại, khả kiến và tia cực tím. Trên Trái Đất, ánh sáng mặt trời được lọc qua bầu khí quyển của Trái Đất và hiển nhiên là ánh sáng ban ngày khi Mặt Trời ở phía trên đường chân trời. Khi bức xạ mặt trời trực tiếp không bị mây che khuất, nó được trải nghiệm dưới dạng ánh nắng, là sự kết hợp giữa ánh sáng rực rỡ và sức nóng bức xạ. Khi ánh sáng Mặt Trời bị các đám mây chặn lại hoặc phản xạ từ các vật thể khác, nó được trải nghiệm dưới dạng ánh sáng khuếch tán. Bức xạ cực tím trong ánh sáng mặt trời có cả ảnh hưởng tích cực và tiêu cực đến sức khỏe, vì nó vừa là yếu tố cần thiết để tổng hợp vitamin D3 vừa là thành phần gây đột biến. Ánh sáng Mặt Trời mất khoảng 8,3 phút để đến Trái Đất từ bề mặt Mặt Trời. Một photon bắt đầu ở trung tâm Mặt Trời và đổi hướng mỗi khi nó gặp một hạt tích điện sẽ mất từ 10.000 đến 170.000 năm để đi tới bề mặt. Ánh sáng mặt trời là yếu tố chính trong quang hợp, quá trình được thực vật và các sinh vật tự dưỡng khác sử dụng để chuyển đổi năng lượng ánh sáng, thông thường từ Mặt Trời, thành năng lượng hóa học có thể được sử dụng để tổng hợp carbohydrate và cung cấp năng lượng cho các hoạt động của sinh vật. Quang phổ của bức xạ Mặt Trời gần với quang phổ của vật thể đen với nhiệt độ khoảng 5,800 K. Mặt Trời phát ra bức xạ EM trên hầu hết các phổ điện từ. Mặc dù Mặt Trời tạo ra các tia gamma là kết quả của quá trình tổng hợp hạt nhân, sự hấp thụ và nhiệt hóa bên trong chuyển đổi các photon năng lượng siêu cao này thành các photon năng lượng thấp hơn trước khi chúng chạm tới bề mặt của Mặt Trời và được phát xạ ra ngoài không gian. Kết quả là, Mặt Trời không phát ra tia gamma từ quá trình này, nhưng nó phát ra tia gamma từ ngọn lửa mặt trời. Mặt Trời cũng phát ra tia X, tia cực tím, ánh sáng nhìn thấy, tia hồng ngoại và thậm chí là sóng vô tuyến; dấu vết trực tiếp duy nhất còn lại của quá trình hạt nhân là sự phát xạ của neutrino. Quang phổ học hay phân quang học, theo ý nghĩa ban đầu, là môn khoa học nghiên cứu về quang phổ, tìm ra các quy luật liên hệ giữa các tính chất vật lý và hóa học của hệ vật chất với các quang phổ phát xạ hay hấp thụ của chúng; và ứng dụng các quy luật này trong các phương pháp phân tích quang phổ, tìm lại tính chất của hệ vật chất từ quang phổ quan sát được. Mở rộng ra, phương pháp tương tự được áp dụng nghiên cứu các loại phổ, dải biến đổi của các tính chất vật lý và hóa học trong tập hợp các hạt vật chất (phân tử, nguyên tử, ion,…), gọi là phổ học. Các phương pháp phổ học nói chung đôi khi vẫn được gọi là quang phổ học vì lý do lịch sử của thuật ngữ, dù cho chúng có thể hoàn toàn không liên quan đến việc đo đạc các quang tử nhìn thấy được trong dải quang phổ phát ra hay hấp thụ bởi vật chất. Mặc dù vành nhật hoa là nguồn phát ra tia cực tím và tia X, những tia này chỉ chiếm một lượng rất nhỏ năng lượng phát ra của Mặt Trời (xem phổ bên phải). Quang phổ của gần như tất cả các bức xạ điện từ Mặt Trời đi vào khí quyển của Trái Đất trải rộng trong phạm vi bước sóng 100 nm đến khoảng 1 mm (1.000.000 nm). Dải công suất bức xạ đáng kể này có thể được chia thành năm vùng theo thứ tự tăng dần của bước sóng. Tia cực tím C hoặc (UVC), bước sóng trải dài từ 100 nm đến 280 nm. Thuật ngữ tia cực tím đề cập đến thực tế là bức xạ có tần số cao hơn ánh sáng tím (và, do đó, cũng vô hình đối với mắt người). Do sự hấp thụ của khí quyển, rất ít tia này chạm tới bề mặt Trái Đất. Phổ bức xạ này có đặc tính diệt khuẩn, như được sử dụng trong đèn diệt khuẩn. Tia cực tím B hoặc UVB, có bước sóng từ 280 nm đến 315 nm. Nó cũng bị hấp thụ rất nhiều bởi bầu khí quyển của Trái Đất và cùng với UVC gây ra phản ứng quang hóa dẫn đến việc tạo ra tầng ozone. Nó trực tiếp làm hỏng DNA và gây cháy nắng, nhưng cũng cần thiết cho sự tổng hợp vitamin D ở da và lông của động vật có vú. Tia cực tím A hoặc (UVA) có bước sóng kéo dài từ 315 nm đến 400 nm. Dải bước sóng này đã từng được cho là ít gây tổn hại đến DNA, và do đó được sử dụng trong nhuộm da nhân tạo mang tính thẩm mỹ (phòng làm rám da và giường tắm nắng) và liệu pháp PUVA cho bệnh vẩy nến. Tuy nhiên, UVA hiện được biết là gây ra thiệt hại đáng kể cho DNA thông qua các con đường gián tiếp (hình thành các gốc tự do và các loại oxy phản ứng), và có thể gây ung thư. Ánh sáng có thể nhìn thấy có bước sóng 380 nm đến 780 nm. Như tên cho thấy, dải ánh sáng này có thể nhìn thấy bằng mắt thường. Đây cũng là dải đầu ra mạnh nhất trong tổng phổ bức xạ của Mặt Trời. Dải hồng ngoại có bước sóng từ 700 nm đến 1.000.000 nm (1 mm). Nó bao gồm một phần quan trọng của bức xạ điện từ đến Trái Đất. Vitamin D là loại vitamin đặc biệt giúp cơ thể dễ dàng hấp thụ canxi. Nhờ đó xương khớp trở nên trắc khỏe, hỗ trợ tăng chiều cao, vóc dáng, ngăn ngừa hiệu quả các bệnh về xương khớp, răng miệng. Ánh nắng mặt trời lại là nhân tố quan trọng giúp ta hấp thụ được 90-95% vitamin D. Các tia sáng sẽ giúp chuyển hóa chất 7- dehydrocholesterol trên da thành vitamin D3. Hàm lượng vitamin này ở trong máu càng cao thì tỉ lệ rạn nứt xương sẽ càng thấp. Do vậy, các bạn cần biết tận dụng ánh sáng mặt trời để được thường xuyên cung cấp loại vitamin này. Ngoài việc sản xuất ra vitamin D, mới đây các nhà khoa học đã tìm ra một khả năng không ngờ của ánh sáng mặt trời. Đó là việc loại ánh sáng này còn giúp kích thích tế bào T phản ứng nhanh hơn bình thường. Tế bào T có vai trò quan trọng trong hệ miễn dịch của con người. Chúng giúp các vết thương giảm bớt khả năng nhiễm trùng, loại bỏ vi khuẩn độc hại. Vận động nhiều dưới ánh sáng mặt trời giúp bạn cảm thấy thoải mái, giảm căng thẳng, lo âu và ngăn ngừa bệnh trầm cảm hiệu quả. Thiếu ánh sáng mặt trời dễ gây ra bệnh trầm cảm theo mùa (SAD). Những người hay làm việc trong văn phòng, hạn chế tiêp xúc với môi trường bên ngoài thường rất dễ gặp bệnh này. Trầm cảm SAD cũng rất phổ biến vào những thời điểm thiếu ánh sáng mặt trời. Ánh sáng mặt trời còn giúp tăng cường hormone hạnh phúc tự nhiên, giúp cơ thể khi ra ngoài nắng cảm thấy vui vẻ và tràn đầy năng lượng. Người được cung cấp đủ vitamin sẽ giảm được 80% nguy cơ phát triển bệnh tiểu đường. Cùng với đó, lượng vitamin D thấp đi sẽ làm tăng lượng cholesterol dẫn đến việc gia tăng nguy cơ tử vong vì bệnh tim. Khi ánh sáng mặt trời tiếp xúc nhiều với cơ thể sẽ giúp sản sinh ra một loại hormone điều hoà giấc ngủ, đó là melatonin. Mức độ sản sinh melatonin cao sẽ giúp chất lượng giấc ngủ được nâng cao rất nhiều, đặc biệt là đối với người cao tuổi và trẻ sơ sinh. Qúy độc giả cũng cần lưu ý: Chúng ta nên để ánh nắng tiếp xúc với cơ thể từ 5 đến 15 phút mỗi ngày. Thời điểm thích hợp để phơi nắng là vào các buổi sáng khoảng từ 5h đến 7h và buổi chiều từ 17h đến 19h. Lúc đấy, ánh sáng mặt trời khá nhẹ, chứa ít tia độc hại nhưng lại giúp hấp thụ vitamin hiệu quả nhất.

Summary: Ánh sáng Mặt Trời hay còn gọi là nắng là bức xạ điện từ phát ra từ Mặt Trời, đặc biệt là ánh sáng hồng ngoại, khả kiến và tia cực tím. Trên Trái Đất, ánh sáng mặt trời được lọc qua bầu khí quyển của Trái Đất và hiển nhiên là ánh sáng ban ngày khi Mặt Trời ở phía trên đường chân trời. Khi bức xạ mặt trời trực tiếp không bị mây che khuất, nó được trải nghiệm dưới dạng ánh nắng, tia nắng là sự kết hợp giữa ánh sáng rực rỡ và sức nóng bức xạ. Khi ánh sáng Mặt Trời bị các đám mây chặn lại hoặc phản xạ từ các vật thể khác, nó được trải nghiệm dưới dạng ánh sáng khuếch tán. Tổ chức Khí tượng Thế giới sử dụng thuật ngữ " thời gian ánh nắng mặt trời " có nghĩa là thời gian tích lũy trong đó một khu vực nhận được sự chiếu xạ trực tiếp từ Mặt Trời ít nhất 120 watt trên một mét vuông. Các nguồn khác cho biết "Trung bình trên toàn bộ Trái Đất" là "164 watt trên một mét vuông trong 24 giờ".Bức xạ cực tím trong ánh sáng mặt trời có cả ảnh hưởng tích cực và tiêu cực đến sức khỏe, vì nó vừa là yếu tố cần thiết để tổng hợp vitamin D3 vừa là thành phần gây đột biến.


Dịch vụ hệ sinh thái rừng trong tiếng Anh được gọi là Forest Ecosystem Services. Dịch vụ hệ sinh thái rừng là lợi ích mang lại cho con người từ hệ sinh thái rừng. Dịch vụ môi trường rừng (Forest Environment Services) nằm trong hệ thống dịch vụ hệ sinh thái rừng. Trong đó dịch vụ môi trường rừng là những sản phẩm dịch vụ rừng cung cấp không phải là sản phẩm trực tiếp như gỗ, củi, lâm sản ngoài gỗ. Dịch vụ hệ sinh thái (Ecosystem Services) là những lợi ích trực tiếp hoặc gián tiếp mà con người được hưởng từ các chức năng của hệ sinh thái. - Dịch vụ cung cấp gỗ: Hằng năm rừng cung cấp khoảng 1.7 tỉ m3 gỗ tròn (FAO, 2007) trên toàn thế giới và 80% là từ các quốc gia phát triển. Lượng gỗ này hoặc được buôn bán hoặc được sử dụng. + Hàng năm rừng trên thế giới cung cấp khoảng 1.9 tỉ m3 củi dùng cho năng lượng, củi đốt. - Dịch vụ bảo vệ đầu nguồn, nguồn nước cho thủy điện, thủy lợi, sinh hoạt: Rừng đầu nguồn lưu giữ, điều hòa và dự trữ nước; từ đó đóng góp cho việc cân bằng dòng chảy nước theo mùa. Rừng cũng giúp cho việc làm sạch nước nhờ vào việc ổn định đất và lọc các chất bả. Khối lượng và chất lượng của dòng chảy nước từ rừng đầu nguồn là quan trọng cho nông nghiệp, thủy điện, nước sinh hoạt, cho môi trường sống của các loài thủy sản và các loai động vật hoang dã khác. - Dịch vụ hấp thụ CO2 rừng để giảm khí gây hiệu ứng nhà kính để giảm biến đổi khí hậu. Rừng có 5 bể chứa carbon để lưu giữ carbon và hấp thụ CO2 giúp cho việc giảm khí nhà kính trong khí quyển. Vì vậy đang hình thành chương trình REDD+ (Giảm phát thải từ suy thoái và mất rừng). - Dịch vụ du lịch sinh thái, văn hóa, nghỉ dưỡng: Hàng năm trên toàn thế giới có đến 205 triệu khách đến viếng thăm, du lịch sinh thái ở các vườn quốc gia. - Ổn định và chống xói mòn đất: Thực vật rừng giúp cho việc ổn định đất và giảm xói mòn, rửa trôi chất hữu cơ. - Chất lượng không khí: Cây rừng hấp thụ các chất thải độc hại trong không khí và cải thiện chất lượng không khí để tốt cho sức khỏe của con người. - Thông tin, vật liệu di truyền của đa dạng sinh học. Đa dạng sinh học là quan trọng ở nhiều khía cạnh; bao gồm vai trò của nó như là một kho dự trữ vật liệu di truyền và có thể đươc sử dụng để chọn, cải thiện giống thực, động vật; đóng góp vào điều khiển sâu bệnh hại tự nhiên và cung cấp những sản phẩm dược liệu có giá trị. Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu trong phát triển kinh tế và xã hội. Tuy nhiên, tăng trưởng kinh tế nước ta vẫn phụ thuộc nhiều vào việc khai thác các nguồn tài nguyên thiên nhiên. Trong quá trình phát triển kinh tế vẫn chưa xem xét hết các giá trị của tài nguyên thiên nhiên, cũng như việc lượng giá, đánh giá và lồng ghép dịch vụ hệ sinh thái vào qui hoạch phát triển đất nước.

Summary: Các dịch vụ hệ sinh thái là rất nhiều và nhiều lợi ích khác nhau đối với con người được ban tặng bởi môi trường tự nhiên và từ các hệ sinh thái lành mạnh. Các hệ sinh thái như vậy bao gồm, ví dụ, hệ thống nông nghiệp, hệ sinh thái rừng, hệ sinh thái đồng cỏ và hệ sinh thái dưới nước. Các hệ sinh thái này, hoạt động trong mối quan hệ lành mạnh, cung cấp những thứ như thụ phấn tự nhiên của cây trồng, không khí sạch, giảm thiểu thời tiết khắc nghiệt, nâng cao sức khỏe tinh thần và thể chất của con người. Nói chung, những lợi ích này được gọi là "dịch vụ hệ sinh thái", và thường không thể thiếu trong việc cung cấp nước uống sạch, phân hủy chất thải, khả năng duy trì và năng suất của hệ sinh thái thực phẩm. Trong khi các nhà khoa học và các nhà môi trường đã thảo luận về các dịch vụ hệ sinh thái ngầm trong nhiều thập kỷ, thì Đánh giá hệ sinh thái thiên niên kỷ (MA) vào đầu những năm 2000 đã phổ biến khái niệm này. Ở đó, các dịch vụ hệ sinh thái được nhóm thành bốn loại lớn: cung cấp, chẳng hạn như sản xuất thực phẩm và nước; điều tiết, chẳng hạn như kiểm soát khí hậu và bệnh tật; hỗ trợ, như chu trình dinh dưỡng và sản xuất oxy; và văn hóa, chẳng hạn như lợi ích tinh thần và giải trí.


Thủ khoa là danh hiệu đặc biệt ưu ái dành cho người đạt thành tích cao nhất trong một kỳ thi lớn. Thủ khoa nho học Việt Nam (còn gọi là Đình nguyên) là những người đỗ cao nhất trong các khoa thi nho học thời phong kiến ở Đại Việt và Đại Nam của nhà Nguyễn. Danh hiệu này không bao gồm người đỗ đầu các kỳ thi tiến sĩ võ trong các triều đại Việt Nam và các kỳ thi Phật học thời nhà Lý. Thủ khoa tiến sĩ nho học là người đỗ đầu kỳ thi Đình (Đình nguyên), là kỳ thi do nhà vua tổ chức cho các tân tiến sĩ đã đỗ trong kỳ thi Hội để chọn tam khôi và phân hạng tiến sĩ. Các khoa thi tiến sĩ nho học đầu tiên có tên là khoa thi Minh kinh bác học. Khoa thi Minh kinh bác học đầu tiên được mở ra dưới thời nhà Lý năm 1075, người đỗ đầu khoa thi này là Lê Văn Thịnh. Đến thời nhà Trần, theo Đại Việt Sử ký Toàn thư thì trong các năm 1232, 1239 có mở các kỳ thi Thái học sinh (Tên gọi các khoa thi tiến sĩ nho học dưới triều nhà Trần và nhà Hồ). Ngày nay thủ khoa được người ta biết đến là người đạt điểm cao nhất trong các kỳ thi tốt nghiệp vào Đại học. Việc lựa chọn thủ khoa dựa trên tiêu chí công bằng: Điểm 3 môn thi cộng lại để chọn thủ khoa, chứ không chọn thí sinh cộng thêm điểm thưởng. Tuy nhiên đây chỉ là bước khởi đầu cho chặng đường Đại học đầy khó khăn. Bạn đừng bao giờ chủ quan. Ngày nay tình trạng nâng điểm để trở thành thủ khoa đang đáng được quan tâm. Chính vì thế mà Bộ Giáo dục và Đào tạo cần đưa ra các biện pháp quản lý chặt chẽ hơn nữa để tìm được người thực sự xứng đáng. Bài viết thủ khoa là gì được tổng hợp bởi giáo viên trung tâm tiếng Anh SGV.

Summary: Thủ khoa nho học Việt Nam (còn gọi là Đình nguyên) là những người đỗ cao nhất trong các khoa thi nho học thời phong kiến ở Đại Việt (còn gọi là thủ khoa Đại Việt, trong các triều đại nhà Lý, nhà Trần, nhà Hồ, nhà Hậu Lê, nhà Mạc), và Đại Nam của nhà Nguyễn (còn gọi là Đình nguyên thời Nguyễn). Danh hiệu này không bao gồm các thủ khoa các kỳ thi tiến sĩ võ trong các triều đại Việt Nam và các kỳ thi Phật học thời nhà Lý. Các khoa thi tiến sĩ nho học đầu tiên có tên là khoa thi Minh kinh bác học. Khoa thi Minh kinh bác học đầu tiên được mở ra dưới thời nhà Lý năm 1075, người đỗ đầu khoa thi này là Lê Văn Thịnh. Đến thời nhà Trần, theo Đại Việt Sử ký Toàn thư thì trong các năm 1232, 1239 có mở các kỳ thi Thái học sinh (tên gọi các khoa thi tiến sĩ nho học dưới triều nhà Trần và nhà Hồ).


Nhiệt độ màu là gì? Là chỉ số giúp người tiêu dùng chọn được bộ đèn LED chiếu sáng phù hợp với mục đích chiếu sáng.Khái niệm – thang đo – cách chọn nhiệt độ màu cho các khu vực chiếu sáng… điều đó sẽ được giới thiệu trong nội dung bài viết dưới đây. Nhiệt độ màu là gì1.1 Khái niệm nhiệt độ màu1.2 Thang đo nhiệt độ màu. Nhiệt độ màu đèn LED2.1 Khái niệm nhiệt độ màu đèn LED2.2 Thang đo nhiệt độ màu đèn LED. Nhiệt độ màu là thông số quan trọng trong hệ thống chiếu sáng. Đây là một yếu tố quan trọng giúp chúng ta hoàn thiện hệ thống chiếu sáng của mình trở nên hoàn hoàn hảo hơn; trên cơ sở lựa chọn bóng đèn phù hợp với không gian. Nhiệt độ màu thể hiện màu sắc của nguồn sáng ở nhiệt độ K nhất định. Đơn vị đo nhiệt độ màu là Kelvin, viết tắt là K. Hiểu được khái niệm nhiệt độ màu là gì bên trên chúng tôi đã giới thiệu thì đến với khái niệm nhiệt độ màu của đèn LED khách hàng sẽ cảm thấy đơn giản hơn nhiều. Vì thực tế khái niệm nhiệt độ màu và khái niệm nhiệt độ màu của đèn LED sẽ không có nhiều khác biệt. Nhiệt độ màu của đèn LED là thông số cực kỳ quan trọng của đèn LED. Muốn biết được nhiệt độ màu của đèn LED là bao nhiêu chúng ta hãy tìm hiểu trực tiếp thông tin trên vỏ bao bì sản phẩm được cung cấp từ phía nhà sản xuất. Có một ưu điểm của đèn LED đã trả lời cho câu hỏi rằng tại sao đèn LED lại được sử dụng nhiều trong hệ thống chiếu sáng hiện nay như vậy. Vì đèn LED là dòng sản phẩm duy nhất có khả năng điều chỉnh màu ánh sáng sao cho phù hợp đối với nhu cầu sử dụng. Ánh sáng đèn LED được chia làm 3 màu ánh sáng chính; trắng ấm – trung tính – trắng lạnh. Nhiệt độ màu tương ứng được thể hiện trong bảng dưới đây. Phòng khách là không gian sinh hoạt chung của cả nhà đồng thời cũng là không gian gia tiếp khách. Vì vậy việc lựa chọn nhiệt độ màu màu sắc ánh sáng như thế nào để đảm bảo vừa cung cấp đủ ánh sáng vừa thể hiện được tính thẩm mỹ của gia chủ đó không hề là điều đơn giản. Tại khu vực này chúng tôi khuyên bạn nên sử dụng nhiệt độ màu màu sắc ánh sáng là trắng ấm hoặc là trung tính. Đây là những gam màu mang đến cảm giác vui vẻ lạc quan…có khả năng kết nối các thành viên trong gia đình. Luôn đem đến bầu không khí vui tươi cho cả nhà và cả những vị khác. Đối với phòng ngủ chúng ta nên chọn đèn LED có nhiệt độ màu thấp. Điển hình là ánh sáng vàng, điều này sẽ khiến chủ nhân của căn phòng thấy ấm áp hơn; dễ dàng đi vào giấc ngủ; đảm bảo giấc ngủ sẽ giúp tinh thần cảm thấy thoải mái hơn, cung cấp đủ năng lượng cho bạn một ngày làm việc căng thẳng mệt nhọc. Không phải chúng ta không thể sử dụng ánh sáng trắng hay ánh sáng trắng lạnh cho phòng ngủ. Tùy vào sở thích sự thích nghi của bản thân đối với màu ánh sáng trắng hay trắng lạnh khách hàng vẫn có thể sử dụng chúng. Tuy nhiên màu ánh sáng này lại không phù hợp đối với phòng ngủ; để đảm bảo sức khỏe các bạn cần cân nhắc kỹ. Khi đọc sách chúng ta nên sử dụng ánh sáng nào? Phòng đọc sách nên dùng nhiệt độ màu ánh sáng như thế nào là hợp lý. Các nhà khoa học cũng đã từng đề cập đến vấn đề này nhiều lần rằng nên dùng ánh sáng vàng hay ánh sáng trắng cho phòng đọc sách. Tuy nhiên trải qua quá trình nghiên cứu chứng minh các nhà khoa học đã chỉ ra rằng ánh sáng vàng được coi là tốt hơn nhiệt độ màu ánh sáng trắng. Nhưng để hoàn hảo hơn mức nhiệt độ màu ánh sáng lý tưởng cho phòng đọc nên là 4000k. Tại phòng đọc sách thường có lắp đặt máy tính; nhưng nhiệt độ màu ánh sáng phù hợp khi sử dụng làm việc với máy tính là 2700k. Chính vì vậy các bạn có thể sắm một chiếc đèn học để bàn để khi làm việc bằng máy tính có thể sử dụng. Tại gian bếp có nhiều dụng cụ liên quan đến nấu nướng như kéo, dao…. các vật dụng có khả năng gây thương tích cao. Với màu ánh sáng trắng trung tính và trắng lạnh có nhiệt độ màu từ 3500K – 6500k sẽ cung cấp ánh sáng hoàn hảo nhất. Việc lựa chọn nhiệt độ màu màu sắc ánh sáng văn phòng làm việc là điều chúng ta cần hết sức lưu ý. Chất lượng ánh sáng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả làm việc của nhân viên. Tại khu vực này mức nhiệt độ màu trên 6000k sẽ là mức nhiệt độ lý tưởng nhất. Điều này sẽ giúp nhân viên cảm thấy tỉnh táo hơn và tràn đầy năng lượng. Với nhiệt độ màu từ 4000k – 5000k sẽ thích hợp để chiếu sáng và trang trí các không gian cửa hàng, showroom, siêu thị. Với các khu vực này chúng ta có thể sử dụng kết hợp nhiều mẫu đèn khác nhau để tạo điểm nhấn nhất định cho không gian. Denduonglecaocap.com luôn nhận tư vấn miễn phí, giúp khách hàng lựa chọn được những mẫu đèn phù hợp nhất. Tóm lại nhiệt độ màu là gì? Đây là thông số quan trọng của đèn LED giúp chúng ta xác định được nên dùng bóng đèn nào cho phù hợp với hệ thống chiếu sáng của bạn, giúp hệ thống chiếu sáng hoàn hảo hơn. Nếu không có chuyên môn kỹ thuật thì rất khó có được một hệ thống. Để đảm bảo chất lượng hệ thống chiếu sáng giao thông đường bộ ngoài sử. Bóng đèn đường LED là dòng sản phẩm chiếu sáng hiện đại, chất lượng cao,.

Summary: Nhiệt độ màu là một khái niệm được rút ra từ định luật bức xạ của Planck. Chúng ta đều biết rằng một vật khi nóng thì nó sẽ phát sáng, quang phổ liên tục mà nó phát ra phụ thuộc vào nhiệt độ của vật, vì thế khi quan sát quang phổ của một vật nóng chúng ta có thể ước lượng được nhiệt độ của nó. Khi quan sát bức xạ của một vật đen tuyệt đối Planck đã phát hiện ra rằng ở một nhiệt độ T nhất định thì vật sẽ phát ra một quang phổ liên tục với cường độ sáng thay đổi theo tần số. Tần số ánh sáng được phát xạ mạnh nhất phụ thuộc vào nhiệt độ tuyệt đối của vật. Thông thường ở nhiệt độ càng cao thì bức xạ mạnh nhất mà vật phát ra có bước sóng càng ngắn (thiên về màu xanh hoặc tím). Trong điều kiện chụp dưới ánh sáng thiên về màu nào thì ảnh thường bị ám màu đó (ví dụ ảnh chụp dưới ánh đèn tròn thì bị ám vàng, vì dây tóc bóng đèn làm bằng tunsten (wolfram) có nhiệt độ khi cháy sáng là 3200K).


Học 247 giới thiệu đến các em bài: Chiến tranh thế giới thứ hai (1939-1945) giúp các em tìm hiểu con đường dẫn tới chiến tranh thế giới là gì? Kết quả ý nghĩa của chiến tranh như thế nào? Tình hình các nước đế quốc trong chiến tranh thế giới thứ 2 ra sao. Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ và lan rộng ra khắp Châu Âu (Từ tháng 09/1939 đến tháng 06/1941). Quân đồng minh chuyển sang phản công. Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc (Từ tháng 11/1942 đến tháng 08/1945). Đức xé bỏ hoà ước Vec-xai, hướng tới mục tiêu lập một nước “Đại Đức” bao gồm tất cả các lãnh thổ có dân Đức sinh sống ở Châu Âu. Liên Xô chủ trương liên kết với Anh, Pháp để chống phát xít và nguy cơ chiến tranh nhưng bị từ chối. Anh, Pháp, Mỹ đều muốn giữ nguyên trật tự thế giới có lợi cho mình. Anh, Pháp thực hiện chính sách nhượng bộ phát xít để đẩy chiến tranh về phía Liên Xô. Mĩ với “Đạo luật trung lập (1935) không can thiệp vào các sự kiện bên ngoài châu Mĩ. Đức xé bỏ hoà ước Vec-xai, hướng tới mục tiêu lập một nước “Đại Đức” bao gồm tất cả các lãnh thổ có dân Đức sinh sống ở Châu Âu. Liên Xô chủ trương liên kết với Anh, Pháp để chống phát xít và nguy cơ chiến tranh nhưng bị từ chối. Anh, Pháp, Mỹ đều muốn giữ nguyên trật tự thế giới có lợi cho mình. Anh, Pháp thực hiện chính sách nhượng bộ phát xít để đẩy chiến tranh về phía Liên Xô. Mĩ với “Đạo luật trung lập (1935) không can thiệp vào các sự kiện bên ngoài châu Mĩ. Các nước phát xít đã lợi dụng tình hình đó để thực hiện mục tiêu gây chiến tranh xâm lược của mình. Anh, Pháp tiếp tục chính sách thoả hiệp, yêu cầu chính phủ Tiệp Khắc nhượng bộ Đức. Ngày 29/09/1938, Hội nghị Muy-ních được triệu tập với sự tham gia của Anh, Pháp, Đức và I-ta-li-a. Anh, Pháp trao vùng Xuy-đét của Tiệp Khắc cho Đức để đổi lấy việc Hít-le hứa chấm dứt mọi cuộc thôn tính ở Châu Âu. Hội nghị Muy-ních là đỉnh cao của chính sách nhượng bộ phát xít nhằm tiêu diệt Liên Xô của Mĩ – Anh. Thể hiện âm mưu thống nhất của chủ nghĩa đế quốc (kể cả Anh - Pháp - Mĩ và Đức - Italia - Nhật Bản) trong việc tiêu diệt Liên Xô. Hội nghị Muy-ních là đỉnh cao của chính sách nhượng bộ phát xít nhằm tiêu diệt Liên Xô của Mĩ – Anh. Thể hiện âm mưu thống nhất của chủ nghĩa đế quốc (kể cả Anh - Pháp - Mĩ và Đức - Italia - Nhật Bản) trong việc tiêu diệt Liên Xô. Như vậy, Đức đã phản bội lại hiệp định Muy-ních, thực hiện mưu đồ thôn tính châu Âu trước rồi mới dốc toàn lực đánh Liên Xô. Ngày 01/09/1939, Đức tấn công Ba Lan. Anh, Pháp tuyên chiến với Đức. Chiến tranh thế giới thứ hai bắt đầu. Tháng 9-1940, Hiệp ước Tam cường Đức –Ý – Nhật ký tại Béc –lin qui định trợ giúp lẫn nhau và công khai phân chia thế giới. Tác động của quy luật phát triển không đều về kinh tế và chính trị giữa các nước tư bản trong thời đại đế quốc chủ nghĩa,so sánh lực lượng trong thế giới tư bản thay đổi căn bản. Việc tổ chức và phân chia thế giới theo hệ thống Véc-xai - Oa-sinh-tơn không còn phù hợp nữa. Cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới 1929 - 1932 làm những mâu thuẫn trên thêm sâu sắc dẫn tới việc lên cầm quyền của chủ nghĩa phát xít với ý đồ gây chiến tranh để phân chia lại thế giới. Tác động của quy luật phát triển không đều về kinh tế và chính trị giữa các nước tư bản trong thời đại đế quốc chủ nghĩa,so sánh lực lượng trong thế giới tư bản thay đổi căn bản. Việc tổ chức và phân chia thế giới theo hệ thống Véc-xai - Oa-sinh-tơn không còn phù hợp nữa. Tác động của quy luật phát triển không đều về kinh tế và chính trị giữa các nước tư bản trong thời đại đế quốc chủ nghĩa,so sánh lực lượng trong thế giới tư bản thay đổi căn bản. Việc tổ chức và phân chia thế giới theo hệ thống Véc-xai - Oa-sinh-tơn không còn phù hợp nữa. Cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới 1929 - 1932 làm những mâu thuẫn trên thêm sâu sắc dẫn tới việc lên cầm quyền của chủ nghĩa phát xít với ý đồ gây chiến tranh để phân chia lại thế giới. Thủ phạm gây chiến là phát xít Đức, Nhật Bản Italia. Nhưng các cường quốc phương Tây lại dung túng, nhượng bộ, tạo điều kiện cho phát xít gây ra cuộc Chiến tranh thế giới thứ hai tàn sát nhân loại. Tính chất của Chiến tranh thế giới thứ hai trong giai đoạn đầu là chiến tranh để quốc, xâm lược, phi nghĩa. Sự bành trướng của phát xít Đức ở châu Âu đã chà đạp lên quyền độc lập, tự chủ thiêng liêng của các dân tộc, đã đẩy hàng triệu người dân vô tội vào sự chết chóc. Cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới 1929 - 1932 làm những mâu thuẫn trên thêm sâu sắc dẫn tới việc lên cầm quyền của chủ nghĩa phát xít ở một số nước với ý đồ gây chiến tranh để phân chia lại thế giới. Sáng 22/06/1941, Đức tiến hành “chiến tranh chớp nhoáng” tấn công Liên Xô. Ban đầu, do có ưu thế về vũ khí và kinh nghiệm tác chiến, quân Đức tiến sâu vào lãnh thổ Liên Xô. Chia làm 3 đạo quân, đồng loạt tấn công trên suốt dọc tuyến biên giới phía tây Liên Xô:đạo quân phía bắc bao vây Lê-nin-grát, đạo quân trung tâm tiến tới ngoại vi thủ đô Matxcơva, đạo quân phía nam chiếm Ki-ép và Ucraina. Nhân dân Liên Xô kiên quyết chiến đấu bảo vệ Tổ quốc. Tháng 12-1941, Hồng quân Liên Xô do tướng Giu-cốp chỉ huy đã đẩy lùi quân Đức. Chiến thắng Mát-xcơ-va đã làm phá sản chiến lược “chiến tranh chớp nhoáng” của Hít-le. Cuối năm 1942, Đức tấn công Xta-lin-grát -“nút sống” của Liên Xô- nhưng không chiếm được. Tháng 10/1942, liên quân Anh-Mĩ giành thắng lợi trong trận En A-la-men, và chuyển sang phản công trên toàn mặt trận. Ngày 07/12/1941, Nhật bất ngờ tấn công Trân Châu Cảng - căn cứ hải quân chủ yếu của Mĩ ở Thái Bình Dương. Mĩ bị thiệt hại nặng nề. Chiến tranh lan rộng toàn thế giới. Ngày 7/12/1941, vào 7 giờ 55 phút giờ địa phương, các máy bay trên tầu sân bay Nhật cất cánh oanh tạc dữ dội các tầu chiến và sân bay Mĩ ở cảng Trân Châu. Tham gia trận tập kích này còn có 12 tầu ngầm của Nhật. Cuộc tập kích bất ngờ và dữ dội của hạm đội Nhật đã gây cho hạm đội Mĩ những tổn thất nặng nề chưa từng có trong lịch sử hải quân Mĩ (5 tầu chủ lực bị đánh chìm, 19 tàu chiến và 177 máy bay bị tiêu diệt, hơn 3000 binh lính và sĩ quan Mĩ bị thiệt mạng. Tới lúc đóm Mĩ đã tuyên chiến với Đức, Italia, Nhật và chiến tranh Thái Bình Dương chính thức bùng nổ. Chiến tranh thế giới thứ hai đã làn rộng khắp thế giới. Hành động xâm lược của phe phát xít trên toàn thế giới đã thúc đẩy các quốc gia cùng phối hợp với nhau trong một liên minh chống phát xít. Việc Liên Xô tham chiến làm thay đổi căn bản cục diện chính trị và quân sự của cuộc chiến, cổ vũ mạnh mẽ cho phong trào kháng chiến của nhân dân các nước bị phát xít chiếm đóng. Anh, Mĩ thay đổi thái độ, bắt tay cùng Liên Xô chống chủ nghĩa phát xít. Ngày 01/01/1942, tại Oa-sinh-tơn , 26 quốc gia, đứng đầu là Liên Xô, Mĩ, Anh đã ra “Tuyên ngôn Liên hiệp quốc” cam kết cùng nhau chống phát xít với toàn bộ lực lượng của mình . Khối Đồng minh chống phát xít được thành lập. Ý nghĩa: Việc Liên Xô tham chiến và sự ra đời của khối Đồng minh chống phát xít làm cho tính chất của Chiến tranh thế giới thứ hai thay đổi, trở thành một cuộc chiến tranh chống chủ nghĩa phát xít, bảo vệ hòa bình nhân loại. Ở trận phản công Xta-lin-grát (từ tháng 11/1942 đến tháng 02/1943), Hồng quân Liên Xô đã tấn công tiêu diệt, bắt sống toàn bộ đội quân tinh nhuệ của Đức gồm 33 vạn người do thống chế Pao-lút chỉ huy. Từ đây, Liên Xô và phe Đồng minh chuyển sang tấn công trên các mặt trận. Chiến thắng Xtalingrát đã đánh dấu bước ngoặt căn bản của chiến tranh thế giới, buộc phát xít phải chuyển từ tấn công sang phòng ngữ. Đồng thời bắt đầu tù đây, Liên Xô và phe Đồng minh chuyển sang tấn công đồng loạt trên các Mặt trận. Cuối tháng 08/1943, Hồng quân đã bẻ gãy cuộc phản công của quân Đức tại vòng cung Cuốc-xcơ. phần lớn lãnh thổ Liên Xô được giải phóng. Từ tháng 3 đến tháng 5/1943, liên quân Mĩ - Anh phản công quét sạch quân Đức - Italia khỏi châu Phi. Chiến sự ở châu Phi chấm dứt. Tháng 7/1943 đến tháng 5/1945, liên quân Mĩ - Anh tấn công truy kích quân phát xít, làm cho chủ nghĩa phát xít Italia bị sụp đổ, phát xít Đức phải khuất phục. Sau chiến thắng quân Nhật trong trận Gua-đan-ca-nan (1/1943) Mĩ phản công đánh chiếm các đảo ở Thái Bình Dương. Sau khi giải phóng các nước Trung và Đông Âu (1944), tháng 1/1945, Hồng quân Liên Xô mở cuộc tấn công Đức ở Mặt trận phía Đông, tiến quân vào giải phóng các nước ở Trung và Đông Âu, tiến sát biên giới nước Đức. Tháng 2/1945, Liên Xô tổ chức hội nghị Ianta gồm 3 nước Liên Xô, Mĩ, Anh bàn về việc tổ chức lại thế giới sau chiến tranh. Hè 1944, Mĩ, Anh mở Mặt trận thứ hai ở Tây Âu bằng cuộc đổ bộ tại Noóc-măng-đi (miền Bắc Pháp) tiến vào giải phóng Pháp, Bỉ, Hà Lan, chuẩn bị tấn công Đức. Từ tháng 02 đến tháng 04/1945, Liên Xô tấn công Béc-lin, đánh bại hơn 1 triệu quân Đức. Ngày 30/04, lá cờ đỏ búa liềm được cắm trên nóc toà nhà Quốc hội Đức. Ngày 09/05/1945, nước Đức kí văn bản đầu hàng không điều kiện. Chiến tranh chấm dứt ở Châu Âu. Mặt trận Thái Bình Dương, từ năm 1944, liên quân Mĩ, Anh tấn công đánh chiếm Miến Điện và quần đảo Phi-líp-pin. Ngày 06/08-1945, Mĩ ném quả bom nguyên tử xuống Hi-rô-si-ma làm 8 vạn người thiệt mạng. Ngày 08/08, Liên Xô tuyên chiến với Nhật và tấn công đạo quân Quan Đông gồm 70 vạn quân Nhật ở Mãn Châu. Ngày 09/08, Mĩ ném tiếp quả bom nguyên tử thứ hai huỷ diệt thành phố Na-ga-da-ki, giết hại 2 vạn người.

Summary: Lịch sử quân sự Đức trong Chiến tranh thế giới thứ hai bắt đầu từ quân số 100.000 do Hòa ước Versailles hạn chế, không được quyền có không quân và tàu ngầm, phát triển thành một quân đội hùng mạnh nhất thế giới rồi gây ra Chiến tranh thế giới thứ hai (1939-1945). Vào ngày 1 tháng 9 năm 1939, Đức Quốc xã xâm lược Ba Lan. Cuộc xâm lược khiến Anh và Pháp tuyên chiến với Đức, theo hiệp ước hai nước này đã ký kết với Ba Lan. Theo sau Anh, các nước Úc, Canada, New Zealand, Cộng hoà Nam Phi cũng tuyên chiến với Đức. Sau chiến dịch tại Ba Lan, chiến tranh bước đến một giai đoạn tương đối im lặng gọi là Chiến tranh Giả vờ. Giai đoạn này kết thúc khi Đức xâm chiếm Đan Mạch và Na Uy vào tháng 4 năm 1940 và Hà Lan, Bỉ và Pháp vào tháng 5. Tất cả các nước bị xâm chiếm lần lượt bị sụp đổ trong khi Anh và các đồng minh bị tổn thất nặng nề tại Na Uy và phải rút quân ra khỏi Pháp. Anh lại có nguy cơ bị đổ bộ, nhưng trong cuộc chiến trên bầu trời Anh, Luftwaffe (Không quân Đức Quốc xã) đã không giành được ưu thế và vì vậy Đức Quốc xã đã đình hoãn kế hoạch xâm chiếm.


Khoa học, văn hóa, giáo dục, tâm lý, thể thao và một lối sống lành mạnh. các ngành tội phạm học họ là nhà nghiên cứu, xã hội học của pháp luật, nạn nhân, tội phạm nhân học, tâm lý học pháp y và khoa học pháp y. Tội phạm học là nghiên cứu về việc áp dụng luật pháp và hệ thống tư pháp hình sự. Một người tìm kiếm một sự nghiệp trong tư pháp hình sự rất có thể trước tiên sẽ cố gắng để có được một bằng cấp về tội phạm học. Trong khi tư pháp hình sự và tội phạm học chắc chắn là các lĩnh vực liên quan, chúng không giống nhau. Các "tội phạm" có nguồn gốc từ "tội phạm" Latin có nghĩa là lời buộc tội, và từ tiếng Hy Lạp phiên âm "lôgia" mà đã đến để biểu thị "nghiên cứu", do đó việc nghiên cứu tội phạm. Tội phạm học là một lĩnh vực liên ngành trong cả khoa học xã hội và hành vi, đặc biệt dựa trên nghiên cứu của các nhà xã hội học, nhà tâm lý học, nhà triết học, nhà tâm lý học, nhà nhân chủng học xã hội và học giả về luật. Thuật ngữ tội phạm học được đặt ra vào năm 1885 bởi giáo sư luật người Ý Raffaele Garofalo là "tội phạm học". Sau đó, nhà nhân chủng học người Pháp Paul Topinard đã sử dụng "tội phạm học" tương tự của Pháp. Tầm quan trọng của tội phạm học nằm ở mối quan tâm của nó trong nghiên cứu khoa học về bản chất, mức độ, quản lý, nguyên nhân, kiểm soát, hậu quả và phòng ngừa hành vi tội phạm, cả về cá nhân và xã hội. Tội phạm học cải thiện xã hội. Tội phạm học bao gồm nhiều không gian nghiên cứu để trở thành một ngành khoa học nhân đạo tìm cách cải thiện xã hội. Các lĩnh vực và phương pháp nghiên cứu khác nhau đã dẫn đến việc thành lập các chi nhánh mới có thể giải thích các khía cạnh tội phạm trên khắp thế giới. Đây là một nhánh của tội phạm học liên quan đến triết lý và thực tiễn của các xã hội khác nhau trong nỗ lực đàn áp các hoạt động tội phạm và để thỏa mãn dư luận thông qua một chế độ đối xử thích hợp cho những người bị kết án phạm tội. Penology là một thuật ngữ có thể được đặt ra bởi Francis Lieber. các Từ điển tiếng Anh Oxford định nghĩa bút pháp là "nghiên cứu về hình phạt của tội phạm và quản lý nhà tù", và theo nghĩa này là tương đương với sửa chữa được thực hiện cho tội phạm. Penology liên quan đến hiệu quả của các quá trình xã hội được nghĩ ra và áp dụng để ngăn ngừa tội phạm, thông qua việc đàn áp hoặc ngăn chặn ý định tội phạm thông qua sợ bị trừng phạt. Do đó, nghiên cứu về bút học liên quan đến việc đối xử với các tù nhân và việc cải tạo các tội phạm bị kết án sau đó. Nó cũng bao gồm các khía cạnh của tạm tha (cải tạo những người phạm tội trong cộng đồng) cũng như khoa học nhà tù liên quan đến việc giam giữ an toàn và đào tạo lại những người phạm tội đã cam kết với các tổ chức an toàn. Khoa hình phạt liên quan đến nhiều vấn đề và lý thuyết, kể cả những người có liên quan đến các nhà tù (cải cách trại cải tạo, ngược đãi tù nhân, quyền tù nhân và tái phạm) và lý thuyết trong những mục đích của sự trừng phạt (ví dụ như răn đe, phục hồi chức năng, bồi thường và utilitarianism). Penology đương đại chủ yếu đề cập đến cải tạo hình phạt và quản lý nhà tù. Từ hiếm khi áp dụng cho các lý thuyết và thực hành trừng phạt trong các môi trường ít chính thức hơn như nuôi dạy con cái, trường học và các biện pháp khắc phục tại nơi làm việc. Xã hội học pháp luật (hay xã hội học pháp lý) là một nhánh của tội phạm học thường được mô tả như là một nhánh của xã hội học hoặc một cách tiếp cận liên ngành trong các nghiên cứu pháp lý và / hoặc xã hội. Do đó, nó có thể được mô tả mà không cần tham khảo xã hội học hiện tại là "nghiên cứu pháp lý có hệ thống, dựa trên lý thuyết và thực nghiệm, như một tập hợp thực tiễn xã hội hoặc như một khía cạnh hoặc lĩnh vực kinh nghiệm xã hội". Nó đã được phát hiện ra rằng hệ thống pháp luật và công lý là một tổ chức cơ bản của cấu trúc cơ bản của xã hội làm trung gian giữa "lợi ích chính trị và kinh tế, văn hóa và thứ tự bản quy phạm của xã hội, xây dựng và duy trì phụ thuộc lẫn nhau và trở thành làm nguồn đồng thuận và kiểm soát xã hội ". Như vậy, xã hội học pháp lý phản ánh các lý thuyết xã hội và sử dụng các phương pháp khoa học xã hội để nghiên cứu luật pháp, thể chế pháp lý và hành vi pháp lý. Cụ thể hơn, xã hội học pháp luật bao gồm nhiều cách tiếp cận khác nhau để nghiên cứu pháp luật trong xã hội, trong đó kiểm tra và lý thuyết hóa về mặt thực nghiệm sự tương tác giữa pháp luật, thể chế pháp lý, thể chế phi pháp lý và các yếu tố xã hội. Các lĩnh vực nghiên cứu pháp lý xã hội bao gồm sự phát triển xã hội của các thể chế pháp lý, các hình thức kiểm soát xã hội, quy định pháp lý, tương tác giữa các nền văn hóa pháp lý, xây dựng xã hội về các vấn đề pháp lý, nghề luật và mối quan hệ giữa pháp luật và thay đổi xã hội. Victimology là nghiên cứu của nạn nhân, trong đó có mối quan hệ giữa nạn nhân và người phạm tội, sự tương tác giữa nạn nhân và hệ thống tư pháp hình sự, và mối liên hệ giữa nạn nhân và các nhóm xã hội khác và các tổ chức như các phương tiện truyền thông, các các công ty và các phong trào xã hội. Tuy nhiên, nạn nhân không chỉ giới hạn trong nghiên cứu nạn nhân tội phạm, mà có thể bao gồm các hình thức vi phạm nhân quyền khác. Đây là một lĩnh vực của hồ sơ tội phạm, dựa trên các liên kết nhận thức giữa bản chất của tội phạm và tính cách hoặc ngoại hình của người phạm tội. Mặc dù tương tự như diện mạo và nghiên cứu về sọ, thuật ngữ "nhân học hình sự" thường được dành riêng cho các công trình của trường Ý của tội phạm học vào cuối thế kỷ XIX (Cesare Lombroso, Enrico Ferri, Raffaele Garofalo). Oliverroso nghĩ rằng tội phạm được sinh ra với sự khác biệt về sinh lý thấp hơn có thể phát hiện được. Phổ biến khái niệm "tội phạm sinh ra" và nghĩ rằng tội phạm là một sự thờ ơ hoặc khuynh hướng di truyền. Tâm lý pháp y, được xác định bởi Hiệp hội Tâm lý học Hoa Kỳ, là ứng dụng của các chuyên ngành lâm sàng vào lĩnh vực pháp lý. Định nghĩa này nhấn mạnh việc áp dụng tâm lý học lâm sàng vào bối cảnh pháp y. Các nhà văn Christopher Cronin định nghĩa nó là "việc áp dụng các chuyên khoa lâm sàng tổ chức pháp lý và những người tiếp xúc với pháp luật" (trang 5), nhấn mạnh một lần nữa việc áp dụng các kỹ năng lâm sàng như đánh giá, xử lý, và điều chỉnh đánh giá pháp y. Khoa học pháp y là việc áp dụng khoa học vào luật hình sự và dân sự, chủ yếu trong các vấn đề hình sự trong quá trình điều tra tội phạm, được điều chỉnh bởi các quy tắc pháp lý của bằng chứng và thủ tục hình sự được chấp nhận. Tâm lý pháp y là gì? Ngày 03 tháng 8 năm 2017, từ Trang web của Hiệp hội Tâm lý Hoa Kỳ: apa.org. Lý thuyết xã hội học và nghiên cứu tội phạm học: Quan điểm từ châu Âu và Hoa Kỳ.

Summary: Tội phạm học là nghiên cứu khoa học về tính chất, mức độ nguyên nhân kiểm soát về hành vi phạm tội trong cá nhân và xã hội. Tội phạm học là một lĩnh vực liên ngành trong tâm lí học hành vi, trong đó nó có liên quan tới nghiên cứu của các nhà xã hội học (đặc biệt là trong xã hội học về lệch lạc), nhân loại học xã hội và tâm lý học, cũng như trong các văn bản luật pháp. Lĩnh vực nghiên cứu của tội phạm học bao gồm tỷ lệ, hình thức, nguyên nhân và hậu quả của tội phạm, cũng như các quy định xã hội và chính phủ và phản ứng đối với tội phạm. Đối với nghiên cứu về sự phân bố và nguyên nhân của tội phạm, tội phạm học chủ yếu dựa vào phương pháp nghiên cứu định lượng. Thuật ngữ tội phạm học được đưa ra bởi giáo sư luật người Ý Raffaele Garofalo năm 1885 với từ criminologia. Sau đó, nhà nhân chủng học người Pháp Paul Topinard sử dụng từ tương tự trong tiếng Pháp là criminologie.


Đối với tôi, nhà văn Nguyễn Huy Thiệp để lại một cách tiếp cận lịch sử đa dạng, không những thoát ra khỏi kiểu sử học tuyên truyền của Đảng Cộng sản, mà còn đặt những nhân vật lịch sử vào một khung cảnh đời thường hơn, xóa đi cái lung linh đôi khi đến mức thần thánh của sử học Việt Nam nói chung. Vâng, bạn đọc có thể nói: Ông ta là nhà văn, dính gì đến lịch sử. Tôi không nghĩ như thế. Tôi đọc hầu hết các truyện ngắn của ông, từ những câu chuyện đường rừng vùng Tây Bắc, đến sự thật đằng sau hình ảnh oai hùng của vị đại tá về hưu, phủ nhận cái gọi là “đường ra trận mùa này đẹp lắm” (câu hát trong bài “Trường sơn Đông, Trường sơn Tây”, mà Đảng dùng để tuyên truyền tâm lý chiến), của âm nhạc cách mạng chính thống. Nhưng đọng lại sâu sắc nhất trong tâm trí tôi là câu chuyện về vua Gia Long và thi hào Nguyễn Du trong Kiếm Sắc, Vàng Lửa. Cho đến lúc Nguyễn Huy Thiệp bắt đầu xuất hiện trên văn đàn, vua Gia Long được các sử gia cách mạng mô tả là một nhân vật “cõng rắn cắn gà nhà”, bắt đầu một triều đại “phản động”. Vàng Lửa và Kiếm Sắc mô tả vị vua là một người đàn ông thông thái, hiểu được mình đang làm gì, hiểu cả những điều mình không thể làm được. Trong các tác giả Việt Nam hiện đại, cho đến nay, tôi thấy có hai người dũng cảm nhìn lại để đặt những nhân vật lịch sử vào đúng vị trí của họ. Ông Nguyễn Huy Thiệp đã vượt qua cái lằn ranh địch-ta mà sử gia cộng sản vạch ra khi nói về thời kỳ nhiễu nhương của lịch sử Việt Nam, thời nội chiến Tây Sơn – Gia Long. Đối với sử gia cộng sản, Tây Sơn là phe ta, Gia Long là phe địch, Tây Sơn là tốt, là cách mạng, Gia Long là xấu, là phản động. Người thứ hai là ông Nguyễn Gia Kiểng, qua tác phẩm “Tổ quốc ăn năn”, nhìn lại về sự bạo tàn của triều Tây Sơn, vốn không chỉ được các sử gia cộng sản đề cao, mà cả những sử gia dân tộc chủ nghĩa Việt Nam khác. Nhiều người rất thích chuyện Quang Trung Nguyễn Huệ đòi lại Lưỡng Quảng, rồi những chiến thắng quân sự thần tốc của ông, mà bỏ qua khía cạnh quản trị quốc gia kém, những chính sách thất nhân tâm,… dẫn đến sự diệt vong nhanh chóng của triều đại này. Một hình ảnh nhân vật lịch sử khác, qua lăng kính của Nguyễn Huy Thiệp, trở nên một người bình thường, mà vẫn có cái phẩm chất lỗi lạc, đó là thi hào Nguyễn Du. Nguyễn Huy Thiệp mô tả Nguyễn Du như sau: “Khuôn mặt nhàu nát vì đau khổ”. Không có một học sinh trung học, sinh viên văn chương Việt Nam nào hình dung ra hình ảnh Nguyễn Du như vậy, cho tới Nguyễn Huy Thiệp. Tính nhân bản của một nhà văn giúp ông vượt qua được chủ nghĩa dân tộc vị kỷ. Qua góc nhìn của Nguyễn Huy Thiệp, Nguyễn Du và Truyện Kiều như là kết quả của một sự hãm hiếp văn hóa của gã đại Hán trưởng giả, với cô thôn nữ Việt Nam quê mùa. Chẳng phải là Kim Vân Kiều xuất phát từ Thanh Tâm Tài Nhân, người Trung Quốc đấy sao?. Và một khung cảnh Trung Hoa bàng bạc cả một trời Kim Vân Kiều truyện, dù cho sau này người ta tha hồ bình luận Kiều là phụ nữ Việt Nam thế này hay thế kia. Người Pháp, người Anh, người Đức, người Mỹ,… chẳng bao giờ thấy xấu hổ khi ngôn ngữ của họ có quá nhiều từ ngữ gốc Latin cả. Tôi đọc Nguyễn Huy Thiệp lần đầu tiên trên báo Văn Nghệ của nhà văn Nguyên Ngọc, đăng lại những truyện ngắn của ông. Đó là thời kỳ báo chí lẫn tiểu thuyết, truyện ngắn,… phát triển khá tự do, đi ra ngoài lối tuyên truyền của Đảng Cộng sản Việt Nam, cho đến lúc đó. Trải qua hơn ¼ thế kỷ, những nhà văn cùng thời với ông như Dương Thu Hương, Phạm Thị Hoài,… phải sống lưu vong, Nguyễn Huy Thiệp mất trên quê hương và được truyền thông cả hai lề “trái, phải” tưởng nhớ, âu cũng là một kết thúc có hậu. Sau Nguyễn Huy Thiệp, giới sử gia Việt Nam bắt đầu khe khẽ bảo, hãy nhìn lại triều Nguyễn Gia Long. Nhà sử học Tạ Chí Đại Trường về Việt Nam sống những năm cuối đời. Ông Trường từng là sĩ quan trong quân đội Việt Nam Cộng hòa, ông chưa bao giờ viết sử dựa trên “quan điểm, lập trường” như các nhà sử học cách mạng cả. Nhiều chuyện đã thay đổi, nhưng quyển sách “Lịch sử nội chiến Việt Nam từ 1771 Đến 1802” của Tạ Chí Đại Trường, dù đã được xuất bản trong nước, lại bị đổi tên thành “Nước Việt Nam thời Tây Sơn”. Người ta vẫn sợ hãi cái từ nội chiến và vẫn chưa thấy thảm sát Mậu thân, hay thảm trạng Thuyền nhân xuất hiện trong sách lịch sử tại Việt Nam. Không rõ vì sao khi cái tin Nguyễn Huy Thiệp mất đến với tôi, trong óc tôi hiện ra khung cảnh một buổi chiều đông trong hiệu sách Gilbert trên một đại lộ ở trung tâm Paris, cách đây hơn 20 năm, tôi nhìn thấy quyển sách L’or et le feu (Vàng Lửa), tác giả Nguyễn Huy Thiệp. “khung cảnh Trung Hoa bàng bạc cả một trời Kim Vân Kiều truyện, dù cho sau này người ta tha hồ bình luận Kiều là phụ nữ Việt Nam thế này hay thế kia.”. KVK Truyện của TTTN/Tàu là một tiểu thuyết khô khan, mô tả nhan sắc Thúy Vân là chính, T Kiều là phụ. Vào tay cụ Tố Như, Thuý Kiều trở thành nhân vật chính với những nét chấm phá tiên khởi về nhan sắc báo trước một định mệnh đau thương. Tác phẩm thơ lục bát mới sống động hơn bội phần. Một bộ xương khô được thêm da thịt hồng hào, há không giá trị hơn sao?. “truyện Kiều còn, tiếng ta còn, tiếng ta còn, nước ta còn”, tại buổi lễ kỷ niệm Nguyễn Du nhân ngày mất của nhà thi hào tổ chức tại Hà Nội ngày 8.9.1924. Bản Violin Concerto No. 2 là sáng tác của nhà soạn nhạc Niccolò Paganini, có giai điệu đẹp, nhất là chương 3 của tác phẩm, đã được Frank Liszt chuyển thể và biến tấu thành tác phẩm nổi tiếng cho độc tấu dương cầm, được đặt tên mới là La Campanella. Tôi nghĩ…quái, tay này là ai ta? Khá trí thức, nhưng có yêu nước không mà lại muốn VN sáp nhập với Tàu. Ngộ nhỡ QT, Vânnam, QUyChau nó vờ thế…rồi thôi không ly khai Báckinh nữa thì dân Việt chết mẹ cả nút. “Nhiều Biên Giới Quốc Gia Có Thể Sẽ Mờ Nhạt Đi. Nhiều Khối Hợp Tác Sẽ Hình Thành Giữa Các Quốc Gia Hoặc Giữa Một Số Vùng Của Các Quốc Gia Trên Cơ Sở Gần Gũi Nhau Về Địa Lý, Ngôn Ngữ, Văn Hóa Và Bổ Túc Cho Nhau Về Kinh Tế. Với Thời Gian Các Khối Hợp Tác Này Sẽ Trở Thành Những Liên Bang Trên Thực Tế. Cũng Có Những Quốc Gia Không Thuộc Hẳn Vào Một Khối Nào Trong Một Thời Gian Dài Và Sẽ Là Gạch Nối Giữa Các Khối. Và Cũng Có Những Nước Và Vùng Mà Chúng Ta Chưa Thể Dự Đoán Tương Lai Vào Lúc Này. Điều Chắc Chắn Là Trung Quốc Không Thể Tồn Tại Dưới Hình Thức Hiện Nay. Nó Vốn Đã Có Quá Nhiều Xung Đột Lịch Sử Và Mâu Thuẫn Văn Hóa. Cho Tới Nay Ly Khai Là Khuynh Hướng Thường Trực, Sự Thống Nhất Đã Chỉ Được Duy Trì Bằng Một Vũ Khí Duy Nhất Mà Ngày Nay Chính Quyền Bắc Kinh Không Còn Sử Dụng Được Nữa : Tàn Sát.”. “Cũng Không Nên Quá Lo Sợ Trung Quốc Mà Đi Đến Thái Độ Thù Địch. Người Trung Quốc, Và Người Hán Nói Riêng, Về Bản Chất Là Một Dân Tộc Hiền Hòa Dễ Mến. Dưới Những Thái Độ Và Ngôn Ngữ Có Thể Gây Hiểu Lầm Họ Thực Ra Không Kỳ Thị Chủng Tộc, Không Có Tinh Thần Quốc Gia Mạnh Và Cũng Không Nhiều Tự Hào Dân Tộc.”. “Sau Cuộc Chuyển Hóa Vĩ Đại Này Những Quốc Gia Được Quan Niệm Như Là Một Không Gian Liên Đới Và Như Sự Chấp Nhận Xây Dựng Và Chia Sẻ Một Tương Lai Chung.”. “khung cảnh Trung Hoa bàng bạc cả một trời Kim Vân Kiều truyện, dù cho sau này người ta tha hồ bình luận Kiều là phụ nữ Việt Nam thế này hay thế kia.”. KVK Truyện của TTTN/Tàu là một tiểu thuyết khô khan, mô tả nhan sắc Thúy Vân là chính, T Kiều là phụ. Vào tay cụ Tố Như, Thuý Kiều trở thành nhân vật chính với những nét chấm phá tiên khởi về nhan sắc báo trước một định mệnh đau thương. Tác phẩm thơ lục bát mới sống động hơn bội phần. Một bộ xương khô được thêm da thịt hồng hào, há không giá trị hơn sao?. “truyện Kiều còn, tiếng ta còn, tiếng ta còn, nước ta còn”, tại buổi lễ kỷ niệm Nguyễn Du nhân ngày mất của nhà thi hào tổ chức tại Hà Nội ngày 8.9.1924. Bản Violin Concerto No. 2 là sáng tác của nhà soạn nhạc Niccolò Paganini, có giai điệu đẹp, nhất là chương 3 của tác phẩm, đã được Frank Liszt chuyển thể và biến tấu thành tác phẩm nổi tiếng cho độc tấu dương cầm, được đặt tên mới là La Campanella. Tôi nghĩ…quái, tay này là ai ta? Khá trí thức, nhưng có yêu nước không mà lại muốn VN sáp nhập với Tàu. Ngộ nhỡ QT, Vânnam, QUyChau nó vờ thế…rồi thôi không ly khai Báckinh nữa thì dân Việt chết mẹ cả nút. “Nhiều Biên Giới Quốc Gia Có Thể Sẽ Mờ Nhạt Đi. Nhiều Khối Hợp Tác Sẽ Hình Thành Giữa Các Quốc Gia Hoặc Giữa Một Số Vùng Của Các Quốc Gia Trên Cơ Sở Gần Gũi Nhau Về Địa Lý, Ngôn Ngữ, Văn Hóa Và Bổ Túc Cho Nhau Về Kinh Tế. Với Thời Gian Các Khối Hợp Tác Này Sẽ Trở Thành Những Liên Bang Trên Thực Tế. Cũng Có Những Quốc Gia Không Thuộc Hẳn Vào Một Khối Nào Trong Một Thời Gian Dài Và Sẽ Là Gạch Nối Giữa Các Khối. Và Cũng Có Những Nước Và Vùng Mà Chúng Ta Chưa Thể Dự Đoán Tương Lai Vào Lúc Này. Điều Chắc Chắn Là Trung Quốc Không Thể Tồn Tại Dưới Hình Thức Hiện Nay. Nó Vốn Đã Có Quá Nhiều Xung Đột Lịch Sử Và Mâu Thuẫn Văn Hóa. Cho Tới Nay Ly Khai Là Khuynh Hướng Thường Trực, Sự Thống Nhất Đã Chỉ Được Duy Trì Bằng Một Vũ Khí Duy Nhất Mà Ngày Nay Chính Quyền Bắc Kinh Không Còn Sử Dụng Được Nữa : Tàn Sát.”. “Cũng Không Nên Quá Lo Sợ Trung Quốc Mà Đi Đến Thái Độ Thù Địch. Người Trung Quốc, Và Người Hán Nói Riêng, Về Bản Chất Là Một Dân Tộc Hiền Hòa Dễ Mến. Dưới Những Thái Độ Và Ngôn Ngữ Có Thể Gây Hiểu Lầm Họ Thực Ra Không Kỳ Thị Chủng Tộc, Không Có Tinh Thần Quốc Gia Mạnh Và Cũng Không Nhiều Tự Hào Dân Tộc.”

Summary: Nguyễn Huy Thiệp (29 tháng 4 năm 1950 - 20 tháng 3 năm 2021) là nhà văn đương đại Việt Nam trong địa hạt kịch, truyện ngắn và tiểu thuyết với những góc nhìn mới, táo bạo. Ông xuất hiện khá muộn trên văn đàn (1986) nhưng được coi là người đạt đỉnh cao nghệ thuật của truyện ngắn với một loạt tác phẩm như: Tướng về hưu, Không có vua, Tuổi 20 yêu dấu, Những ngọn gió Hua Tát, Những người thợ xẻ, Chảy đi sông ơi, Con gái thủy thần, Kiếm sắc, Vàng lửa, Phẩm tiết. Nguyễn Huy Thiệp sinh ngày 29 tháng 4 năm 1950 tại Thái Nguyên, quê ở huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội. Thuở nhỏ ông cùng gia đình lưu lạc khắp nông thôn đồng bằng Bắc Bộ, từ Thái Nguyên qua Phú Thọ, Vĩnh Phúc. Năm 1960, gia đình chuyển về quê, định cư ở xóm Cò, thôn Khương Hạ, xã Khương Ðình, huyện Thanh Trì (nay là phường Khương Đình, quận Thanh Xuân), Hà Nội. Năm 1970, ông tốt nghiệp khoa sử Trường Đại học Sư phạm Hà Nội và, theo ông, bị đưa về làng dạy học tại Tây Bắc đến năm 1980, vì bố ông có làm việc với Pháp cho nên lý lịch ông bị xếp vào loại "không sạch".