Unit 1: What is Creative Commons?


Ìdá 1: Kín ni Creative Commons?


This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.


Iṣẹ́ yìí wà lábẹ́ àṣẹ Creative Commons Attribution 4.0 International License.


Creative Commons is a set of legal tools, a nonprofit organization, as well as a global network and a movement — all inspired by people’s willingness to share their creativity and knowledge, and enabled by a set of open copyright licenses.


Creative Commons jẹ́ àwọn ọ̀kan-ò-jọ̀kan ohun-èlò ajẹmófin, iléeṣẹ́ àìlérèlórí, àti àjọ àwọn ènìyàn eléròǹgbà kan náà kárí àgbáńlá ayé— tí í ṣe ìmísí àwọn ènìyànkan tí ó ní ìfẹ́ tinútinú láti pín àwọn iṣẹ́-àtinúdá àti ìmọ̀ wọn èyí tí ó ní àtìlẹ́yìn àwọn ọ̀kan-ò-jọ̀kan àṣẹ ìṣísílẹ̀-gbangba-wálíà fún àtúnlò.


Creative Commons began in response to an outdated global copyright legal system.


Creative Commons bẹ̀rẹ̀ láti wá wọ̀rọ̀kọ̀ fi ṣe àdá látàrí ètò, ẹ̀tọ́ àti àṣẹ-ẹ̀dà lórí iṣẹ́-ọpọlọ-àtinúdá àgbáńlá ayé tí kò bá ìgbà mu .


CC licenses are built on copyright and are designed to give more options to creators who want to share.


Àwọn àṣẹ CC jẹ mọ́ àṣẹ ẹni tí ó ní iṣẹ́-àtinúdá tí ó jẹ́ pé ó fi àyè gba àwọn oníṣẹ́-ọpọlọ-àtinúdá láti yan oríṣìíríṣìí àṣẹ fún àtúnpín àti àtúnlò iṣẹ́.


Over time, the role and value of Creative Commons has expanded. This unit will introduce you to where CC came from and where it is headed.


Ìgbàdéègbà ni ọpọ́n àti ojúṣe Creative Commons ń fẹjú sí i. Ìdá yìí yóò tú pẹrẹpẹ́ẹ̀rẹ̀ ibi tí CC ti ń bọ̀ àti ibi tí ó fi orí lé.


This unit has two sections:


Abala méjì ni ìdá yìí níi:


1.1 The Story of Creative Commons


1.1 Ìtàn Creative Commons


1.2 Creative Commons Today


1.2 Creative Commons Lónìí


There are also additional resources if you are interested in learning more about any of the topics covered in this unit.


Bákan náà ni àwọn àfikún wà tí ó ń ṣàlàyé síwájú bí o bá nífẹ̀ẹ́ sí ìtẹ̀síwájú ìṣípayá nípa èyíkéyìí orí-ọ̀rọ̀ tí ó wà nínú ìdá ẹ̀kọ́ yìí.


Note: Completing the CC Certificate does not entitle learners to provide legal advice on copyright, fair use / fair dealing or open licensing.


Kíyèsíi: Torí wí pé o parí Ìwé-ẹ̀rí CC kò fún ọ gẹ́gẹ́ bí akẹ́kọ̀ọ́ láṣẹ láti pe ara rẹ̀ ní amòfin tí ó ń fún àwọn ènìyàn ní àmòràn ajẹmófin lórí àṣẹ-ẹ̀dà iṣẹ́-àtinúdá, ìfòtítọ́ lò / fifi òdodo lo iṣẹ́ tàbí àṣẹ ìṣísílẹ̀-gbangba-wálíà fun àtúnlò.


The content in this course and the information Certificate facilitators share is also not legal advice.


Àwọn àkóónú abala-ẹ̀kọ́ àti àwọn ìwífún àwọn olùkọ́ni Ìwé-ẹ̀rí náà kì í ṣe ìmọ̀ràn ajẹmófin.


While you should not share legal advice to others based on course content, you will develop a high level of expertise upon completion of this course.


Bí ó ti jẹ́ wí pé o kò leè fún ẹnikẹ́ni nímọ̀ràn ajẹmófin lẹ́yìn tí o bùṣe nínú ẹ̀kọ́ inú ìdá yìí, wà á ní ìmọ̀ kíkún tí kò ní ẹlẹ́gbẹ́ bí o bá parí abala-ẹ̀kọ́ yìí.


You will learn a lot about copyright, open licensing and open practices in various communities.


Ó dájú wí pé wà á kọ́ nípa àṣẹ-ẹ̀dà lórí iṣẹ́-àtinúdá àṣẹ ìṣísílẹ̀-gbangba-wálíà àti àwọn onírúurú ìṣe ìṣísílẹ̀-gbangba-wálíà láti agbègbè dé agbègbè.


Upon graduation, you should feel comfortable sharing the facts about copyright and open licensing, case studies and good open practices.


Lẹ́yìn tí o bá gba oyè ẹ̀kọ́, ìrọ̀rùn ni ìṣípayá nípa àṣẹ-ẹ̀dà yóò jẹ́ fún ọ, bẹ́ẹ̀ náà ni wà á dántọ́ nínú àṣẹ ìṣísílẹ̀-gbangba-wálíà, wà á dájúdánú nínú àgbéyẹ̀wò ìṣẹ̀lẹ̀ àti ìmọ̀ àwọn ìṣe ìṣísílẹ̀-gbangba-wálíà tí ó kájú òṣùwọ̀n.


To understand how a set of copyright licenses could inspire a global movement, you need to know a bit about the origin of Creative Commons.


Lílóye nípa bí àwọn ọ̀kan-ò-jọ̀kan àṣẹ-ẹ̀dà lórí iṣẹ́-àtinúdá ṣe mí sínú àwọn ènìyàn kárí ayé, o ní láti mọ bíntín bí Creative Common ti ṣe ṣẹ̀.


Learning Outcomes


Ìyọrísí Ẹ̀kọ́


Retell the story of why Creative Commons was founded


Sọ ìtàn ìdí tí a fi dá Creative Commons sílẹ̀


Identify the role of copyright law in the creation of Creative Commons


Tọ́ka sí àwọn ojúṣe òfin àṣẹ-ẹ̀dà lórí ìṣẹ̀dálẹ̀ Creative Commons


Big Question / Why It Matters


Ìbéèrè Àrágbáramúramù / Ìdí tí ó fi ṣe kókó


What were the legal and cultural reasons for the founding of Creative Commons?


Kí ni àwọn ìdí lábẹ́ òfin àti àṣà fún ìdásílẹ̀ Creative Commons?


Why has CC grown into a global movement?


Kín ni ìdí tí CC ṣe di igi àràbà tí gbogbo àgbáyé ń bá ṣe?


CC’s founders recognized the mismatch between what technology enables and what copyright restricts, and they provided an alternative approach for creators who want to share their work.


Àwọn olùdásílẹ̀ CC rí àìṣe déédéé tí ó wà láàárín ìmọ̀-ẹ̀rọ àti àwọn ohun tí àṣẹ-ẹ̀dà pa ààlà fún, wọ́n sì wá ọ̀nà miiran fún àwọn oníṣẹ́-àtinúdá láti pín iṣẹ́ wọn.


Today that approach is used by millions of creators around the globe.


Lónìí, ẹgbẹẹgbẹ̀rún lọ́nà ẹgbẹẹgbẹ̀rún àwọn oníṣẹ́-àtinúdá kárí àgbáńlá ayé ló ń lo ìlànà yìí.


Personal Reflection / Why It Matters to You


Ìfiyèsí ti ẹni / Ìdí tí ó fi ṣe kókó fún ọ


When did you first learn about Creative Commons?


Ìgbà wo ni ìgbà àkọ́kọ́ tí o gbọ́ nípa Creative Commons?


Think about how you would articulate what CC is to someone who has never heard of it.


Ronú nípa bí o ṣe máa ṣàlàyé ohun tí CC jẹ́ fún ẹni tí kò gbọ́ ohunkóhun nípa rẹ̀ rí.


To fully understand the organization, it helps to start with a bit of history.


Láti ní òye pípé nípa iléeṣẹ́ náà, ó pọn dandan kí a kọ́kọ́ bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìṣẹ̀lẹ̀-àtẹ̀yìnwá ráńpẹ́.


Acquiring Essential Knowledge


Kíkọ́ ìmọ̀ tí ó ṣe Pàtàkì


The story of Creative Commons begins with copyright.


Ìtàn Creative Commons f’ẹsẹ̀lélẹ̀ pẹ̀lú àṣẹ-ẹ̀dà lórí iṣẹ́-àtinúdá.


You’ll learn a lot more about copyright later in the course, but for now it’s enough to know that copyright is an area of law that regulates the way the products of human creativity are used - like books, academic research articles, music, and art.


Wà á kọ́ ní ẹ̀kúnrẹ́rẹ́ nípa àṣẹ-ẹ̀dà bí ó bá yá nínú abala-ẹ̀kọ́ yìí, àmọ́ nísinsìnyí ó tọ́ láti mọ̀ wí pé àṣẹ-ẹ̀dà jẹ́ ẹ̀ka ìmọ̀ òfin tí ń mú bí a ṣe ń lo iṣẹ́-ọpọlọ ẹ̀dá-ọmọ-ènìyàn wá sábẹ́ òfin – bí ìwé, àròkọ ìṣe-ìwádìí ajẹmákadá, orin, àti iṣẹ́-ọnà.


Copyright grants a set of exclusive rights to a creator, so that the creator has the ability to prevent others from copying and adapting her work for a limited time.


Àṣẹ-ẹ̀dà fi àyè gba àwọn ọ̀kan-ò-jọ̀kan ẹ̀tọ́ tí ó jẹ́ ti oní-nǹkan nìkan, kí oní-nǹkan ó ba fi òfin de ẹlòmíràn lábẹ́ òfin láti má lè ṣe ẹ̀dà tàbí ṣe àyọlò iṣẹ́ rẹ̀ fún ìgbà ráńpẹ́.


In other words, copyright law strictly regulates who is allowed to copy and share with whom.


Ní ọ̀nà mííràn, òfin àṣẹ-ẹ̀dà ní ń sọ bí ẹnikẹ́ni ti ṣe lè ṣe ẹ̀dà iṣẹ́ àti ẹni tí ó lè pín in fún.


The internet has given us the opportunity to access, share, and collaborate on human creations (all governed by copyright) at an unprecedented scale.


Ẹ̀rọ-ayélujára-wọn-bí-ajere ti fún wa ní àǹfààní láti parapọ̀ ṣiṣẹ́ lórí àwọn iṣẹ́-ọpọlọ tí ẹ̀dá-ọmọ-ènìyàn ṣẹ̀dá (tí ó wà lábẹ́ òfin àṣẹ-ẹ̀dà), pín iṣẹ́ ká àti rí ọwọ́ tó, sí iṣẹ́ ní ọ̀nà tí a kò lérò tẹ́lẹ̀.


The sharing capabilities made possible by digital technology are in tension with the sharing restrictions embedded within copyright laws around the world.


Agbára pínpínká tí ìmọ̀-ẹ̀rọ ayárabíàṣá mú wá ń kòdìmú pẹ̀lú ààlà àìlèpínṣẹ́ká tí ó ti rọ̀ mọ́ òfin àṣẹ-ẹ̀dà kárí ayé.


Creative Commons was created to help address the tension between creator’s ability to share digital works globally and copyright regulation.


A dá Creative Commons ní ojúnà àti wá àtúnṣe sí ìṣòro tí ó wà láàárín òye láti pín àwọn iṣẹ́ lórí ẹ̀rọ-ayárabíàṣá kárí ayé ní ọ̀nà tí ó bá òfin àṣẹ-ẹ̀dà mu.


The story begins with a particular piece of copyright legislation in the United States.


Ìtàn náà bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìṣòfin àṣẹ-ẹ̀dà lórí iṣẹ́-àtinúdá ní orílẹ̀-èdè America.


It was called the Sonny Bono Copyright Term Extension Act (CTEA), and it was enacted in 1998.


A pè é ní Àbádòfin Ìfàgùn Èdè-Ìperí Àṣẹ-ẹ̀dà Sonny Bono, ìyẹn Sonny Bono Copyright Term Extension Act (CTEA), tí a gbà wọlé gẹ́gẹ́ bí òfin ní ọdún 1998.


It extended the term of copyright for every work in the United States—even those already published—for an additional 20 years, so the copyright term equaled the life of the creator plus 70 years.


Ó fa ìkáwọ́ èdè-ìperí àṣẹ-ẹ̀dà gùn láti kan gbogbo iṣẹ́ tí ó ba jẹ́ ti Ìpínlẹ̀ Ìṣọ̀kan ti America—títí kan àwọn tí a ti tẹ̀ jáde tẹ́lẹ̀—pẹ̀lú àfikún ọdún 20 sí ọjọ́ tí a tẹ̀ ẹ́, torí náà èdè-ìperí fi ìgbé ayé oníṣẹ́-ọpọlọ àti àfikún ọdún 70 sí ọgbọọgba.


(This move put the U.S. copyright term in line with some other countries, though many more countries remain at 50 years after the creator’s death to this day.)


(Ìgbésẹ̀ yìí fi èdè-ìperí àṣẹ-ẹ̀dà orílẹ̀-èdè U.S. sí ìbámu kan náà pẹ̀lú àwọn orílẹ̀-èdè mìíràn, bí-ó-ti-lè-jẹ́-pé di òní olónìí, ọ̀pọ̀lọpọ̀ orílẹ̀-èdè ni ó fi àṣẹ náà sílẹ̀ sí ọdún 50 lẹ́yìn tí oníṣẹ́-ọpọlọ náà bá papòdà.)


(Fun fact: the CTEA was commonly referred to as the Mickey Mouse Protection Act because the extension came just before the original Mickey Mouse cartoon, Steamboat Willie, would have fallen into the public domain.)


(Ìṣiré Òtítọ́ tí ó dájú: Mickey Mouse Protection Act ni a máa ń pe CTEA nítorí wí pé ìfàgùn èdè-ìperí àṣẹ-ẹ̀dà náà wá sáyé ní kété tí àwòrándààyè àtilẹ̀bá Mickey Mouse, Steamboat Willie, yóò ti bọ́ sí àkàtà àṣẹ gbogbo mùtúmùwà.)


“Larry Lessig giving #ccsummit2011 keynote”


“Larry Lessig ń sọ̀rọ̀ lórí kókó-ọ̀rọ̀ àpérò #ccsummit2011 ”


Photo from Flickr


Àwòrán láti Flickr


Author: DTKindler Photo


Olùpìlẹ̀ṣẹ̀: DTKindler Photo


CC BY 2.0 Unported


Stanford Law Professor, Lawrence Lessig, believed this new law was unconstitutional.


Ọ̀jọ̀gbọ́n Ìmọ̀-òfin Stanford Law, Lawrence Lessig, nígbàgbọ́ wí pé òfin tuntun yìí kò bá òfin-ìpínlẹ̀ mu.


The term of copyright had been continually extended over the years.


Èdè-ìperí fún àṣẹ-ẹ̀dà ti rí ìfàgùn nínú àwọn ọdún tí ó ti ré kọjá.


The end of a copyright term is important—it marks the moment when a work moves into the public domain, whereupon everyone can use that work for any purpose without permission.


Òpin ọ̀rọ̀-ìperí àṣẹ-ẹ̀dà jẹ́ kókó—ó sààmì àsìkò tí iṣẹ́ kan yóò bọ́ sí àkàtà àṣẹ gbogbo mùtúmùwà, ní èyí tí ó ṣe wí pé gbogbo ènìyàn lè lo iṣẹ́ yẹn fún ohunkóhun láì gba àṣẹ.


This is a critical part of the equation in the copyright system.


Èyí pọn dandan ní ti ìbámu ètò àṣẹ-ẹ̀dà.


All creativity and knowledge build on what came before, and the end of a copyright term ensures that copyrighted works eventually move into the public domain and thus join the pool of knowledge and creativity from which we can all freely draw to create new works.


Iṣẹ́-àtinúdá àti ìmọ̀ gbogbo dúró lórí ohun tí ó ti wà tẹ́lẹ̀tẹ́lẹ́rí, òpin èdè-ìperí àṣẹ-ẹ̀dà ń ṣe àrídájú wí pé àwọn iṣẹ́ tí ó ní àṣẹ lórí yóò pàpà bọ́ sí àkàtà àṣẹ gbogbo mùtúmùwà àti pé yóò darapọ̀ mọ́ àwọn ogunlọ́gọ̀ ìmọ̀ àti iṣẹ́-ọpọlọ tí gbogbo wá ti lè wo àwòkọ́ṣe láti inú rẹ̀ ṣẹ̀dá iṣẹ́ tuntun láì sí ìdálọ́wọ́kọ́.


The new law was also hard to align with the purpose of copyright as it is written into the U.S. Constitution—to create an incentive for authors to share their works by granting them a limited monopoly over them.


Òfin tuntun náà tún ṣòro láti dìrọ̀ mọ́ ìlépa àṣẹ-ẹ̀dà bí a ti ṣe kọ ọ́ sínú Ìwé-òfin ìpínlẹ̀ U.S.—láti pèsè ìmóríyá fún àwọn ọlọ́gbọ́n àtinúdá láti pín àwọn iṣẹ́ wọn nípasẹ̀ yíyọwọ́ kílàńkó àṣẹ gbogbo lórí iṣẹ́ wọn kúrò díẹ̀.


How could the law possibly further incentivize the creation of works that already existed?


Báwo ni òfin ṣe leè tẹ̀síwájú ní ojúnà àti pèsè kóríyá fún àwọn iṣẹ́ tí a ti gbé jáde?


Lessig represented a web publisher, Eric Eldred, who had made a career of making works available as they passed into the public domain.


Lessig ṣojú atẹ̀wé lórí ìtàkùn àgbáyé, Eric Eldred, ẹni tí ó ti fi ìgbésí ayé rẹ̀ mú àwọn onírúurú iṣẹ́ wà ní àrọ́wọ́tó bí wọ́n ṣe ń bọ́ sí àkàtà àṣẹ gbogbo mùtúmùwà.


Together, they challenged the constitutionality of the Act.


Wọ́n parapọ̀ di alátakò àìbófinmu Àbá náà.


The case, known as Eldred v. Ashcroft, went all the way to the U.S. Supreme Court. Eldred lost.


Ẹjọ́ náà, tí ó di mímọ̀ pẹ̀lú orúkọ Eldred v. Ashcroft, dé Ilé-Ẹjọ́ Gíga-Jù-Lọ ti orílẹ̀-èdè Ìṣọ̀kan Ìpínlẹ̀ America. Eldred pàdánù ẹjọ́.


Inspired by the value of Eldred’s goal to make more creative works freely available on the internet, and responding to a growing community of bloggers who were creating, remixing and sharing content, Lessig and others came up with an idea.


Ìmísí wá láti ara ìlépa Eldred láti mú kí àwọn iṣẹ́-àtinúdá tí ó pọ̀ ó wà ní ọ̀fẹ́ lófò ní àrọ́wọ́tó lórí ẹ̀rọ-ayélujára àti ní ìdáhùn sí ìdàgbàsókè àwọn ènìyàn tí ó ń kọ búlọ́ọ̀gù, tí ó ń ṣe àtúnlò àti àtúnpín àkóónú iṣẹ́ ẹlòmíràn, Lessig pẹ̀lú àjọṣepọ̀ àwọn mìíràn hùmọ̀ òye-inú kan.


They created a nonprofit organization called Creative Commons and, in 2002, they published the Creative Commons licenses—a set of free, public licenses that would allow creators to keep their copyrights while sharing their works on more flexible terms than the default “all rights reserved.”


Wọ́n dá iléeṣẹ́ àìlérèlórí tí a pè ní Creative Commons sílẹ̀, nígbà tí ó di ọdún 2002, wọ́n ṣe ìfilọ̀ àwọn àṣẹ Creative Commons—àwọn ọ̀kan-ò-jọ̀kan àṣẹ tí ó fún gbogbo ènìyàn ní àǹfààní láti ṣe àtúnlò iṣẹ́ àwọn olùpilẹ̀ṣẹ̀ iṣẹ́ ní ọ̀fẹ́ ní ọ̀nà tí ó bá òfin mu láì ti ọwọ́ bọ àṣẹ-ẹ̀dà oní nǹkan lójú dípò fífi “gbogbo ẹ̀tọ́ àti àṣẹ lórí iṣẹ́ fún olùpilẹ̀ṣẹ̀” bí ó ti ṣe wà ní àtètèkọ́ṣe.


Copyright is automatic, whether you want it or not.


Túláàsì ni, bí o fẹ́ bí o kọ̀, ti olùpilẹ̀ṣẹ̀ iṣẹ́ ni àṣẹ-ẹ̀dà, kò sì ṣe é tọwọ́ bọ̀ lójú.


And while some people want to reserve all of their rights, many want to share their work with the public more freely.


Níwọ̀n bí àwọn ènìyàn kan ṣe fẹ́ kí gbogbo ẹ̀tọ́ àti àṣẹ lórí iṣẹ́ ó jẹ́ ti àwọn nìkan, àwọn mìíràn fẹ́ kí iṣẹ́ wọn ó di ohun tí gbogbo ènìyàn lè lò lọ́fẹ̀ẹ́ lófò.


The idea behind CC licensing was to create an easy way for creators who wanted to share their works in ways that were consistent with copyright law.


Òye-inú àṣẹ CC wá sáyé láti mú ìrọ̀rùn bá ọ̀nà tí àwọn oníṣẹ́-ọpọlọ tí ó hùn láti jẹ́ kí àwọn iṣẹ́ wọn ó di lílò fún gbogbo ènìyàn láì fi ọwọ́ pa ojú idà òfin àṣẹ-ẹ̀dà.


From the start, Creative Commons licenses were intended to be used by creators all over the world.


Ní ìbẹ̀rẹ̀ pẹ̀pẹ̀ wá, fún ìlò àwọn oníṣẹ́ ọpọlọ jákèjádò ilé-ayé ni àwọn àṣẹ Creative Commons wà fún.


The CC founders were initially motivated by a piece of U.S. copyright legislation, but similarly restrictive copyright laws all over the world restricted how our shared culture and collective knowledge could be used, even while digital technologies and the internet have opened new ways for people to participate in culture and knowledge production.


Ìṣòfin àṣẹ-ẹ̀dà orílẹ̀-èdè America ni ó ṣí ojú àwọn olùdásílẹ̀ CC, ṣùgbọ́n òfin àṣẹ-ẹ̀dà tí ó pààlà sí bí ẹnikẹ́ni èèyànkéèyàn ti ṣe lè lo iṣẹ́ gbégi dínà bí a ti ṣe lè ṣe àtúnlò àwọn èyíòjọ́yìí àṣà àjọpín àti ìmọ̀ àjọmọ̀ kárí ayé, papàá bí ọgbọ́n-àmúṣe ẹ̀rọ-ayárabíàṣá àti ẹ̀rọ-ayélukára náà ti ṣí àwọn ọ̀nà tuntun sílẹ̀ fún àwọn ènìyàn láti kópa nínú ìbísi tòun ìmúwá àṣà àti ìmọ̀ tuntun.


Watch this short video, A Shared Culture, to get a sense for the vision behind Creative Commons.


Wo àwòrán-olóhùn kúkúrú yìí, Àṣà Àjọpín, tí yóò fún ọ ní òye ìran èrèdíi rẹ̀ tí a fi fi Creative Commons lélẹ̀.


by Jesse Dylan.  CC BY-NC-SA


Láti ọwọ́ Jesse Dylan.  CC BY-NC-SA


Since Creative Commons was founded, much has changed in the way people share and how the internet operates.


Láti ìgbá tí a ti dá Creative Commons sílẹ̀, ọ̀pọ̀ nǹkan ni ó ti yàtọ̀ ní ti bí àwọn ènìyàn ti ṣe ń ṣe àmúlò àti bí ẹ̀rọ-ayélujára ṣe ń ṣiṣẹ́.


In many places around the world, the restrictions on using creative works have increased.


Ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ibi ní àgbáyé, òfin tí ó gbégi dínà bí a ti ṣe ń lo iṣẹ́-ọpọlọ ló ń pọ̀ ọ́ sí i.


Yet sharing and remix are the norm online.


Síbẹ̀ àtúnpín àti àtúnpòpọ̀ kò ṣe é yọ kúrò lórí ẹ̀rọ-ayélujára.


Think about your favorite video mashup or even the photos your friend posted on social media last week.


Ìwọ wo àtòpọ̀ àwòrán-olóhùn tí o fẹ́ràn jù lọ tàbí àwọn àwòrán tí ọ̀rẹ́ẹ̀ rẹ fi sí orí ẹ̀rọ-alátagbà ní ọ̀sẹ̀ tí ó kọjá.


Sometimes this type of sharing and remix happen in violation of copyright law, and sometimes they happen within social media networks that do not allow those works to be shared on other parts of the web.


Nígbà mìíràn irúfẹ́ àtúnpín àti àtúnlò báyìí ń lòdì sí òfin àṣẹ-ẹ̀dà, nígbà mìíràn ẹ̀wẹ̀wẹ̀ orí àwọn gbàgede ẹ̀rọ-alátagbà ni ó ti máa ń ṣẹlẹ̀ nítorí wí pé àwọn iṣẹ́ báwọ̀nyẹn kò leè ṣe é ṣe lórí àwọn ibùdó kan lórí ìtàkùn àgbáyé.


In domains like textbook publishing, academic research, documentary film, and many more, restrictive copyright rules continue to inhibit creation, access, and remix. CC tools are helping to solve this problem.


Ní orí àwọn ibùdó fún àtẹ̀jáde ìwé-ẹ̀kọ́, ìwádìí ajẹmákadà, àwòrán-olóhùn afẹ̀ríhàn àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ tí a kò leè kà tán, àwọn òfin àṣẹ-ẹ̀dà tí ń ṣe gbégidínà ìṣẹ̀dà, ìrọ́wọ́tó, àti àtúnpòpọ̀ iṣẹ́ ṣì ń ṣ’Ọ̀ṣun ṣ’Ọrà.


Today Creative Commons licenses are used by more than 1.6 billion works online across 9 million websites.


Àwọn ohun-èlò CC ń ṣe ìrànwọ́ nípa wíwá ojútùú sí ìṣòro yìí. Àwọn iṣẹ́ tí ó ju ẹgbẹẹgbẹ̀rún 1.6 lọ ni ó ń lo àwọn àṣẹ Creative Commons lórí ẹ̀rọ-ayélujára ní orí àwọn ibùdó ìtàkùn ẹgbẹẹgbẹ̀rún 9.


The grand experiment that started more than 15 years ago has been a success, including in ways unimagined by CC’s founders.


Iṣẹ́ ìdánwò tí ó bẹ̀rẹ̀ ní ọdún mẹ́ẹ̀ẹ́dógún sẹ́yìn ti kẹ́ṣẹ járí, ní ọ̀nà tí àwọn olùdásílẹ̀ CC gan-an alára kò ti lérò.


While other custom open copyright licenses have been developed in the past, we recommend using Creative Commons licenses because they are up to date, free-to-use, and have been broadly adopted by governments, institutions and individuals as the global standard for open copyright licenses.


Òótọ́ ni pé àwọn àṣẹ-ẹ̀dà ìṣísílẹ̀ gbangba wálíà ti wà láti ọjọ́ tí ó ti pẹ́, àmọ́ a gbà ọ́ nímọ̀ràn kí o máa lo àwọn àṣẹ Creative Commons nítorí wọ́n ṣe é lò ní ọ̀fẹ́, wọ́n bá ìgbà mu, ìjọba, àwọn iléeṣẹ́ àti ènìyàn ti gbà wọ́n tọwọ́tẹsẹ̀ gẹ́gẹ́ bí àṣẹ tí ó ṣe é lò ní àgbáńlá ayé fún àṣẹ-ẹ̀dà ìṣísílẹ̀ gbangba wálíà.


In the next section, you’ll learn more about what Creative Commons looks like today—the licenses, the organization, and the movement.


Nínú ìpín tí ó kàn, wà á kọ́ sí i nípa ìrísí Creative Commons lónìí—àwọn àṣẹ, ilé-iṣẹ́ náà, àti ohun tí ó dúró fún gẹ́gẹ́ bí àjọ àwọn ènìyàn tí ó ń ronú bákan náà.


Final remarks


Ọ̀rọ̀ Ìparí


Technology makes it possible for online content to be consumed by millions of people at once, and it can be copied, shared, and remixed with speed and ease.


Ìmọ̀-ẹ̀rọ mú u rọrùn fún àwọn ẹgbẹlẹmùkù ènìyàn láti lo àwọn àkóónú orí ẹ̀rọ-ayélujára lẹ́rìnkannáà, tí wọ́n sì lè gba ẹ̀dà rẹ̀, pín in àti ṣe àtúnpòpọ̀ rẹ̀ lẹ́yẹ-kò-ṣọkà pẹ̀lú ìdẹ̀ra.


But copyright law places limits on our ability to take advantage of these possibilities.


Àmọ́ òfin àṣẹ-ẹ̀dà ní àlàkalẹ̀ tí kò jẹ́ kí ìwọ̀nyí ó ṣe é ṣe.


Creative Commons was founded to help us realize the full potential of the internet.


A dá Creative Commons láti jẹ̀gbádùn àǹfààní ẹ̀rọ-ayélujára ní ìrọwọ́ìrọsẹ̀.


As a set of legal tools, a nonprofit, as well as a global network and movement, Creative Commons has evolved in many ways over the course of its history.


Gẹ́gẹ́ bí àwọn àkójọ ohun-èlò tí ó bófin mu, iléeṣẹ́ àìlérèlórí, àti àjọ àwọn ènìyàn tí ó ń ronú bákan náà, Creative Commons ti gbàràdá ní ìlọ́po ọ̀nà ó sì di àgbénáwò.


Differentiate between Creative Commons as a set of licenses, a movement, and a nonprofit organization


Mọ ìyàtọ̀ tí ó wà láàárín Creative Commons gẹ́gẹ́ bí àkójọ àwọn àṣẹ, àjọ, àti iléeṣẹ́ àìlérèlórí


Explain the role of the CC Global Network


Ṣe ìṣípayá ojúṣe Àjọ CC Àgbáńlá-ayé


Describe the basic areas of work for CC as a nonprofit organization


Ṣàlàyé àwọn ìpilẹ̀ṣẹ̀ irúfẹ́ iṣẹ́ tí CC ń gbé ṣe gẹ́gẹ́ bí iléeṣẹ́ àìlérèlórí


Now we know why Creative Commons was started. But what is Creative Commons today?


Ní báyìí a ti mọ èrèdíi rẹ̀ tí a fi dá Creative Commons sílẹ̀. Ṣùgbọ́n kí ni Creative Commons lónìí?


Today CC licenses are prevalent across the web and are used by creators around the world for every type of content you can imagine.


Lóde òní gbajúbajà ni àwọn àṣẹ CC lórí ayélujára tí àwọn oníṣẹ́-ọpọlọ jákèjádò ilé-ayé sì ń lò wọ́n fún èyí-ò-jọ̀yìí nǹkan tí o kò lérò.


The open movement, which extends beyond just CC licenses, is a global force of people committed to the idea that the world is better when we share and work together.


Ìgbésẹ̀ iṣẹ́ ìṣísílẹ̀-gbangba-wálíà, tí ó ju àwọn àṣẹ CC lọ, jẹ́ àgbáríjọ àwọn ènìyàn tí ó gbà wí pé ilé-ayé sànjù bí a bá pín iṣẹ́ àti ṣiṣẹ́ papọ̀ ní ìṣọ̀kan.


Creative Commons is the nonprofit organization that stewards the CC licenses and helps support the open movement.


Creative Commons jẹ́ iléeṣẹ́ àìlérèlórí tí í ṣe ojúwà àwọn àṣẹ CC tí ó ṣì ń ṣe ìrànwọ́ ìtìlẹ́yìn iṣẹ́ tí ó ṣí sílẹ̀ fún àwọn ènìyàn láti lò lọ́fẹ̀ẹ́ láì gba àṣẹ lábẹ́ òfin.


When you think about Creative Commons, do you think about the licenses?


Bí o bá ronú nípa Creative Commons, ǹjẹ́ o ronú nípa àwọn àṣẹ náà?


Activists seeking copyright reform?


Àwọn ajàfẹ́tọ̀ọ́-ọmọnìyàn tí ó ń béèrè fún àtúnpadàṣe àṣẹ-ẹ̀dà?


A useful tool for sharing?


Ohun-èlò tí ó wúlò láti pín?


Symbols in circles?


Àwọn àmì nínú òbìrìkìtì?


Something else?


Nǹkan mìíràn?


Are you involved with Creative Commons as a creator, a reuser, and/or an advocate?


Ǹjẹ́ o lọ́wọ́ nínú iṣẹ́ tí Creative Commons ń ṣe gẹ́gẹ́ bí oníṣẹ́-ọpọlọ, alátùnúnlò iṣẹ́, àti/tàbí alágbàwí?


Would you like to be?


Ó hùn ọ́ láti di ara wa bí?


Kíkọ́ Ìmọ̀ tí ó ṣe Pàtàkì


Today, the CC licenses and public domain tools are used on more than 1.6 billion works, from songs to Youtube videos to scientific research.


Lónìí, àwọn iṣẹ́ tí ó ju ẹgbẹẹgbẹ̀rún-lọ́nà-ẹgbẹ̀rún 1.6, láti orí orin, àwòrán-olóhùn lórí Youtube títí kan ìwádìí ìmọ̀-ìjìnlẹ̀ ni ó ń lo àwọn àṣẹ CC àti ohunèlò àkàtà àṣẹ gbogbo ènìyàn.


The licenses have helped a global movement come together around openness, collaboration, and shared human creativity.


Àwọn àṣẹ wọ̀nyí ti ṣe àtìlẹ́yìn àgbáríjọpọ̀ àwọn ènìyàn kárí àgbáńlá-ayé tí ó ń fẹ́ ìṣísílẹ̀-gbangba, àjọṣepọ̀, àti àjọpín iṣẹ́-àtinúdá ẹ̀dá-ọmọnìyàn.


CC the nonprofit organization, once housed within the basement of Stanford Law School, now has a staff working around the world on a host of different projects in various domains.


CC tí í ṣe iléeṣẹ́ àìlérèlórí, tí ó fi ìgbà kan rí fi yàrá abẹ́lẹ̀ Iléèwé Ẹ̀kọ́ Òfin Stanford ṣe ibiṣẹ́, ti ní òṣìṣẹ́ káàkiri Ilé-ayé tí ó ń ṣiṣẹ́ lórí àwọn àkànṣe-iṣẹ́ lóríṣìíríṣìi.


We’ll take these aspects of Creative Commons—the licenses, the movement, and the organization—and look at each in turn.


A ó yẹ ìrí Creative Commons wọ̀nyí—àwọn àṣẹ, ìgbésẹ̀ àjọ, àti iléeṣẹ́ náà wò —a ó sì gbé ọ̀kọ̀ọ̀kan yẹ̀wò ní ṣísẹ̀ntẹ̀lé.


CC licenses


Àwọn àṣẹ CC


CC legal tools are an alternative for creators who choose to share their works with the public under more permissive terms than the default “all rights reserved” approach under copyright.


Àwọn ohun èlò tí ó bá òfin mu CC jẹ́ ohun tí àwọn oníṣẹ́-ọpọlọ tí ó bá fẹ́ kí iṣẹ́ rẹ̀ ó di lílò lọ́fẹ̀ẹ́ fún gbogbo ènìyàn láì fi ti ọnà-ìmúṣe “gbogbo ẹ̀tọ́ àti àṣẹ lórí iṣẹ́ fún olùpilẹ̀ṣẹ̀” tí ó wà lábẹ́ òfin àṣẹ-ẹ̀dá tí kò fi àyè gba ẹnikẹ́ni láti ṣ’àyọlò iṣẹ́ ẹlòmìíràn.


The legal tools are integrated into user-generated content platforms like YouTube, Flickr, and Jamendo, and they are used by nonprofit open projects like Wikipedia and OpenStax.


Àwọn ohun èlò ajẹmófin wọ̀nyí ti wà nínú àwọn gbàgede tí ó ní àwọn iṣẹ́ tí òǹṣàmúlò ṣe bíi YouTube, Flickr, àti Jamendo, tí àwọn àkànṣe-iṣẹ́ ìṣísílẹ̀-gbangba tí ò lérè lórí bíi Wikipedia àti OpenStax sì ń lò ó.


They are used by formal institutions like the Metropolitan Museum of Art and Europeana, and individual creators.


Àwọn ìdásílẹ̀ bí ìṣe bíi Metropolitan Museum of Art àti Europeana, àti àwọn oníṣẹ́-ọpọlọ mìíràn ń lò ó.


For a creative take on Creative Commons and copyright, listen Won’t Lock It Down, by Jonathan “Song-A-Day” Mann about his choice to use CC licenses for his music.


Fún àlàyé nípa iṣẹ́-àtinúdá ní Creative Commons àti àṣẹ-ẹ̀dá, tẹ́tí sí N kò ní Tì í Pa, láti ọwọ́ Jonathan “Song-A-Day” Mann nípa lílo àwọn àṣẹ CC fún orin rẹ̀.


In addition to giving creators more choices for how to share their work, CC legal tools serve important policy goals in fields like scholarly publishing and education.


Láfikún fífún àwọn oníṣẹ́-ọpọlọ ní onírúurú ọ̀nà bí wọ́n ti ṣe leè pín iṣẹ́ wọn, àwọn ohun èlò CC tí ó bófin mu ń ṣiṣẹ́ ribiribi níbi ti àkọ́so ètò ìtẹ́jáde iṣẹ́ ajẹmákadá àti ẹ̀kọ́.


Watch the brief video, Why Open Education Matters, to get a sense for the opportunities Creative Commons licenses create for education.


Wo àwòrán-olóhùn ráńpẹ́, Ìdí tí Ìlànà Ẹ̀kọ́ Ìṣísílẹ̀-gbangba fi Ṣe Kókó, kí o rí àwọn àǹfààní tí ó sojo sínú àwọn àṣẹ tí Creative Commons gbékalẹ̀ fún ètò ẹ̀kọ́.


Collectively, the legal tools help create a global commons of diverse types of content—from picture storybooks to comics—that is freely available for anyone to use.


Lápapọ̀, àwọn ohun èlò tí ó bá òfin mu wọ̀nyí ń ṣe ìrànwọ́ fún ìṣẹ̀dá onírúurú ohun èlò ìkọ́nilẹ́kọ̀ọ́ tí ó wúlò fún gbogbo ènìyàn—láti orí ìwé-asọ̀tàn aláwòrán títí dé orí ìwé aláwòrán apanilẹ́rìn—tí ó wà ní àrọ́wọ́tó fún ẹnikẹ́ni láti mú lò lọ́fẹ̀ẹ́ lófò.


CC licenses may additionally serve a non-copyright function.


Àwọn àṣẹ CC tún leè wúlò fún ohun tí kò jẹmọ́ àṣẹ-ẹ̀dá.


In communities of shared practices, the licenses act to signal a set of values and a different way of operating.


Fún àwọn tí ó ń ṣiṣẹ́ irú kan náà, àwọn àṣẹ wọ̀nyí ń lukoro àwọn àkójọ rírì iṣẹ́ àti onírúurú ọ̀nà tí à ń gbà ṣiṣẹ́.


For some users, this means looking back to the economic model of the commons.


Fún àwọn òǹṣàmúlò mìíràn, èyí túmọ̀ sí wí pé bí a bá bojú wẹ̀yìn ṣe àbẹ̀wó sí àwòṣe ìṣúná commons.


As economist David Bollier describes it, “a commons arises whenever a given community decides it wishes to manage a resource in a collective manner, with special regard for equitable access, use and sustainability.”


Gẹ́gẹ́ bí onímọ̀ nípa ètò ìṣúná owó David Bollier ṣàpèjúwe rẹ̀, “commons jẹyọ nígbàkúùgbà tí ẹgbẹ́ kan nínú ìlú bá ní ìfẹ́ sí ìṣàkóso ohun àmúlò kan bí iṣẹ́ ní ọ̀nà tí ó bá ti àjọṣepọ̀ mu, pẹ̀lú ìbọ̀wọ̀ fún ìṣòtítọ́ nípa rírí àyè sí iṣẹ́ náà, ìṣàmúlò iṣẹ́ náà àti ìmúró iṣẹ́ náà.”


Wikipedia is a good example of a commons-based community around CC licensed content.


Wikipedia jẹ́ àpẹẹrẹ kan gbòógì iṣẹ́ tí ó ń lo àwọn àṣẹ CC tí ó dúró fún ẹgbẹ́ àwọn ènìyàn tí ó ní èròǹgbà kan náà.


For others, the CC legal tools and their buttons express an affinity for a set of core values.


Fún àwọn mìíràn ní tiwọn, àwọn ohunèlò tí ó bófin mu CC àti àwọn àtẹ̀ìpàṣẹ wọn ń sọ ìṣetímọ́tímọ́ àkójọ àwọn rírì tí ó pabanbarì.


CC buttons have become ubiquitous symbols for sharing, openness, and human collaboration.


Àwọn àtẹ̀ìpàṣẹ CC ti di àmì fún pínpín, ìṣísílẹ̀-ní gbangba fún lílò, àti àjùmọ̀ṣe ẹ̀dá-ọmọ-ènìyàn níbi-gbogbo.


The CC logo and icons are now part of the permanent design collection at The Museum of Modern Art (MoMA) in New York City.


Àmì-ìdánimọ̀ CC àti àwọn àmì yòókù ti wà láìyẹsẹ̀ nínú Ilé Àkójọpọ̀ Iṣẹ́-ọnà Ìgbàlódé, ìyẹn The Museum of Modern Art (MoMA) ní ìlú New York.


While there is no single motivation for using CC licenses, there is a basic sense that CC licensing is rooted in a fundamental belief that knowledge and creativity are building blocks of our culture rather than simple commodities from which to extract market value.


Níwọ̀n bí kò ti ṣe sí ìmóríyá kan ṣoṣo fún lílo àwọn àṣẹ CC, oyè kan wá wí pé àṣẹ CC fẹsẹ̀múlẹ̀ nínú ìgbàgbọ́ pàtàkì wí pé ìmọ̀ àti iṣẹ́-àtinúdá jẹ́ ìgbéga àṣà wa bókànràn kí ó jẹ́ ọjà tí ó ń pa owó.


The licenses reflect a belief that everyone has something to contribute, and that no one can own our shared culture.


Àwọn àṣẹ wọ̀nyí fihàn wí pé olúkúlùkù l’ó ní ohun kan láti fi sílẹ̀, àti wí pé ẹnìkan  kì í jẹ́ àwá dé, kò sí ẹnìkan tí ó leè sọ wí pé òun ni òun ni àṣà àjọni.


Fundamentally, they reflect a belief in the promise of sharing.


Ní pàtàkì, wọ́n fi ìgbàgbọ́ nínú ìlérí ìpínká hàn.


The Movement


Àjọ Náà


Since 2001, a global coalition of people has formed around Creative Commons and open licensing.


Láti ọdún 2001, àgbáríjọpọ̀ àwọn ènìyàn ní gbogbo kọ̀ọ̀rọ̀kọ́ọ́rọ́ àgbáńlá ayé ti ń dòyì ká Creative Commons àti àwọn àṣẹ ìṣísílẹ̀-gbangba fún gbogbo ènìyàn láti lò.


This includes activists working on copyright reform around the globe, policymakers advancing policies mandating open access to publicly funded educational resources, research and data, and creators who share a core set of values.


Ara wọn ni ajàfẹ́tọ̀ọ́-ọmọ-ènìyàn tí ó ń ṣiṣẹ́ lórí àtúnpadàṣe àṣẹ-ẹ̀dá jákèjádò ilé-ayé, awon aṣòfin àkóso ìlú tí ó ń jà fún ìṣísílẹ̀-gbangba àwọn ohun ìkẹ́kọ̀ọ́ tí a fi owó ìlú ṣe àgbékalẹ̀ rẹ̀, ìṣe-ìwádìí àti ìwífún-alálàyé, àti àwọn oníṣẹ́-ọpọlọ tí ó mọ rírì pínpín iṣẹ́ fún ìlò gbogboògbò.


Most of the people and institutions who are part of the CC movement are not formally connected to Creative Commons.


Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ènìyàn àti iléeṣẹ́ tí ó jẹ́ ọ̀kan lára alábàáṣe àjọ CC ni kò bá Creative Commons tan rárá.


Níwọ̀n bí àwọn àkànṣe àṣẹ-ẹ̀dà ìṣísílẹ̀ gbangba wálíà ti wà tẹ́lẹ̀tẹ́lẹ̀ rí, a rọ ẹnikẹ́ni láti lo àwọn àṣẹ Creative Commons nítorí pé wọ́n bá ìgbà mu, ọ̀fẹ́ ni ìlo wọn, àti pé àwọn àjọ-ọba, iléeṣẹ́ àti ènìyàn gbogbo kárí ayé l’ó tẹ́wọ́ gbà á gẹ́gẹ́ bí àṣẹ-ẹ̀dà ìṣísílẹ̀ gbangba tí ó jẹ́ ojúlówó.


Creative Commons has a formal CC Global Network, which includes lawyers, activists, scholars, artists, and more, all working on a wide range of projects and issues connected to sharing and collaboration.


Creative Commons ní àjọ àgbáńlá-ayé ìṣe àìgbagbẹ̀fẹ̀ CC Global Network, èyítí ó ní àwọn adájọ́, ajàfẹ́tọ̀ọ́, ọ̀mọ̀wé, òṣéré, olórin, àti àwọn mìíràn, tí gbogbo wọn ń ṣiṣẹ́ lórí àwọn àkànṣe iṣẹ́ tí ó lọ salalu àti lórí àwọn ohun tí ó ṣe pẹ̀kíǹrẹ̀kí pẹ̀lú àjùmọ̀lò àti àjùmọ̀ṣe.


The CC Global Network has over 500 members, and over 40 Chapters around the world.


Àjọ CC Global Network ní ọmọ-ẹgbẹ́ tí ó tó 500, àti àwọn Ẹ̀ka 40 ní orígun mẹ́rẹ̀ẹ̀rin ilé-ayé.


The CC Global Network is just one player in the larger open movement, which includes Wikipedians, Mozillians, open access advocates, and many more.


Àjọ CC Global Network náà jẹ́ ọ̀kan nínú ìgbésẹ̀ iṣẹ́ àjùmọ̀ṣe tó fẹjú gbẹ̀gbẹ̀, èyítí àwọn ọmọ-ẹgbẹ́ Wikipedians, Mozillians, àwọn alágbàwí ìṣísílẹ̀-gbangba-wálíà, àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ ń bẹ nínú rẹ̀.


The work of the CC Global Network is organized into what we call “Network Platforms;” think of them as working groups.


Iṣẹ́ tí àjọ àgbáńlá-ayé ń ṣe w ani ẹ̀ka-ò-jẹ̀ka tí a pè ní “Àwọn Gbàgede Àjọ;” rò nípa wọn gẹ́gẹ́ bí ẹgbẹ́ tí ó ń ṣiṣẹ́ pọ̀.


Anyone interested in working on a Platform can join and contribute as much or as little time and effort as they choose.


Ẹnikẹ́ni tí ó bá fẹ́ bá Gbàgede kan ṣiṣẹ́ pọ̀ lè darapọ̀ àti kópa tí kò kéré tàbí ṣiṣẹ́ fún ìgbà díẹ̀ bí ó bá ti fẹ́.


Read more about our Network Platforms to see if there is an area of work that interests you. If interested, please get involved!


Kà síi nípa Àwọn Gbàgede Àjọ kí o rí ibi tí ó hùn ọ́ láti kópa. Bí ó hùn ọ́, jọ̀wọ́ darapọ̀ lọ́wọ́ kan!


Open source software is cited as the first domain where networked open sharing produced a tangible benefit as a movement that went much further than technology.


Iṣẹ́-àìrídìmú Olórísun Ìṣísílẹ̀-Gbangba Open source software ni àkọ́kọ́ irú àjùmòlò tó so èso rere gẹ́gẹ́ bí i ìgbésẹ̀ àjùmọ̀ṣe tí ó ti sún síwájú rékọjá ìmọ̀-ẹ̀rọ lo.


The Conversation's Explainer overview of other movements adds other examples, such as Open Innovation in the corporate world, Open Data (see the Open Data Commons) and Crowdsourcing.


Àgbéyẹ̀wò tí Conversation's Explainer ṣe lórí àwọn ìgbésẹ̀ iṣẹ́ àjùmọ̀ṣe mìíràn ṣe àwọn àfikún sí i, gẹ́gẹ́ bíi Ìṣísílẹ̀-gbangba Ìmú-ohun-tuntun-wá nínú àjùmọ̀ṣe, Ìwífún-alálàyé Ìṣísílẹ̀ gbangba (wo Ìwífúnalálàyé Ìṣísílẹ̀-Gbangba Commons) àti Ìfi-èrò-kó-jọ.


There is also the Open Access movement, which aims to make research widely available, the Open Science movement, and the growing movement around Open Educational Resources.


Bákan náà ni ìgbésẹ̀ iṣẹ́ àjùmọ̀ṣe Ìṣísílẹ̀-gbangba Lọ́fẹ̀ẹ́, èyítí ó ń lépa àti mú kí iṣẹ́-ìwádìí ó wà ní àrọ́wọ́tó, Ìgbésẹ̀ Iṣẹ́ Ìṣísílẹ̀-gbangba Ìmọ̀-Ìjìnlẹ̀, àti ìdàgbàsókè àwọn iṣẹ́ Ohun-àmúlò Ètò-Ẹ̀kọ́ Ìṣísílẹ̀-gbangba.


Creative Commons the Organization


Iléeṣẹ́ Creative Commons náà


A small nonprofit organization stewards the Creative Commons legal tools and helps power the open movement.


Iléeṣẹ́ kékeré àìlérèlórí ni ó ń tukọ̀ àwọn ohun èlò tí ó bófin mu Creative Commons tí ó ṣì jẹ́ àmúṣagbára fún ìgbésẹ̀ iṣẹ́ àjọ náà.


CC is a distributed organization, with CC staff and contractors working around the world. Contact us here.


CC jẹ́ ilé-iṣẹ́ tí ó tàn kálékáko, pẹ̀lú àwọn òṣìṣẹ́ àti agbaṣẹ́ṣe tí ó ń ṣiṣẹ́ ní orígun mẹ́rẹ̀ẹ̀rin ìsálú ayé. Kàn sí wa níbí.


Creative Commons staff in September 2017, © Creative Commons, CC BY 4.0.


Àwọn òṣìṣẹ́ Creative Commons nínú oṣù Ọ̀wẹwẹ̀ ọdún 2017, © Creative Commons, CC BY 4.0.


In 2016, Creative Commons embarked on a new organizational strategy based on building and sustaining a vibrant, usable commons, powered by collaboration and gratitude.


Ní ọdún 2016, Creative Commons bẹ̀rẹ̀ ọgbọ́n-èrò tuntun iléeṣẹ́ tí ó dá fìrìgbagbòó lóríi àgbékalẹ̀ àti ìmúró iṣẹ́ tí ó ṣe é lò, tí ó fi àjùmọ̀ṣe àti ìmoore tisẹ̀.


This is a shift to focusing not only on the number of works out there under CC licenses and available for reuse, but on the connections and collaborations that happen around that content.


Èyí yàtọ̀ gedegbe sí iye àwọn ọ̀kan-ò-jọ̀kan iṣẹ́ tí ó ní àwọn àṣẹ CC tí ó wà ní àrọ́wọ́tó fún àtúnlò, ṣùgbọ́n lórí ìfarakọ́ra àti ìbáṣepọ̀ iṣẹ́ tí ó ń wá sáyé.


This video introduces the new strategy (optional).


Àwòrán-olóhùn yìí ṣe ìfáárà ọgbọ́n-èrò tuntun náà (aláṣàyàn).


Guided by that strategy, organizational work loosely falls into two main buckets:


Pẹ̀lú ìtọ́sọ́nà ọgbọ́n-èrò yẹn, iṣẹ́ iléeṣẹ́ wá wà nínú garawa méjì tí ó jẹ́ pọnti:


Licenses, Tools and Technology:


Àṣẹ, Àwọn Ohunèlò àti Ìmọ̀-ẹ̀rọ:


The CC licenses and public domain tools are the core legal tools designed and stewarded by CC.


Àwọn àṣẹ CC náà àti àwọn ohun èlò àkàtà-àṣẹ-gbogbo-ènìyàn jẹ́ ohun-èlò tí ó ṣe kókó tí ó bófin mu tí CC gbéṣe tí ó sì tún ń ṣe àkóso wọn.


While our licenses have been rigorously vetted by legal experts around the globe, our work is not done.


Níwọ̀n bí àwọn àṣẹ wa ti la àyẹ̀wò àwọn onímọ̀ nípa òfin kárí ayé kọjá, iṣẹ́ wá ti bùṣe.


We are actively working on technical infrastructure designed to make it easier to find and use content in the digital commons.


À ń ṣiṣẹ́ takuntakun lórí ọnà ẹ̀rọ àmúṣẹ́ṣe láti mú àwárí àti ìlò àwọn iṣẹ́ orí ẹ̀rọ-ayárabíàṣá r’ọrùn fún gbogbo mùtúmùwà.


We are also thinking about ways to better adapt all of CC’s legal and technical tools for today’s web.


Ẹ̀wẹ̀wẹ̀ ni à ń ṣe àròjinlẹ̀ nípa àwọn ọ̀nà tí yóò mú gbogbo àwọn ohun èlò àmúṣẹ́ṣe àti ohun-èlò tí ó bófin mu CC báramu fún ibùdó ìtàkùn òde òní.


Supporting the movement:


Ìtìlẹ́yìn fún ìgbésẹ̀ àjọ:


CC works to help people within open movements collaborate on projects and work toward similar goals.


CC ń ṣiṣẹ́ láti ṣe ìrànwọ́ fún àwọn ènìyàn t’ó mọ rírì ìṣísílẹ̀-gbangba-wálíà iṣẹ́ tí ó fi àyè gba ẹnikẹ́ni láti ṣe ìtúnlò, ṣe àkànṣe iṣẹ́ àjùmọ̀ṣe àti láti lépa kan náà.


Through CC’s multiple programs, we work directly with our global community—across education, culture, science, copyright reform, government policy, and other sectors—to help train and empower open advocates around the world.


Nípasẹ̀ àwọn ọ̀kẹ̀ àìmọye iṣẹ́ CC, à ń ṣiṣẹ́ tààrà pẹ̀lú àwọn ọmọ-ẹgbẹ́ wa kárí ayé—ní ẹ̀ka ètò ẹ̀kọ́, àṣà, ìmọ̀-ìjìnlẹ̀, àtúnpadàṣe àṣẹ-ẹ̀dá, ìṣàkóso ètò ìjọba, àti àwọn ẹ̀ka tí ó kù—láti kọ́ àti ró àwọn alágbàwí iṣẹ́ ìṣísílẹ̀-gbangba-wálíà kárí orígun mẹ́rẹ̀ẹ̀rin àgbáyé lágbára.


Creative Commons has grown from a law school basement into a global organization with a wide reach and a well known name associated with a core set of shared values.


Creative Commons tí gòkè àgbà láti iléeṣẹ́ tí ó fi yàrá abẹ́lẹ́ ilé ẹ̀kọ́ ìmọ̀-òfin sí iléeṣẹ́ tí àwọn ènìyàn mọ̀ bí ẹní mowó kárí àgbáńlá-ayé gẹ́gẹ́ bí agbódegbà ìwúlò àti iyì àwọn àkójọ ohun-èlò tí ó pọn dandan gbọ̀n fún gbogboògbò.


It is, at the same time, a set of licenses, a movement, and a nonprofit organization.


Èyí nígbà kan náà, jẹ́ àwọn àkójọ àṣẹ, àjọ àwọn agbégbèésẹ̀ kan náà, àti iléeṣẹ́ àìlérèlórí.


We hope this unit helped give you a sense for what the organization does and, even more importantly, how you can join us in our work.


A nírètí wí pé ìdá ẹ̀kọ́ yìí fún ọ ní òye nípa ohun tí iléeṣẹ́ náà ń gbéṣe àti, pàápàá jù lọ, bí o ti ṣe lè di ọ̀kan lára àwọn tí ó ń bá wa ṣiṣẹ́.


Additional resources


Àfikún àwọn ohun-àmúlò ẹ̀kọ́


More information about CC history


Ìwífún síwájú sí i nípa ìṣẹ̀lẹ̀-àtẹ̀yìnwá CC


How I Lost the Big One by Lawrence Lessig.


Bí mo ṣe pàdánù Nǹkan Ńlá náà láti ọwọ́ Lawrence Lessig.


Lawrence Lessig describes the details of the Eldred case


Lawrence Lessig ṣàpèjúwe ohun tí ó ṣẹlẹ̀ ní ẹjọ́ Eldred


Excerpt from Free Culture by Lawrence Lessig. CC BY-NC 1.0


Àyọkà láti inú Àṣà Ọ̀fẹ́ láti ọwọ́ Lawrence Lessig. CC BY-NC 1.0


Excerpt that provides more background on the Eldred case


Àyọkà tí ó ṣe ìṣípayá ohun tí ó fa sábàbí ẹjọ́ Eldred


More information about CC and open licensing


Ìwífún síwájú sí i nípa CC àti àwọn àṣẹ ìṣísílẹ̀-gbangba


Why Open Education Matters, by David Blake @ Degreed. CC BY 3.0


Ìdí tí Ẹ̀kọ́ Ìṣísílẹ̀-gbangba fi Ṣe Kókó, láti ọwọ́ David Blake @ Degreed. CC BY 3.0


A brief video that explains how open education is enabled by the internet,  why it is valuable for the global community, and how Creative Commons licenses enable open education


Àwòrán-olóhùn bíntín tí ó ń ṣàlàyé bí ẹ̀kọ́ ìṣísílẹ̀-gbangba yóò ṣe jẹ́ lílò lórí ẹ̀rọ-ayárabíàṣá, ìdí tí ìwúlò rẹ̀ fi pọn dandan gbọ̀n fún gbogbo àgbáyé, àti bí àwọn àṣẹ Creative Commons ṣe ń mú ẹ̀kọ́ ìṣísílẹ̀-gbangba ṣe é ṣe


We Copy Like We Breathe, by Cory Doctorow.


À ń ṣe Ẹ̀dà Gẹ́gẹ́ Bí a ti ṣe ń Mí, láti ọwọ́ Cory Doctorow.


A keynote address that explains copying and how the internet has changed the space of copying.


Ọ̀rọ̀-sísọ ti kókó ètò kan tí ó ṣàlàyé ìṣe-ẹ̀dá àti bí ẹ̀rọ-ayélujára ti ṣe mú àyípadà bá bí a ṣe ń ṣe ẹ̀dá.


This frames the need for adequate licensing as we copy and share online


Èyí tọ́ka sí àṣẹ lórí ìṣẹ̀dá àti ìṣàjọpín iṣẹ́ lórí ayélujára ní ọ̀nà tí ó bófin mu.


We Need to Talk About Sharing, by Ryan Merkley @ Creative Commons. CC BY-SA 3.0


À Ní Láti Sọ̀rọ̀ Nípa Àjọpín, láti ọwọ́ Ryan Merkley @ Creative Commons. CC BY-SA 3.0


A brief discussion about the value of sharing, how sharing can improve communities, and how Creative Commons enables sharing


Ìfọ̀rọ̀wọ́rọ̀ bíntín nípa ìwúlò àjọpín, bí àjọpín ṣe lè mú ayé dára sí i, àti bí Creative Commons ṣe ń mú kí àjọpín ó ṣe é ṣe


More information about the commons


Ìwífún síwájú sí i nípa àjọṣe-gbogbo-ènìyàn


How Does the Commons Work by The Next System Project, adapted from Commoning as a Transformative Social Paradigm. CC BY 3.0


Báwo ni Àjọṣegbogboènìyàn Ṣe Ń Ṣiṣẹ́ tí ó jẹ́ ti Àkànṣe-iṣẹ́ Ẹ̀tọ́ Tí-ó-kàn, tí a ṣe ìmúyẹ rẹ̀ láti Ìjọṣegbogboènìyàn gẹ́gẹ́ bí Ọ̀nà Ìpawọ́dà Àwùjọ. CC BY 3.0


Video explaining how a commons works, adapted from economist David Bollier’s explanation of what a commons is, and threats to the commons.


Àwòrán-olóhùn tí ó ń ṣe àlàyé bí àjọṣegbogboènìyàn ṣe ń ṣiṣẹ́, tí ó jẹ́ ìmúyẹ láti ara àlàyé onímọ̀-ìṣúná David Bollier nípa ohun tí àjọṣegbogboènìyàn jẹ́, àti àwọn ohun tí ó ń fàfàsẹ́yìn fún àjọṣegbogboènìyàn.


The Commons Short and Sweet by David Bollier. CC BY 3.0


Commons Aládùn àti Ní Kúkúrú láti ọwọ́ David Bollier. CC BY 3.0


A brief blog post explanation of a commons, some problems of a commons, and what enables a commons to occur


Búlọ́ọ̀gù bíntín tí ó ń ṣe àwíye àjọṣegbogboènìyàn, àwọn ìṣòro àjọṣegbogboènìyàn, àti ohun tí ó ń mú àjọṣegbogboènìyàn wáyé


The Wealth of the Commons: A World Beyond Market and State by David Bollier & Silke Helfrich. CC BY-SA 3.0


Ọrọ̀ Commons Náà: Ilé-ayé Tí Ó Ju Ọjà àti Ìpínlẹ̀ Lọ láti ọwọ́ David Bollier àti Silke Helfrich. CC BY-SA 3.0


A book that seeks many voices to gather descriptions of what types of resources exist in the commons, geographic circumstances relating to the commons, and the political relevance of the commons


Ìwé tí ó gba ohùn sílẹ̀ lẹ́nu ọ̀pọ̀ ènìyàn ní ìgbésẹ̀ àti kó àlàyé irúfẹ́ àwọn ohun-àmúlò tí ó wà ní àjọṣegbogboènìyàn, bí agbègbè ilé ayé ṣe fa sábàbí àjọṣegbogboènìyàn, àti pàtàkì ètò ìṣèlú àjọṣegbogboènìyàn.


Enclosure Wikipedia Article. CC BY-SA 3.0


Àròkọ Ìmodiká Wikipedia. CC BY-SA 3.0


An article describing enclosure, which is an issue that presents itself in a commons


Àròkọ tí ó ń ṣe àpèjúwe ìmodiká, tí ó jẹ́ ọ̀rọ̀ àjiyànlélórí tí ó wà nínú àjọṣegbogboènìyàn.


The Political Economy of the Commons by Yochai Benkler. CC BY 3.0


Ètò Ìṣèlú Ìṣúnà Commons láti ọwọ́ Yochai Benkler. CC BY 3.0


A brief article that explains how common infrastructure can sustain the commons


Àròkọ bíntín tí ó ń ṣàlàyé bí ohun amáyédẹrùn ṣe lè ṣe ìmúró àjọṣegbogboènìyàn


The Tragedy of the Commons by Boundless & Lumen Learning


Àjálù Commons Náà láti ọwọ́ Boundless & Lumen Learning


A section of an economics course textbook that explains the economic principles underlying potential threats to the commons


Apá kan nínú ìwé-lílò-ẹ̀kọ́ abala-ẹ̀kọ́ ìmọ̀-ìṣúná tí ó ń ṣàlàyé òfin ìpilẹ̀ ìmọ̀-ìṣúná tí ó tọ́ka sí àwọn ohun tí ó ń fa ìfàsẹ́yìn fún àjọṣegbogboènìyàn


Debunking the Tragedy of the Commons by On the Commons. CC BY-SA 3.0


Ìjárọ́ Àjálù Commons láti ọwọ́ On the Commons. CC BY-SA 3.0


A short article describing how the tragedy of the commons can be overcome


Àròkọ kúkúrú tí ó ń ṣàlàyé bí a ṣe lè borí àjálù àjọṣegbogboènìyàn


Elinor Ostrom’s 8 Principles for Managing a Commons by On the Commons. CC BY-SA 3.0


Òfin ìpilẹ̀ 8 Elinor Ostrom fún Ìṣàkóso Commons kan láti ọwọ́ On the Commons. CC BY-SA 3.0


A short history of economist Elinor Ostrom and the 8 principles for managing a commons that she has established


Ìṣẹ̀lẹ̀-àtẹ̀yìnwá kúkúrú lórí onímọ̀-ìṣúná Elinor Ostrom àti àwọn òfin ìpilẹ̀ 8 fún ìṣàkóso àjọṣegbogboènìyàn kan tí ó ti filélẹ̀


More information about other open movements


Ìwífún sí i nípa àwọn ìgbésẹ̀-iṣẹ́ ìṣísílẹ̀-gbangba-wálíà mìíràn


Free Culture Game by Molle Industria. CC BY-NC-SA 3.0


Iré Àṣà Ọ̀fẹ́ láti ọwọ́ Molle Industria. CC BY-NC-SA 3.0


A game to help understand the concept of free culture


Iré kan tí ó ń múni ní òye nípa èrò àṣà ọ̀fẹ́


Participant Recommended Resources


Àwọn Ohun-àmúlò ti Awon Akópa Filé


CC Certificate participants’ recommended many additional resources through Hypothes.is annotations on the Certificate website.


Àwọn akópa ìwé-ẹ̀rí ẹ̀kọ́ CC ṣàfilé ọ̀pọ̀lọpọ̀ ohun-àmúlò tí ó wà lórí ibùdó-ìtàkùn Ìwé-ẹ̀rí èyí tí ó ti ara àbá-ìpìlẹ̀ jẹyọ.


While Creative Commons has not vetted these resources, we wanted to highlight participant’s contributions here:


Níwọ̀n bí Creative Commons kò ti ṣe ṣàyẹ̀wò fínnífínní sí àwọn ohun-àmúlò-ẹ̀kọ́ wọ̀nyí, a fẹ́ pe àkíyèsí sí àwọn ìdásí àwọn akópa níbi:


Digital ID in Nigeria: A case study


Ìdánimọ̀ Orí ẹ̀rọ-ayárabíàṣá ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà: Àgbéyẹ̀wò Ìṣẹ̀lẹ̀


In 2019 The Engine Room worked with in-country researchers to explore digital ID systems in five regions.


Ní ọdún-un 2019, Engine Room Náà ṣiṣẹ́ pẹlu àwọn olùwádìí tí wọ́n jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè ní àwọn agbègbè márùn-ún láti ṣe ìwádìí sí àwọn ètò ìdánimọ̀ orí-ẹ̀rọ ayárabíàṣá.


The goal of this project was to better understand the true effect that digital ID systems have on the local populations that operate within them.


Èròńgbà iṣẹ́ náà ni láti ní òye ipa tí àwọn ètò ìdánimọ̀ orí-ẹ̀rọ ayárabíàṣá ń kó lórí àwọn mẹ̀kúnnù tí wọ́n ń ṣe àmúlòo wọn.


Our research in Nigeria consisted of six in-depth interviews with key informants in Abuja and online, as well as interviews and focus group discussions with a diverse group of citizens, including internally displaced persons, people with disabilities, people living in rural areas and affluent areas, and civil society organisations.


Ìwádìíi wa ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà ní ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò ẹlẹ́kùnúnrẹ́rẹ́ mẹ́fà pẹ̀lú àwọn atanilólobó pàtàkì ní Abuja àti ní orí ayélujára, bákan náà ni a tún ṣe ìjíròrò pẹ̀lú àwọn ọmọ orílẹ̀-èdè mìíràn títí mọ́ àwọn ènìyàn tí wọ́n di aláìnílélórí, àwọn tí ó ní ìpèníjà-ara, àwọn ará ìgbèríko àti àwọn tí wọ́n ń gbé ní àdúgbò ọlọ́lá, pẹ̀lú àwọn àjọ ẹgbẹ́ àwùjọ.


This primary research was conducted between February and April 2019.


Ìwádìí àkọ́kọ́ṣẹ yìí wáyé láàárín-in oṣù Èrèlé àti oṣù Igbe ọdún-un 2019.


All quotations from key informant interviews and focus group discussions come from the field research phase during this period.


Gbogbo ọ̀rọ̀ àlàyé yẹbẹyẹbẹ láti inú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò pẹ̀lú àwọn atanilólobó àti ìjíròrò nínú àwọn ẹgbẹ́ arọ́pòó wá láti ara iṣẹ́-ìwádìí náà ní àkókò yìí.


More information on the methodology can be found in the global report.[ See The Engine Room. (2020). Understanding the lived effects of digital ID: A multi-country report.]


Ẹ̀kúnrẹ́rẹ́ àlàyé ńbẹ nínú ìjábọ̀ àgbáyé. [Wo Engine Room Náà. (2020). Mímọ ipa tí ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ ń kó. Ẹ̀kúnrẹ́rẹ́ ìjábọ̀ ìwádìí àwọn orílẹ̀-èdè.]


This project aims to understand the lived experiences of individuals, not to reflect representative samples of each population.


Ìpinnu iṣẹ́-ìwádìí yìí ni láti ní òye ìrírí àwọn ènìyàn kọ̀ọ̀kan, kì í ṣe láti ṣe àfihàn àpẹẹrẹ àwọn ọ̀wọ́ olùgbé kọ̀ọ̀kan.


We cannot necessarily extrapolate one person’s experience to the norm – though there are times when every person interviewed experienced an aspect of a system the same way – but each experience gives us insight into how a diverse range of people is impacted by digital infrastructure and protocols.


A kò leè ṣàìdédé ṣe àfikún ìrírí ẹnìkan kí ó lè dọ́gba pẹ̀lú ti gbogbo àwọn ènìyàn ìyòókù - bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé àwọn àsìkò kan wà tí àwọn ẹni tí a fọ̀rọ̀ wá lẹ́nu wò ní ìrírí ètò náà lọ́nà kan náà poo - ṣùgbọ́n ìrírí kọ̀ọ̀kan ń fún wa ní òye ipa tí àwọn apèsè àti ohun amáyédẹrùn orí-ẹ̀rọ ayárabíàṣá ń kó láyé ọ̀kẹ́ àìmọye onírúurú èèyàn.


Digital ID System


Ètò Ìdánimọ̀ Orí-Ẹ̀rọ Ayárabíàṣá


Currently, at least 13 federal agencies and several state agencies offer ID services in Nigeria.


Lọ́wọ́lọ́wọ́ yìí, ó tó àjọ aṣojú ìjọba-àpapọ̀ 13 tí ó ń fúnni ní ìdánimọ̀ ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà.


Each agency collects the same biometric information from individuals, overlapping efforts within government agencies at a high fiscal cost to the country.


Gbogbo àwọn àjọ wọ̀nyí ni wọ́n ń ṣe àgbàjọ àlàyé-aṣàfihàn nípa ẹni kan náà tí ó ń tú àwọn àṣìírí tí ó pamọ̀ tẹ́lẹ̀tẹ́lẹ́rí nípa ìwà àti ìṣe àwọn èèyàn, tí ó sì jẹ́ wípé kò fi bẹ́ẹ̀ sí ìyàtọ̀ kan sàn-án t’ó wà nínú iṣẹ́ àwọn àjọ aṣojú ìjọba wọ̀nyí. Èyí sì ń kó ìnáwó ńlá bá orílẹ̀-èdè.


Although the Nigerian government aimed to integrate all of these systems as far back as 2014, progress has been slow.


Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé èrò Ìjọba Nàìjíríà ni láti ṣe àmúlò gbogbo àwọn ètò wọ̀nyí ní ọdún-un 2014, ìlọsíwájú àwọn ètò náà ń falẹ̀.


The initial roll-out of the card, often referred to as an ‘eID’, was marred by a partnership with MasterCard, which some criticised as a commercial venture that branded citizen data.


Nígbà tí ìwé pélébé náà tí wọ́n pè ní 'eID' (ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́) kọ́kọ́ jáde fún lílò, gbọ́nmi sí i omi ò tó o kan wáyé nípasẹ̀ ìfọwọ́sowọ́pọ̀ tí ìjọbá ṣe pẹlu MasterCard, tí àwọn ènìyàn kan bu ẹnu àtẹ́ lù pé ó jẹ́ oníṣòwò tí ó gbajúmọ̀ bí ìṣáná ẹlẹ́ta fún títa ọ̀rọ̀ alálàyé nípa àwọn ọmọ ìlú.


[ See, for example, Branding Nigeria: MasterCard-backed I.D. is also a debit card and a passport, by Alex Court (2014, September 25), CNN.


[Fún àpẹẹrẹ, wo, Ìsààmì sí Nàìjíríà: Ìdánimọ̀ tí MasterCard ṣe agbátẹrùu rẹ̀ dúró fún ike ìsanwógbawó àti àwòrán ojú bákan náà, láti ọwọ́ m Alex Court (2014, ọjọ́ 25 oṣù Ọ̀wẹwẹ̀), CNN.


And Nigeria’s Orwellian biometric ID is brought to you by MasterCard, by Siobhan O’Grady (2014, September 3), Foreign Policy.


And Ìdánimọ̀ ìtẹ̀ka aláwòrán ojú Orwellian Nàìjíríà tí MasterCard mú wá, láti ọwọ́ Siobhan O’Grady (2014, ọjọ́ 3 oṣù Ọ̀wẹwẹ̀) Foreign Policy.


By October 2019 only 19% of Nigerians had registered for the national digital ID designed to replace the siloed ID systems. [ Sanni, K. (2019, OCtober 20). National ID card is free, but only 19% Nigerians are registered. Premium Times.]


Ní oṣù Ọ̀wẹwẹ̀ ọdún-un 2019, ìdá àwọn ọmọ Nàìjíríà 19 péré ni wọ́n ti fi-orúkọ-sílẹ̀ fún ìdánimọ̀ orílẹ̀-èdè abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ tí yóò rọ́pò àwọn ètò ìdánimọ̀ àyàsọ̀tọ̀ọ̀tọ̀-ọ ti tẹ́lẹ̀. [Sanni, K. (2019, ọjọ́ 20 oṣù Ọ̀wàrà). Ọ̀fẹ́ ni Ìwé Ìdánimọ̀ Pélébé orílẹ̀ èdèe Nàìjíríà, àmọ́ ìdá 19 ọmọ Nàìjíríà ló forúkọ sílẹ̀. Premium Times.]


To reach more people, the National ID Management Commission (NIMC) of Nigeria has collaborated with the World Bank to develop an ecosystem model designed to increase coverage of this single national ID by leveraging the public and private sectors to become enrollment partners with NIMC.


Kí ètò náà ba kálékáko, Àjọ tí-ó-ń-ṣàkóso Ètò Ìdánimọ̀ ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà (NIMC) ti gbìmọ̀-pọ̀ pẹ̀lú Ilé-ìfowópamọ́sí Àgbáyé láti ṣètò ohun tí ó máa bá àwùjọ mu, kí ìdánimọ̀ ọ̀kan ṣoṣo yìí lè kárí dáadáa nípasẹ̀ẹ lílo àwọn ẹ̀ka ìjọba àti aládàáni gẹ́gẹ́ bíi alábàáṣiṣẹ́pọ̀ ìforúkọsílé pẹ̀lú NNIM.


A World Bank informant stated:


Atanilólobó Báńkì Àgbáyé kan ni:


The idea is that when you go to register for a SIM card and you don't already have a national ID, at that same registration process, you would be registered for the national ID.


Èrò náà ni pé bí o bá lọ ṣe ìforúkọsílẹ̀ fún káàdì SIM ìtàkùrọ̀sọ orí ẹ̀rọ alágbèéká tí o ò sì tí ì ní ìdánimọ̀ ti orílẹ̀-èdè tẹ́lẹ̀tẹ́lẹ́ rí, ní ẹnu ìgbésẹ̀ ìforúkọsílẹ̀ náà ni wọ́n máa ti fi orúkọọ̀ rẹ sílẹ̀ fún ìdánimọ̀ ti orílẹ̀-èdè.


Same thing with the bank.


Bákan náà ni pẹ̀lú ní ilé ìfowópamọ́sí.


Same thing, for example, with any kind of social programs, even health programs.


Bẹ́ẹ̀ náà ni, fún àpẹẹrẹ, ní gbogbo àwọn ètò àwùjọ mìíràn, títí mọ́ ètò ìlera.


The Nigerian government aims to use the NIMC ID to provide a wide range of services, including social safety net, financial inclusion, digital payments, employee pensions, agricultural services, healthcare, education, skill development and employment, law enforcement, land reforms, elections and census.


Ìjọba orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní i lọ́kàn láti lo ìdánimọ̀ NIMC fún ìpèsè àwọn ọ̀kan-ò-jọ̀kan ètò bí i, ètò amáyédẹrùn àwùjọ, àbùkún ìṣúná owó, owó sísan lórí ẹ̀rọ-ayárabíàṣá, owó ìfẹ̀hìntì òṣìṣẹ́, ètò iṣẹ́-ọ̀gbìn, ètò ìlera, ètò ẹ̀kọ́, ìdàgbàsókè iṣẹ́ ọwọ́ àti ìgbanisíṣẹ́, ìgbófinró, àtúnṣe ọ̀rọ̀ ilẹ̀, ètò ìdìbò àti ìkànìyàn.


[ National ID Management Commission. (2017 June). A strategic roadmap for developing digital identification in Nigeria.]


[ Àjọ Aṣàmójútó Ìdánimọ̀ Nàìjíríà. (2017 oṣù Òkúdù). Àlàálẹ̀ ìṣàmúlò ètò ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ ní Nàìjíríà.]


Both adults and children will receive the ID. At registration centres, staff collect each person’s demographic data, photographs and 10 fingerprints before giving out a “microprocessor chip-based general multi-purpose identity cardto those aged 16 and older along with a national identification number (NIN).


Àti àgbàlagbà àti ọmọdé ni yóò gba ìwé ìdánimọ̀ pélébé náà. Ní àwọn ibùdó ìforúkọsílẹ̀, àwọn òṣìṣẹ́ yóò gba àwọn ọ̀rọ̀ alálàyé nípa ẹnìkọ̀ọ̀kan, àwòràn ojúu wọn àti òǹtẹ̀ ìka mẹ́wàá kí wọn ó tó fún àwọn tí ọjọ́ oríi wọn tó 16 àti jù bẹ́ẹ̀ lọ ní káàdì gbogbonìṣe abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́” àti nọ́́ḿbà ìdánimọ̀ orílẹ̀-èdè (NIN).


Lived Experiences


Ìrírí Àwọn Èèyàn


The interviews and focus groups that were conducted in Nigeria in February-April 2019 provide insight on the lived experiences of individuals interacting with the described systems.


Àwọn ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò àti ìwádìí ẹgbẹ́ arọ́pò tí a ṣe ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà láàárín oṣù kejì sí oṣù kẹ́rin fún wa ní òye ìrírí àwọn èèyàn pẹ̀lú àwọn ètò tí a ṣàpèjúwe náà.


Since there is very little research on people’s experiences with digital ID systems, this qualitative data is useful for understanding the reality for some individuals.


Níwọ̀n ìgbà tí ó jẹ́ pé ìwádìí kékeré ni ó wà nípa ìrírí àwọn èèyàn pẹ̀lú àwọn ẹ̀rọ ìdánimọ̀, àkójọ ẹ̀kúnrẹ́rẹ́ ìwádìí yìí wúlò fún mímọ ohun tí ó ń ṣẹlẹ̀ sí àwọn èèyàn kọ̀ọ̀kan.


Some of these experiences may contradict official reports, but it is critical to understand that all residents of Nigeria do not have one unified experience.


Lára àwọn ìrírí wọ̀nyí lè tako ìjábọ̀ ìwádìí, ṣùgbọ́n ó ṣe pàtàkì láti mọ̀ pé kì í ṣe gbogbo  olùgbé orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà ni ìríríi wọ́n bára dọ́gba.


We aim for these learnings to become part of the broader discussion on digital ID solutions in national contexts.


Àfojúsùn-un wa fún àwọn ìwádìí wọ̀nyí ni kí ó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn àṣàrò lórí ojútùú sí àwọn ọ̀nà àbáyọ ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣà-ṣiṣẹ́ ní àwọn orílẹ̀-èdè.


Low levels of public awareness


Àìtó Ìpolongo fún àwọn olùgbé ìlú


People we spoke to in Nigeria reported a general lack of awareness around the functions of the national ID, why so much data is collected and how data is stored.


Àwọn èèyàn tí a bá sọ̀rọ̀ ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà sọ wípé àwọn kò mọ̀ nípa àwọn ìwúlò káàdì ìdánimọ̀ orílẹ̀-èdè náà, ìdí tí wọ́n ṣe ń gba ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọ̀rọ̀-alálàyé-aṣàpèjúwe-nípa-ẹni àti bí wọ́n ṣe ń fi àwọn ọ̀rọ̀-alálàyé-aṣàpèjúwe-nípa-ẹni náà pamọ́.


Our research showed that enrolment for the NIMC digital ID program is low because most people do not know the purpose of the card.


Ìwádìíi wa fi hàn pé ìforúkọsílẹ̀ fún káàdì ìdánimọ̀ NIMC yìí kò pọ̀ nítorí ọ̀gọ̀rọ̀ àwọn ènìyàn ni wọn kò mọ ìwúlò káàdì náà.


Often, those who have registered did so simply because they could not access some service without a NIN or because they saw people queuing and, in the case of low-income individuals and especially those in internally displaced persons camps, hoped to receive some benefit such as food or compensation.


Ní ọ̀pọ̀ ìgbà, àwọn tí wọ́n ti forúkọ sílẹ̀ ṣe bẹ́ẹ̀ nítorí pé wọn kò rí àyè sí àwọn àǹfààní kan láìní nọ́ḿbà ìdánimọ̀ NIN tàbí kí ó jẹ́ pé wọ́n rí i tí àwọn èèyàn ń tò láti ṣe é, àti ní ti àwọn mẹ̀kúnnù àti pàápàá jùlọ àwọn aláìnílélórí tó ń gbé àgọ́ ogúnléndé, ní ìretí àwọn àǹfààní kọ̀ọ̀kan bíi oúnjẹ àti owóo-gbà-máà-bínú.


Furthermore, some interviewees claimed that the government wants people to enrol more quickly and is threatening to withhold other key documents to make it happen.


Síwájú sí i, àwọn ènìyàn kọ̀ọ̀kan tí a fọ̀rọ̀ wá lẹ́nu wò sọ pé ìjọba fẹ́ kí àwọn èèyàn tètè forúkọ sílẹ̀, ó sì ti ń halẹ̀ pé òun yóò fi ọwọ́ mú àwọn ìwé pàtàkì kan láti rí i dájú wípé ìforúkọsílẹ̀ náà wá sí ìmúṣẹ.


"""We were threatened that if you don’t have a national ID card, you won’t be able to renew your international passport, that’s why we went to register"" said one interviewee."


"Ọ̀kan lára wọn sọ báyìí pé, ""Wọ́n halẹ̀ mọ́ wa pé bí a kò bá ní káàdì ìdánimọ̀ orílẹ̀-èdè, a kò ní leè ṣe ìwé-ìrìnnà tuntun, ìdí nìyẹn tí a fi lọ forúkọ sílẹ̀""."


We were told that this harassment encouraged some Nigerians to go ahead and complete the registration process.


Wọ́n sọ fún wa pé ìhàlẹ̀ yìí ni ó mú kí àwọn ọmọ Nàìjíríà mìíràn ó lọ parí ìgbésẹ̀ ìforúkọsílẹ̀ náà.


Little to no public consultation


Àìtó ìfọ̀rànlọni


The World Bank’s digital ID development and implementation plan with the Nigerian government describes the importance of public engagement, including a stakeholder engagement plan with special attention to state governments, “regular communication with the general population” and “formal consultations with vulnerable groups”.


"Ìdàgbàsókè ètò ìdánimọ̀ àti ìmúwáyé ètò náà tí Ilé-ìfowópamọ́sí Àgbáyé fẹ́ jùmọ̀ṣe pẹ̀lú ìjọba orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà ń ṣàpèjúwe pàtàkì ohùn-un gbogbo àwọn ará ìlú, àti ìlọ́wọ́síi gbogbo àwọn tí ọ̀rán kàn láàárín ìlú pẹ̀lú ìṣàkíyèsí pàtàkì sí àwọn ìjọba ìpínlẹ̀, ""ìbánisọ̀rọ̀ àtìgbàdégbà pẹ̀lú àwọn olùgbé ìlú"", àti ìkànsí àwọn ẹgbẹ́ ènìyàn tí-a-lè-pa-lára""."


While some interviewees mentioned hearing about the new ID on television and the radio, most of the interviews and focus groups demonstrated no knowledge of any public consultation.


Níwọ̀n-ọn bí àwọn ẹni tí a fọ̀rọ̀ wá lẹ́nu wò kan ṣe ń sọ pé àwọ́n gbọ́ nípa ìdánimọ̀ tuntun náà ní orí ẹ̀rọ-agbóhùnsáfẹ́fẹ́ àti ẹ̀rọ-amóhùnmáwòrán, ọ̀pọ̀ àwọn ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò àti ẹgbẹ́ arọ́pò ni ó fi yé wípé ìjọba kò f’ọ̀ràn lọ gbogboògbò.


One focus group of people with disabilities had heard about a World Bank meeting (and the World Bank confirmed that they did consult people with disabilities) but did not know anyone who was present.


Ẹgbẹ́ arọ́pò àwọn tí-ó-nípèníjà-ara kan tí gbọ́ nípa ìpàdé Ilé-ìfowópamọ́sí Àgbáyé kan (Báńkì Àgbáyé sì fi ìdíi rẹ̀ múlẹ̀ pé àwọ́n kàn sí àwọn tí-ó-ní-ìpèníjà-ara) ṣùgbọ́n wọn kò mọ àwọn ẹni tí ó wà síbi ìpàdé.


"The leader of this group stated, ""If our voices were heard and we were seated at the table, maybe the content and the process won’t be so faulty. There’s no sense of ownership""."


"Adarí ẹgbẹ́ arọ́pò náà sọ̀rọ̀ pé ""Ká ní wọ́n gbọ́ ohùn-un wa ni, tí a sì wà níbẹ̀, bóyá ìgbésẹ̀ àti àkóónú náà ò bá má nira tó èyí. Kò sí ìrònú gẹ́gẹ́ bíi onínǹkan""."


This lack of “ownership” is a fundamental problem for a government agency aiming to register approximately 200 million people.


"Àìsí ""onínǹkan"" yìí jẹ́ ìṣòro kan tí ó wúwo tí ó ń dojúkọ àjọ aṣojú ìjọba tí ó ń lépa láti fi orúkọ èèyàn tí ó tó ẹgbẹẹgbẹ̀rún 200 sílẹ̀."


In fact, more than 700,000 people who have registered have not even picked up their card.


Kódà, àwọn èèyàn tó ju ẹgbẹ̀rún 700 tí wọ́n ti forúkọ sílẹ̀ kòì tí ì lọ gba káàdì wọn.


This experience also speaks to the need to raise public awareness about the consultations that occurred.


Ìrírí yìí náà ń sọ sí i pé ó ṣì yẹ kí ìkéde ìpolongo nípa ìfọ̀rànlọni tí ó wáyé t’ó gbilẹ̀ bíi sánmọ́ntì ṣì máa lọ.


People may still have feedback if they see that their needs are not fully addressed, but they will be more confident in the system knowing that decision makers reached out to their broader community and will be more likely to have faith that their complaints will be heard.


Àwọn èèyàn ṣì lè rí èsì tí wọ́n bá rí i pé àwọn àjọ náà kòì tí ì gbé gbogbo ohun tí wọ́n nílò ṣe, ṣùgbọ́n wọ́n máa lè fọkàn tán ètò náà pẹ̀lú ìfọkànbalẹ̀ pé àwọn aláṣẹ kàn sí gbogbo ará-ìlú, wọ́n á sì ní ìgbàgbọ́ pé gbogbo ìfisùn-un wọn ni wọ́n máa gbọ́.


Barriers to registration and use


Ìdènà sí ìforúkọsílẹ̀ àti Ìlò


In Nigeria registration barriers most affect people with low income, people from rural communities and people with disabilities.


Ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà, àwọn tí kò rọ́wọ́ pọ́n lá, àwọn ará ìgbèríko àti àwọn tí-ó-ní-ìpèníjà-ara ní í sábà máa ń rí ìdènà bí wọ́n bá fẹ́ ṣe ìforúkọsílẹ̀.


Everyone we spoke to said the registration process is extremely long.


Gbogbo àwọn tí a bá sọ̀rọ̀ ni wọ́n sọ pé ìlànà ìforúkọsílẹ̀ náà gùn kọjá àlà.


"Whereas wealthier people can afford to pay for for registration officers to come to them or pay to, as interviewees said, ""jump the queue"" even though these bribes are supposedly not allowed, people with limited resources stand in registration centre queues for anywhere from hours to days."


"Nígbà tí ó jẹ́ pé, àwọn ọlọ́lá lè sanwó fún àwọn òṣìṣẹ́ ìforúkọsílẹ̀ láti wá bá wọn nílé tàbí kí wọ́n sanwó láti ṣe ohun tí àwọn tí a fọ̀rọ̀ wá lẹ́nu wò pè ní ""fífo ìlà"", bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé àbẹ̀tẹ́lẹ̀ kò bófin mu, àwọn ẹni tí kò lówó máa dúró ní ibùdó ìforúkọsílẹ̀ fún nǹkan bí i wákàtí rẹpẹtẹ sí ọjọ́ púpọ̀."


One key informant described the process as “very, very difficult.


"Òkan lára àwọn tí ó bá wa sọ̀rọ́ ṣe àpèjúwe ìgbésẹ̀ náà gẹ́gẹ́ bí èyí tí ó ""nira gidigidi gan-an."


It’s long and the centres are extremely busy. People are queuing for several days”.


"Ó pẹ́, àwọn ibùdó ìforúkọsílẹ̀ sì máa ń rọ́ tìkẹ̀tìkẹ̀ fún òmítímitì èrò. Àwọn èèyàn máa ń tò fún àìmọye ọjọ́ ""."


Queuing all day at registration centres is even more complicated for people who have to travel longer distances to reach centres.


Títò fún gbogbo wákàtí nínú ọjọ́ ní àwọn ibùdó ìforúkọsílẹ̀ lọ́lù púpọ̀ fún àwọn èèyàn tí wọ́n ní láti rin ìrìnàjò láti ibi jínjìn kí wọ́n ó tó dé ibùdó ìforúkọsílẹ̀.


Travel costs money and may mean missed work.


Owó ni ìrìnàjò náà yóò jẹ, èyí sì tún lè mú kí èèyàn tún pa iṣẹ́ jẹ.


Additionally, the registration process hinders participation from people in rural communities whose religion dictates conservative gender norms.


Ní àfikún, ìlànà ìforúkọsílẹ̀ náà ń dí ìkópa àwọn ará ìgbèríko tí ó di ẹ̀sìn ìbílẹ̀ẹ wọn mú ṣinṣin lọ́wọ́ nítorí àṣàa wọn kò fàyè gba àwọn ìṣe kan.


Despite the government’s goals of financial inclusion and aid distribution, our research shows that these IDs have not reached many people in rural areas in need of aid.


Pẹ̀lú àbá àwọn ìjọba láti ṣe àfikún ìṣúná owó, àti mímú kí ìrànlọ́wọ́ ó kárí, ìwádìíi wa fi hàn pé àwọn ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ wọ̀nyí kòì tíì dé apá ọ̀dọ̀ ọ̀pọ̀ àwọn èèyàn ní ìgbèríko níbi tí wọ́n ti nílò ìrànwọ́.


Many of the registration locations are not accessible to people with disabilities.


Ọ̀pọ̀ ibùdó ìforúkọsílẹ̀ wọ̀nyí ni kò ṣe é dé fún àwọn tí-ó-ní-ìpèníjà-ara.


A blind man said he was given a form to fill out and had to ask another person waiting to register to fill it out for him.


Ọkùnrin afọ́jú kan sọ pé wọ́n fún òun ní fọ́ọ̀mù láti kọ ọ̀rọ̀ alálàyé sóríi rẹ, òun sì ní láti bẹ ẹlòmíràn tí ó ń dúró láti forúkọsílẹ̀ kí ó bá òun kọ ọ́.


A disabled woman spoke of waiting in line to collect her card with no place to sit.


Obìnrin kan tí-ó-ní-ìpèníjà-ara náà sọ pé òun tò láti gba káàdì òun láìsí ibi tí òun lè jókòó sí.


After more than an hour, her legs were failing her and she asked for help, but no one responded due to the noise of people in the room.


Lẹ́yìn tí ó ju wákàtí kan lọ, agbára ẹsẹ̀ òun kò gbé e mọ́, òun sì béèrè fún ìrànlọ́wọ́ ṣùgbọ́n kò sí ẹni tí ó dáhùn nítorí ariwo àwọn èèyàn nínú iyàrá náà.


She had to yell to get the attention of the registration staff.


Ó ní òun ní láti pariwo kí òun tó lè pe àkíyèsí àwọn òṣìṣẹ́.


Another participant in a focus group for people with disabilities reported similar experiences: “[Wheelchair] riders will tell you ‘from the gate we got discouraged and turned back’, the deaf will tell you that ‘some officials will just give you attitude; they are just not patient enough to understand’”.


"Akópa nínú ẹgbẹ́ arọ́pò fún àwọn tí-ó-ní-ìpèníjà-ara mìíràn náà sọ ohun tí ó jọ èyí: ""àwọn tí wọ́n ń jókòó sórí kẹ̀kẹ́ ayíbìrì á sọ fún-un yín pé 'láti ẹnu ona ni ìrẹ̀wẹ̀sì ti dé bá wa, a sì pẹ̀yìnda', adití á sọ fún-un yín pé ìhùwàsí àwọn òṣìṣẹ́ ìforúkọsílẹ̀ mìíràn kò dára; wọn kì í ní sùúrù tó láti gbọ́ t’èèyàn""."


This person then shared what he would do if he were in charge:


Ẹni yìí sọ ohun tí òun ò bá ṣe bí ó bá jẹ́ pé òun wà nípo àṣẹ:


We are the poorest of the poorest, so I would not want people to come five times simply because they want to register.


Àwa ni akúṣẹ̀ẹ́ jù nínú gbogbo akúṣẹ̀ẹ́, nítorí náà mi ò ní fẹ́ kí àwọn èèyàn pààrà lẹ́ẹ̀marùn-ún nítorí pé wọ́n fẹ́ fi orúkọ sílẹ̀.


I will make sure when I see someone with disability, they are attended to first mostly because I don’t know where they have gotten money to pay for transport...


Mo máa rí i dájú pé àwọn ẹni tí-ó-ní-ìpèníjà-ara ni wọ́n á kọ́kọ́ dá lóhùn nítorí pé mi ò mọ ibi tí wọ́n ti rí owó ọkọ̀...


I will make sure that whenever a person with disability is in the premises, he or she will be called upon and be attended to so that they will not have to be wasting transport in coming every day for the registration.


Mo máa rí i dájú pé nígbàkúùgbà tí ẹni tí-ó-ní-ìpèníjà-ara bá wà ní àyíká, irú ẹni bẹ́ẹ̀ ni a ó kọ́ọ́ dá lóhùn kí wọ́n ba máà tún máa fi owó tí kò tó wọ ọkọ̀ láti padà wá lójoojúmọ́ fún ìforúkọsílẹ̀ náà.


Additionally, there is confusion around the recognition of disability.


Láfikún, ìrújú wà nípa ti ìdànimọ̀ irúfẹ́ àléébù ara ènìyàn.


Registration forms ask people if they have disabilities but do not enable them to specify the type.


Àwọn ìwé ìforúkọsílẹ̀ ń béèrè bí àwọn èèyàn bá ní àléébù lára, ṣùgbọ́n kò fi àyè gbà wọ́n láti kọ irú àléébù tí ó jẹ́.


The card itself does not include any information on disability, which caused disabled people we interviewed to be concerned about misunderstandings.


Káàdì náà fúnra rẹ̀ kò ní ohun atọ́ka kankan nípa àléébù ara, èyí jẹ́ kí ọ̀rọ̀ àìgbọ́raẹniyé yìí kan àwọn ẹ̀dá tí-ó-ní-ìpèníjà-ara tí a fọ̀rọ̀ wá lẹ́nu wò ju kà á-sí-nǹkan.


A deaf person, for example, expressed concern that the card did not inform people of this disability.


Fún àpẹẹrẹ, adití kan fi èrò rẹ hàn pé káàdì náà kò sọ fún àwọn èèyàn nípa àléébù ara òun.


He was almost arrested at a military checkpoint, where soldiers suspected him of being a Boko Haram member because he was unable to respond to their questions.


Díẹ̀ ló kù kí ọwọ́ọ ṣìkún òfin mú òun ní ibi ojú-àyẹ̀wò àwọn ológun kan nígbà tí àwọn ológun náà fura sí i gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára ọmọ ẹgbẹ́ẹ Boko Haramu kan nítorí àìlèfèsìi rẹ̀ sí àwọn ìbéèrè tí wọ́n bi í.


His ID, which did not communicate his disability, was useless in this instance.


Ìwé ìdánimọ̀ pélébée rẹ̀ tí kò ṣàfihàn àléébù ara rẹ̀ kò wúlò ní àsìkò náà.


What saved him was the sudden appearance of someone who recognised him.


Ohun tí ó kó o yọ ni ẹnìkan tí ó dá a mọ̀ tí ó ṣàì dédé yọ.


It is not clear why information about disability is collected and how it is used if it is not then displayed on the card itself or when scanned.


Ìdí tí wọ́n ṣe ń gba àlàyé nípa àléébù ara ẹni àti bí wọ́n ṣe ń lò ó farasin nígbà tí kò bá ti lè hàn lára káàdì fúnra rẹ̀ tàbí tí wọ́n bá fi ẹ̀rọ òǹmọ̀ yà á.


Finally, we spoke to several people who still had not received their IDs after several months, and even years, of waiting.


Ní ìparí, a bá ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn èèyàn tí wọn kòì tí ì rí káàdì ìdánimọ̀ọ wọn gbà lẹ́yìn-in ọ̀pọ̀lọpọ̀ oṣù àti ọdún tí wọ́n ti fi ń dúró.


A woman who was displaced due to the Boko Haram insurgency registered in 2016 and only had a paper document to show for it; she was still waiting for her plastic ID.


Obìnrin kan tí ó ti di ẹni aláìnílélórí látàrí ìkọlù àwọn Boko Haramu ti fi orúkọ sílẹ̀ láti ọdún-un 2016 tí ó sì ní àtẹ̀jáde bébà kan lọ́wọ́ gẹ́gẹ́ bí ẹ̀rí; ó ṣì ń dúró de ìdánimọ̀ oníke rẹ̀.


Another forcibly displaced person told us each time he went to retrieve his card the computer was not functioning properly or the monitor was down.


Ẹlòmíràn tí ó di ẹni aláìnílélórí náà sọ fún wa pé ẹ̀rọ ayárabíàṣáa kọ̀m̀pútà kì í ṣiṣẹ́ dáadáa tàbí kí ẹ̀rọ amáwòrán-aṣàfihàn iṣẹ́ daṣẹ́ sílẹ̀ nígbàkúùgbà tí òún bá lọ láti gba káàdì òun.


Eventually, he lost his SIM card, leaving the government no way to let him know his card is ready.


Àsẹ̀yìnwá àsẹ̀yìnbọ̀, ó pàdánù káàdì SIM rẹ̀, tí ó wá ku bí ìjọba yóò ṣe kàn sí i láti jẹ́ kí ó mọ bí káàdìi rẹ̀ bá ti wà nílẹ̀ fún gbígbà.


Several months after our field research phase ended, NIMC announced on Twitter in October 2019 that there would be a fee of NGN 3000[ At the time of writing (November 2019), this amount was equal to EUR 7.50.] per person to renew the national digital ID.[ Channels Television. (2019, October 15).


Lẹ́yìn ọ̀pọ̀lọpọ̀ oṣù tí ìwádìí ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwòo wa kásẹ̀ nílẹ̀, NIMC ṣe ìkéde lórí Twitter ní oṣù Ọ̀wàrà ọdún-un 2019 pé orí kọ̀ọ̀kan yóò ní láti san ẹgbẹ̀rún mẹ́ta náírà[ Ní àsìkò ìkọ̀wé (Belu ọdún-un 2019), iye owó náà tó EUR 7.50.] láti ṣe ìsọdọ̀tun káàdì ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ náà. [ Channels Television. (2019, ọjọ́ 15, oṣù Ọ̀wàrà)].


Nigerians fume as NIMC attaches N3,000 charges to national ID renewal.


Inú bí àwọn ọmọ orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà bí àjọ NIMC ṣe fi N3,000 sí orí kọ̀ọ̀kan tí ó bá fẹ́ gba ìdánimọ̀ orílẹ̀-èdè tuntun.


This development was met with ire and frustration, especially from people who have waited years and still have not received their ID card.


Ìpolongo yìí bá ìbínú àwọn ènìyàn pàdé, pàápàá jùlọ àwọn ènìyàn tí wọ́n ti dúró fún àìmọye ọdún tí wọn kò sì tí ì rí káàdì ìdánimọ̀ wọn gbà.


Our research shows the many ways this system has already excluded people, and this fee will only compound that problem and exacerbate existing inequalities.


Ìwádìíi wa se àfihàn ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọ̀nà tí ètò yìí ti gbà yọ àwọn èèyàn sẹ́yìn, tí owó yìí túbọ̀ dákún ìṣòro yẹn, tí yóó sì tún bùkún àìdọ́gba tó wà nílẹ̀.


Lack of informed consent


Àìgbàṣẹ lọ́wọ́ Àwọn Èèyàn


People we interviewed in Nigeria said there is never any mention of an informed consent process.


Àwọn ẹni tí a fọ̀rọ̀ wá lẹ́nu wò ní Nàìjíríà sọ wípé wọn kò fìgbà kan mẹ́nuba ìlànà àṣẹ àwọn èèyàn.


Simply showing up at a registration centre is seen as giving consent.


Ẹni tó bá ti f’ẹsẹ̀ tẹ ibi ìfòrúkọsílẹ̀ pẹ́rẹ́n tí fi àṣẹ fún ìjọba, ó sì ti gbà nìyẹn.


In fact, the widespread assumption of presence equalling consent led at least one interviewee to refer to the researcher’s explanation of informed consent as “demanding for special consent” – the very premise of ‘informed consent’ was seen by participants as extraordinary and funny because consent is not usually collected.


"Kódà, èròo pé bí èèyàn bá ti lè farahàn ní ibùdó ìforúkọsílẹ̀ túmọ̀ sí gbígbàa rẹ̀ láti gbé ìgbésẹ̀ náà mú kí ọ̀kan nínú àwọn ẹni tí a fọ̀rọ̀ wá lẹ́nu wò rí àlàyé àṣẹ gbígbà yìí gẹ́gẹ́ bí i ""ìbéèrè fún àṣẹ pàtàkì"" - ọ̀rọ̀ èrò tẹ́lẹ̀ nípa “ìfúni láṣẹ” lójú àwọn akópa jẹ́ kàyéfì àti pé ó fi ẹ̀rín pẹ́rẹ́kẹ́ẹ wọn nítorí wọn kì í sábàá gba àṣẹ kí iṣẹ́ ó tó bẹ̀rẹ̀."


This view was so widely held that there was rarely further discussion.


Èrò yìí rí báyìí káàkiri débi pé ẹnikẹ́ni kò sọ ohun mìíràn síwájú sí i nípa rẹ̀.


This finding is in sharp contrast to best practices around data collection.


Àkójọ wa nínú ìwádìí yìí kò ṣe é fi wé àwọn ìṣe àkójọ ọ̀rọ̀ alálàyé aṣàfihàn-nípa-ẹni tí ó kẹ́sẹjárí.


Obtaining informed consent is widely regarded as a necessary step in identification systems in order for people’s rights to be respected, and it must involve actually asking the person registering for their permission before collecting data, especially biometric data.


Gbígba àṣẹ jẹ́ ìpele kan tí a mọ̀ sí èyí tí ó ṣe pàtàkì nínú ètò ìdánimọ̀ tí ó bọ̀wọ̀ fún ẹ̀tọ́ àwọn ènìyàn, ó sì gbọdọ̀ wáyé nípa ṣíṣe ìbéèrè fún àṣẹ ẹni tí ẹ fẹ́ forúkọ rẹ̀ sílẹ̀ kí àlàyé nípa wọn ó tó di gbígbà sílẹ̀, pàápàá jùlọ àwọn ohun tí ó ṣe pàtàkì nípa wọn gẹ́gẹ́ bí ẹ̀dá tí ó yàtọ̀ sí ẹlòmíràn.


Furthermore, lack of informed consent can be linked to the lack of “a sense of ownership” described above.


"Bákan náà, àìgbàṣẹ̀ lọ́wọ́ àwọn èèyàn yìí ṣe é so mọ́ ""àìsí ìrònú onínǹkan"" tí a ṣàpèjúwe rẹ̀ lókè."


When processes designed for digital ID systems fail to respect people’s rights and to enable them to make decisions about their data, it harms the relationship of trust between people and governing institution and prevents shared ownership.


Nígbà tí àwọn ètò tí a ṣẹ̀dá fún ìdánimọ̀ àwọn èèyàn bá kùnà láti bọ̀wọ̀ fún ẹ̀tọ́ àwọn èèyàn kí ó sì jẹ́ kí wọ́n ṣe ìpinnu nípa ọ̀rọ̀ alálàyé nípa ara wọn, ó máa kó bá ìbáṣepọ̀ ìfọkàntán tí ó wà láàárín àwọn èèyàn àti ìjọba, yóò sì dènà èrò àjọni.


Data protection


Ìdáàbòbò Ọ̀rọ̀-Alálàyé-afẹ̀ríhàn-nípa-ẹni


Nigeria’s new digital ID system will be used across several government agencies as well as many private sector companies.


Ètòo káàdì ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ Nàìjíríà yóò jẹ́ lílò ní àwọn àjọ ìjọba àti àwọn iléeṣẹ́ aládàáni.


Key informants told us there is already a high rate of non-consensual data sharing, including the selling of data sets between government agencies and financial institutions, telecommunications companies, and third-party marketers.


Àwọn atanilólobó pàtàkì sọ fún wa pé ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihàn nípa àwọn èèyàn ti di ohun à ń pín ká láìgbàṣẹ, láì yọ ti títa ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihàn nípa àwọn èèyàn láàárín àwọn àjọ ìjọba, ìdásílẹ̀ ìṣúná owó, àwọn iléeṣẹ́ ẹlẹ́rọ-ìbánisọ̀rọ̀ àti àwọn apolówó-ọjà ẹnìkẹ́ta.


One interviewee stated, “Yes, banks have access to my information... and Nigeria Ports Authority have access to our information”.


"Ẹnìkan lára àwọn tí a fọ̀rọ̀ wá lẹ́nu wò sọ pé ""Bẹ́ẹ̀ ni, àwọn ilé ìfowópamọ́sí ní ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihàn nípaà mi... àwọn Àjọ tó ń ṣàkóso Èbúté Omi ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà náà ń rí ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihàn nípa wa""."


Many focus group participants believe that their data is not safe with the government and private sector, but they hand it over anyway due to lack of choice.


Ọ̀pọ̀ àwọn akópa nínú ẹgbẹ́ arọ́pò ni wọ́n gbà pé ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihàn nípa àwọn kò pamọ́ lọ́wọ́ ìjọba àti ẹ̀ka aládàání, ṣùgbọ́n wọ́n ṣì ń fún wọn nítorí wọn kò ní ọ̀nà mìíràn.


The high rate of cybercrime in Nigeria has many convinced that people working in banks give thieves access to their data.


Ìwà ọ̀daràn lórí ayélujára tí ó ń gbalẹ̀ bíi ṣẹ́lẹ̀rú ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà ti jẹ́ kí ọ̀pọ̀lọpọ̀ ní ìdánilójú pé àwọn òṣìṣẹ́ ilé ìfowópamọ́sí ń fún àwọn olè ní àyè láti rí ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihànan àwọn oníbàáràa wọn.


A focus group participant stated, “I think that there is a fear that this information could be shared because the issue of cyber crime in Nigeria could not have been successful if not in collaboration with the in house [staff]”.


"Akópa nínú ẹgbẹ́ arọ́pò kan ní ""Mo lérò pé ẹ̀rù pé wọ́n lè pín àwọn àkójọ ọ̀rọ̀ alálàyé-afẹ̀ríhàn nípa ẹni yìí wà nítorí ọ̀rọ̀ ìwà ọ̀daràn orí ayélujára ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà kò bá ti máà yọrí sí rere bí kì í bá ṣe tí àwọn èèyàn lábẹ́lé (òṣìṣẹ́ ilé-ìfowópamọ́sí) tí ó ń fọwọ́sowọ́pọ̀ pẹ̀lú àwọn ọ̀daràn""."


Still, members of civil society told us that data protection is generally not considered much of an issue by the public.


Síbẹ̀, àwọn òṣìṣẹ́ àjọ ẹgbẹ́ àwùjọ sọ fún wa pé ìdáàbòbò ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihàn nípa ẹni kì í ṣe ohun tí ó jẹ́ bàbàrà lójú àwọn èèyàn.


Due to the high rate of poverty in the country, the average citizen is not concerned about what the government wants to do with their data.


Nítorí ìṣẹ́ tí ó pọ̀ nínú ìlú, ohun tí ìjọba fẹ́ fi ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihànan nípa àwọn ará ìlú ṣe kò kàn wọ́n.


They are more worried about surviving and providing for their families, and privacy is seen by many as a luxury concern.


Ohun tí ó kàn wọ́n ni bí wọ́n ṣe fẹ́ gbáyé tí wọn yóò sì lè pèsè fún ìdílée wọn, ọ̀rọ̀ àṣìírí jẹ́ ohun tí ọ̀pọ̀lọpọ̀ kò kà sí.


As a key informant said, “[The government is] collecting [data] because nobody is complaining about the protection law.”


"Gẹ́gẹ́ bí atanilólobó kan ṣe sọ, ""[ìjọba ń] gba [ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihànan nípa ẹni] nítorí pé ẹnikẹ́ni kò sọ̀rọ̀ nípa òfin ààbò."


Focus groups with internally displaced persons revealed a combination of gratitude for the assistance and opportunities available through digital IDs and concern about privacy and the purpose of data collection by the government and the World Food Programme.


Àwọn ẹgbẹ́ arọ́pò tí ó ní àwọn ẹni tí wọ́n ti di aláìnílélórí ṣe àfihàn àkójọpọ̀ ẹ̀mí ìmoore fún ìrànlọ́wọ́ àti àǹfààní tí ó ti ipasẹ̀ níní àwọn káàdì ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ wọ̀nyí àti èrò ọkàn-an wọn nípa ìtọ́jú àṣírí àti ìdí fún ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihànan nípa ẹni gbígbà tí ìjọba àti Ètò Oúnjẹ Àgbáyé ń ṣe.


One woman said, “I don’t really know what it is being used for.


"Obìnrin kan sọ pé, ""Mi ò mọ ohun tí wọ́n fi ń ṣe pàtó."


Sometimes I am afraid that maybe my name and pictures are being used for diabolical reasons, but I always pray to God for safety.”


"Ṣùgbọ́n nígbà mìíràn, ẹ̀rù máa ń bà mí pé bóyá wọ́n ń fi orúkọ mi tàbí àwòrán mi ṣe ohun búburú, ṣùgbọ́n mo máa ń gbàdúrà sí Ọlọ́run fún ààbò""."


Repeated photographs (likely for purposes other than digital ID) were a serious concern.


Àyàtúnyà àwòrán (bóyá fún ìdí tí ó yàtọ̀ sí ìlò fún ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́) náà jẹ́ ohun kan tí ó ń gbé wọn lọ́kàn gidi.


Two others in the same focus group complained about people taking their photographs daily but never following through on promises:


Àwọn méjì mìíràn nínú ẹgbẹ́ arọ́pò náà ṣe àròyé nípa àwọn èèyàn tí wọn ń ya àwòrán wọn lójoojúmọ́ láìmú àwọn ìlérí wọn ṣẹ:


The pictures they snap are always too much, and they will always say that after taking the pictures that they will teach us some various skills and set us up for business.


Àwọn àwòrán tí wọ́n ń yà ti máa ń pọ̀ jù, wọ́n sì máa ń sọ pé àwọ́n máa kọ́ wa ní àwọn iṣẹ́ ọwọ́ lóríṣìíríṣi tí àwọn á sì dá wa lókoòwò lẹ́yìn tí àwọn bá ti yá àwọn àwòrán náà.


But at the end of the day they will take everything back after snapping the pictures and they will not teach us those skills that they promised again.


Ṣùgbọ́n, lẹ́yìn tí wọ́n bá ti ya àwọn àwòrán náà tán, wọ́n máa kó àwọn ọ̀rọ̀ọ wọn jẹ, tí wọn ò sì ní kọ́ wa ní àwọn iṣẹ́ ọwọ́ tí wọ́n ṣe ìlérí láti kọ́ wa mọ́.


These experiences with data collection, especially with photographs, by powerful institutions like the Nigerian government and the World Food Programme, seem to have increased individual attention to data, especially among particularly vulnerable populations.


Ìrírí àwọn ènìyàn wọ̀nyí pẹ̀lú àkójọ ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihànan nípa wọn, pàápàá àwòrán-an wọn lọ́wọ́ àwọn alágbára bí i ìjọba Nàìjíríà àti Àwọn Elétò Oúnjẹ Àgbáyé ti pe àkíyèsí olúkúlùkù sí ti ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihànan-nípa-ara-ẹni, pàápàá jùlọ láàárín àwùjọ àwọn tí ó lè ní ìpalára.


Fortunately, Nigeria’s National Information Technology Development Agency adopted the Nigeria Data Protection Regulation in January 2019.


Nígbà tí orí máa bá wọn ṣe, Àjọ tí ó ń ṣàkóso Ìdàgbàsókè àlàyé nípa ìmọ̀-ẹ̀rọ ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà bẹ̀rẹ̀ sí í ṣe àmúlò òfin Ìdáàbòbò Ọ̀rọ̀ Alálàyé-afẹ̀ríhàn-nípa-ẹni ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní oṣù kìíní ọdún-un 2019.


As we have seen with new data protection legislation in other parts of the world,[ For example, our Thailand case study notes GDPR-inspired legislation.] this regulation incorporates some components of the European Union’s General Data Protection Regulation.


Gẹ́gẹ́ bí a ti ṣe rí ti àwọn òfin tuntun fún ìdáàbòbò ọ̀rọ̀ alálàyè nípa àwọn èèyàn ní àwọn apá ibòmíràn ní àgbáyé, [ Fún àpẹẹrẹ, Àyọkà Àgbéyẹ̀wò Thailand ti ìṣòfin GDPR.] òfin yìí ṣe àmúlò lára àwọn òfin Ìdáàbòbò Ọ̀rọ̀-alálàyé-aṣàfihànan-nípa-ẹni ti Ìṣọ̀kan Europe.


In a country with significant digital security problems where data is commonly shared without consent success will depend on education and enforcement.


Ní orílẹ̀-èdè tí ó ní ìṣòro ìdáàbòbò àwọn ohun tó wà lórí-ẹ̀rọ ayárabíàṣá, níbi tí wọ́n ti ń pín ọ̀rọ̀ alálàyè-aṣàfihàn àwọn èèyàn láìgba àṣẹ lọ́wọ́ọ wọn, ẹ̀kọ́ ìwé àti ìmúṣẹ nìkan ló lè mú àṣeyọrí wá.


Civil society


Àwọn Àjọ Ẹgbẹ́ Àwùjọ


The lack of public interest, and therefore, public pressure, makes advocacy in the digital ID space difficult.


Àìnífẹ̀ẹ́ sí ọ̀ràn ìwé ìdánimọ̀ pélébé abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́, àti torí gbogbo ènìyàn ń ṣe bẹ́ẹ̀ kí èmi náà ó ṣe àfarawé, kò mú ìjà fún ẹ̀tọ́ níbi ti ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ rọrùn.


Nigerian civil society is fairly small and poorly funded, and it is difficult for organisations to take on new issues when those they already address are major problems people struggle with on a daily basis, such as poverty.


Àjọ ẹgbẹ́ àwùjọ Nàìjíríà kéré, kò sì sí owó níbẹ̀. Ó nira fún àwọn iléeṣẹ́ láti gbé àwọn ọ̀rọ̀ ìlú mìíràn wò, nígbà tí àwọn tó wà nílẹ̀ tí ó jẹ́ àwọn ìṣòro tí ń kojú àwọn ènìyàn lójoojúmọ́ bí i ìṣẹ́.


In a focus group discussion with civil society representatives, one participant summed up the problem:


Nínú ìjíròrò pẹ̀lú àwọn aṣojú àjọ ẹgbẹ́ àwùjọ nínú ẹgbẹ́ arọ́pò kan, akópa kan ṣe ìsọníṣókí ìṣòro náà:


I feel that we should be more engaged on those issues, but the reality is that we are not part of it simply due to capacity and resources.


Mo lérò pé ó yẹ kí àwa náà máa kópa nínú ọ̀rọ̀ yìí, ṣùgbọ́n òótọ́ ibẹ̀ ni pé a kò kópa nítorí àìtó ohun èlò.


For me, it's not only about not wanting to be all things to all men; we simply don't have the capacity to be all things to all men.


Ní tèmi, kì í ṣe nípa fífẹ́ láti di ohun gbogbo fún ẹ̀dá ọmọ ènìyàn gbogbo; a kò ní agbára láti jẹ́ ohun gbogbo fún ẹ̀dá ọmọnìyàn gbogbo.


These challenges leave digital rights organisations to carry the burden of pushing for change from a powerful government.


Àwọn ìpèníjà wọ̀nyí ń mú kí àwọn iléeṣẹ́ tó ń rí sí ẹ̀tọ́ ẹni lórí ẹ̀rọ ayárabíàṣá ó dá ẹrù iṣẹ́ bíbéèrè fún àyípadà lọ́wọ́ ìjọba alágbára gbé.


Paradigm Initiative, a digital rights organisation, has been engaged on the issue of digital ID going as far back as the Mastercard partnership with the government.


Paradigm Initiative, iléeṣẹ́ tí ó ń ṣe òfíntótó sí ẹ̀tọ́ ẹni lórí ẹ̀rọ ayárabíàṣá ti ń kópa ribiribi ní ti ọ̀ràn ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ láti ìgbà àjùmọ̀ṣe MasterCard pẹ̀lú ìjọba.


A civil society interviewee reported:


Ọ̀kan lára àwọn aṣojú àjọ ẹgbẹ́ àwùjọ tí a fọ̀rọ̀ wá lẹ́nu wò jábọ̀ pé:


[C]ivil society organisations in themselves are too small to take on government individually, and even though Paradigm Initiative has taken that battle, you’ve not seen the entire CSO sector rally in support so as to make a bit more impact.


Àjọ ẹgbẹ́ àwùjọ ní tìkára wọ́n kò tóbi tó láti kojú ìjọba, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé Paradigm Initiative ti léwájú nínú akitiyan yẹn, a kòì tí ì rí kí àwọn iléeṣẹ́ mìíràn ní ẹ̀ka àjọ ẹgbẹ́ àwùjọ Gòláyátì ó gbárùkù ti ara wọn kí ó lè ba lapa tí ó lákaakì sí i.


So you have one small organization with tiny resources fighting this Goliath.


Iléeṣẹ́ kékeré kan ṣoṣo ni ó ń kojú Gòláyátì yìí.


The best you can do is just throw up some issues.


Kò sí ṣíṣe kò sí àìṣe, kò ju kí a hùmọ̀ àwọn ọ̀rọ̀ kan sílẹ̀.


They can bury you in court — they have all the resources – if they really don’t want to provide that information.


Wọ́n lè jàre ẹni ní ilé-ẹjọ́ — wọ́n ní gbogbo ohun àmúṣagbára – tí wọn kò bá fẹ́ pèsè àlàyé yẹn.


Still, Paradigm Initiative was able to raise awareness about the risks of a foreign corporation having access to the NIMC database and has since pushed for the Digital Rights and Freedom Bill which remains unsigned.


Síbẹ̀, Paradigm Initiative ṣe ìkéde nípa ewu tí ó wà níbẹ̀ bí àwọn iléeṣẹ́ òkèèrè bá ń rí àyè sí ìṣúra-ọ̀rọ̀- alálàyé-afẹ̀ríhàn nípa ẹni tí ó wà níkàáwọ́-ọ NIMC, ó sì ti jà fún ìwé àbádòfin òfin Òmìnira àti Ẹ̀tọ́-ẹni lórí ẹ̀rọ-ayárabíàṣá, tí wọn kò tí ì bu ọwọ́ lù.


Conclusions and recommendations


Ìkádìí àti Ìgbaninímọ̀ràn


Given the overburdened state of civil society in Nigeria, it would be good to see regional and international organisations, advocates and funders invest resources into a wide range of civil society organisations in the country.


Lẹ́yìn tí a ti rí ipò àdánidá tí àjọ ẹgbẹ́ àwùjọ wà ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà, ó máa dára láti rí àwọn iléeṣẹ́ ńláńlá nílẹ̀ yìí àti ní ilẹ̀ òkèèrè, pẹ̀lú àwọn alágbàwí àti àwọn olùdókoòwò tí wọ́n máa náwó sí ìgbéǹde onírúurú àwọn àjọ ẹgbẹ́ àwùjọ tí kì í ṣe ti ìjọba nínú ìlú yìí.


Supporting civil society in understanding how digital ID intersects with their issue areas and why it is important for the people they serve can make a difference, but these groups also need the financial and team capacity to incorporate digital ID concerns into their work.


Ìyàtọ̀ lè wáyé nípa ṣíṣe àtìlẹyìn fún irú àwọn àjọ ẹgbẹ́ àwùjọ yìí nípa níní òye bí ọ̀rọ̀ ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ ṣe kàn wọ́n àti ìdí tí ó fi ṣe pàtàkì fún àwọn èèyàn tí wọ́n ń ṣiṣẹ́ sìn leè yí nǹkan padà, ṣùgbọ́n àwọn ẹgbẹ́ yìí náà nílò owó àti àwọn òṣìṣẹ́ t’ó kájú òṣùwọ̀n tí yóò mú ìmọ̀ nípa ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ wọ inú iṣẹ́-ẹ wọn.


This support can create a network of activists and organisations taking on issues such as consent and data protection with Paradigm Initiative leading the way, thereby strengthening work that has already started and increasing pressure on the government in a way a single organisation cannot accomplish.


Àtìlẹyìn yìí lè ṣẹ̀dá ọ̀wọ́ àwọn ajìjàǹgbara àti àwọn iléeṣẹ́ tí wọ́n ń ṣiṣẹ́ lójúnàa ọ̀rọ̀ àṣẹ gbígbà àti ìdáàbòbò ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihàn nípa ẹni láti foríkorí fikùnlukùn pẹ̀lú Paradigm Initiative gẹ́gẹ́ bí aṣáájúu wọn, èyí á ró iṣẹ́ tó ti wà nílẹ̀ tẹ́lẹ̀ lágbára, yóó sì lè fúngun mọ́ ìjọba lọ́nà tí iléeṣẹ́ kan ṣoṣo ò leè gbà ṣẹ é.


The most vital issues we found in Nigeria revolve around access and information.


Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọ̀rọ̀ tó jẹ́ bàbàrà tí a rí ní orílẹ̀-èdèe Nàìjíríà jẹ mọ́ ti ìráyè àti àlàyé-ọ̀rọ̀ ní ẹ̀kúnrẹ́rẹ́.


The Nigerian government’s aim of financial inclusion cannot be met when many of the very communities they seek to include face barriers to registration.


Èròńgbà ìjọba Nàìjíríà láti ṣe àfikún ètò ìṣúná owó kò leè wá sí ìmúṣẹ nígbà tí ọ̀gọ̀rọ̀ àwọn agbègbè tí wọ́n fẹ́ kí wọ́n jẹ̀gbádùn àwọn mùdùnmúdùn wọ̀nyí ṣì ń dojúkọ ìdènà sí ìforúkọsílẹ̀.


Advocacy strategies could reflect the needs of the wide range of communities served by civil society from people living in poverty to people with disabilities.


Àwọn ète àgbàwí lè ṣe àfihàn ohun tí àwọn ènìyán nílò ní àwùjọ, láti orí àwọn èèyàn tí ìṣẹ́ ń bá fínra títí dé ọ̀dọ̀ àwọn tí-ó-ní-ìpèníjà-ara.


Tackling the renewal fee and costs associated with registration will be paramount for the large number of Nigerians with few financial resources.


Kíkojú owó ìsọdọ̀tun àti àwọn ìnáwó mìíràn tí ó rọ̀ mọ́ ìforúkọsílẹ̀ ni ó máa jẹ́ gbóògì fún àwọn ọmọ Nàìjíríà tí wọn kò fi bẹ́ẹ̀ lówó lọ́wọ́.


Registration centres that are accessible for people with disabilities and people living in rural communities, especially women who, for cultural reasons, may not feel comfortable waiting next to men, are critical to reaching the most marginalised populations.


Àwọn ibùdó ìforúkọsílẹ̀ tí ó ṣe é dé fún àwọn tí-ó-ní-ìpèníjà-ara àti àwọn ará ìgbèríko, gbogbo rẹ̀ jùlọ ti àwọn obìnrin tí àṣà kò gbà láyè láti tò sí iwájú tàbí ẹ̀yìn ọkùnrin, pọn dandan bí wọ́n bá fẹ́ kí ìforúkọsílẹ̀ náà ó kárí jákèjádò ìlú.


Finally, Paradigm Initiative’s work on the Digital Rights and Freedom Bill is paramount.


Lákòótán, iṣẹ́ Paradigm Initiative lórí ìwé àbádòfin òfin tó ń de ẹ̀tọ́ àti òmìnira lórí ẹ̀rọ-ayárabíàṣá ṣe kókó.


Any investment in digital ID improvements should prioritise advocating for data protection and ensuring the rights of Nigerians.


Ìdókoòwò-kídókoòwò tí ó bá fẹ́ ṣe ìmúdára ìdánimọ̀ abẹ́rọ-ayárabíàṣá-ṣiṣẹ́ gbọdọ̀ mú ìdáàbòbò ọ̀rọ̀ alálàyé-aṣàfihàn nípa àwọn èèyàn ní ọ̀kúnkúndùn kí ó sì ṣe ìmúdájú ètọ́ àwọn ọmọ Nàìjíríà.


---‘Boca de Rua': The Brazilian newspaper produced entirely by people living on the street


---‘Boca de Rua': Ìwé ìròyìn ilè brazil láti ọwọ́ àwọn ènìyàn tí ó ń gbé ní ojú òpópónà


After 19 years, Boca is still telling stories from the street


Lẹ́yìn ọdún 19, Boca ṣì ń ròyìn nípa àwọn olùgbé títì


Marcos Scher selling the paper at traffic lights before the pandemic. Photo: Charlotte Dafol/Used with permission


Marcos Scher ń ta ìwé ìròyìn náà nínú ìdádúró iná adarí ọkọ̀ kí àjákálẹ́ àrùn ó tó bẹ̀rẹ̀. Àwòrán: Charlotte Dafol/ a gba àṣẹ kí a tó lò ó


Nineteen years ago in Porto Alegre, in southern Brazil, a newspaper made entirely by people living on the streets was created.


Ní ọdún mọ́kàndínlógún sẹ́yìn ní Porto Alegre, ní gúúsù orílẹ̀-èdè Brazil, ìwé ìròyìn kan tí àgbáríjọ àwọn tí wọn ń sun ìta àdúgbò ẹsẹ̀kùkú náà bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ìròyìn títẹ̀ jáde.


Boca de Rua (Mouth of the Street, also known as Boca) newspaper was ideated by a group of journalists who wanted to provide this community with the tools to speak for themselves.


Boca de Rua (Ẹnu Asùnta, tí a tún mọ̀ sí ìwé ìròyìn Boca) jẹ́ ọgbọ́n orí ọ̀wọ́ àwọn akọ̀ròyìn kan láti pèsè ọ̀nà tí àwọn asùnta àdúgbò yìí fi lè máa fi sọ̀rọ̀ fún ara wọn.


The project was conceived in 2000 and a year later, during the first meeting of the World Social Forum, the first edition of Boca was launched.


Ní ọdún 2000 ni wọ́n bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ àkànṣe yìí, lẹ́yìn ọdún kan lásìkò ìpàdé àkọ́kọ́ Ẹgbẹ́ Àwùjọ Àgbáyé, ni wọ́n ṣe ìfilọ́lẹ̀ àkọ́kọ́já ewé rẹ̀.


Today, the newspaper is the only member of the International Network of Street Papers (INSP) created entirely by people living on the streets.


Ní òní, ìwé ìròyìn yìí nìkan ni ó jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ Àwọn Ìwé Ìròyìn Ẹsẹ̀kùkú Àgbáyé (INSP) tí àwọn ẹni tí ó ń sùnta ń ṣe jáde.


The ideas for stories, interviewees and questions are all developed by the community itself.


Àwọn asùnta wọ̀nyí tìkara wọn ni ó pilẹ̀ àwọn ọgbọ́n ìkọ̀tàn, ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò àti ti ìbéèrè.


Two journalists, who have been with the project since the beginning, are responsible for designing every new issue.


Àwọn akọ̀rọ̀yìn méjì kan tí wọ́n ti ń tì kín àwọn asùnta wọ̀nyí lẹ́yìn láti ìgbà tí iṣẹ́ àkànṣe náà ti bẹ̀rẹ̀ ni wọ́n máa ń ṣe gbogbo àwọn àtẹ̀jáde tuntun.


A group of volunteers also helps with support such as recording meetings, guiding the reporters about notetaking, and transcribing notes on the computer.


Ọ̀wọ́ àwọn afínúfẹ́dọ̀ṣiṣẹ́ kan náà máa ń ṣe àtìlẹyìn nípa gbígba ohùn ìpàdé sílẹ̀, níní àwọn ajábọ̀ ìrọ̀yìn níran àwọn ohun tí ó ṣe kókó àti kíkọ ohùn tí a ká sílẹ̀ ní ọ̀rọ̀ sórí èrọ-ayárabíàṣá.


Published as a quarterly.


Ìgbàdégbà oṣù mẹ́tamẹ́ta ni ìwé ìròyìn náà ń jẹ́ títẹ̀ jáde.


Boca's coverage ranges from reports of abuses suffered by those on the street to positive stories.


Àwọn ibi tí Boca na ìyẹ́ dé bèrè lórí ìfìyàjẹ tàbí ìjìyà àwọn tí wọ́n wà ní àárín ojú pópó títí kan àwọn ìròyìn rere mìíràn.


Over a period of three months, the group decides on the direction of the coverage, they go out into the field, conduct interviews, take photographs and gather testimonies for the stories.


Láàárin oṣù méta, òwọ́ yìí, pinnu àwon ohun tí wọn yóò kọ nípa rẹ̀, wọ́n jáde lọ sí oko ìwádìí, wọ́n fi ọ̀rọ̀ wá àwọn ènìyàn lẹ́nu wò, wọ́n ya àwòrán, wọ́n sì kó àwọn ẹ̀rí jọ fún àwọn ìròyìn wọn.


Member turnover is high, but on average, about 50 people work on each edition.


Àwọn ọmọ ẹgbẹ́ jáde lọ́pọ̀ yanturu fún iṣẹ́ yìí, ó fẹ́rẹ̀ẹ́ tó ènìyàn 50 tí wọn ń ṣiṣẹ́ lórí àtẹ̀jáde kọ̀ọ̀kan ní àpapọ̀ lórí ìwé ìròyìn ẹlẹ́ẹ̀mẹrin lọ́dún yìí.


After printing, each member of the group receives a share of copies to sell on the streets of Porto Alegre and all the proceeds go to the journalist/vendors.


Lẹ́yìn tí wọ́n bá tẹ ìwé ìròyìn náà jáde tán, àwọn ọmọ ẹgbẹ́ yóò gbá ìpín láti lọ tà ní àárín àdúgbò Porto Alegre, tí èrè yóò sì lọ sí ọ̀dọ̀ àwọn akọ̀ròyìn/atàwé-ìròyìn.


The publication is also sustained by donations from supporters, many of them anonymous.


Àtẹ̀jádè yìí tún máa ń rí ìgbọ̀wọ́ láti ọ̀dọ̀ àwọn olólùfẹ́ ìwé ìròyìn yìí, ọ̀pọ̀ nínú wọn ni kò fẹ́ kí orúkọ wọn ó di mímọ̀.


Rosina Duarte, one of the creators of Boca de Rua and the NGO ALICE (Free Agency for Information, Citizenship and Education), to which the newspaper is linked, said that the initial aim was “to give a voice to those who don't have one”.


Rosina Duarte, ọ̀kan nínú àwọn tí wọ́n ń ṣẹ̀dá Boca de Rua àti Ilé-ṣẹ́ tí-kìí-ṣe-ti-ìjọba ALICE (Àjọ òfẹ́ fún ètò ìgbéròyìnsíta, ijọ́mọìlú àti ètò ẹ̀kọ́-ìwé) èyí tí ìwé ìròyìn yìí so mọ́ sọ pé ohun tí àwọ́n gbà lérò tẹ́lẹ̀ ni “láti fi ohùn fún àwọn tí ko ní ohùn”.


In time, however, they realized that this was presumptuous — the voices were always there, society just didn't listen to them, she says.


Ó sọ wí pé, lẹ́yìn èyí ni àwọ́n ṣẹ̀ṣẹ̀ wá rí i pé ìlérò lásánlàsàn ni, nítorí kò sí ìgbà tí àwọn ènìyàn kì í fọhùn, àwùjọ ló kàn kọ̀ láti tẹ́tí sí wọn.


In a telephone interview with Global Voices, Rosina says:


Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò orí ẹ̀rọ-ìbánisọ̀rọ̀ pẹ̀lú Ohùn Àgbáyé, Rosina sọ pé:


Translation Original Quote


Ìtúmọ̀ Ìtúnwí-ọ̀rọ̀ Ọlọ́rọ̀ gan-an


When we arrived, we still had those pretty words which hold a lot of undertones of “nice prejudice”, as I call it, which is wanting to give something to them to help.


Nígbà tí a bẹ̀rẹ̀, a maá ń lo àwọn ọ̀rọ̀ tí ó lẹ́wà gan-an ni, èyí tí ó mú kí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ènìyàn abẹ́lé ó maa  hu ìwà yíyin ẹni láìgba tẹni ọ̀hún” bi mo ṣe lè pè é nìyẹn, tí í ṣe ọ̀nà tí yóò jẹ́ ìrànlọ́wọ́ fún wọn.


But we realized that it was us who had to become literate in the language of the street.


Ṣùgbọ́n a rí i pé àwa ni ó yẹ kí a di ọ̀mọ̀wẹ́ èdè àmúlò àwùjọ wọn.


They didn't have literacy in written language, but we were completely illiterate about life on the street.


Wọn kò ní ìmọ̀-mọ̀-ọ́n-kọ mọ̀-ọ́n-kọ̀ bẹ́ẹ̀ ni àwa náà kò sì ní òye ìgbéayé àwọn tí wọ́n ń gbé ní títì rárá.


Catarina and Daniel wearing masks with Boca's logo | Photo: Luiz Abreu/Used with permission


Catarina àti Daniel wọ aṣọ ìbomúbẹnu tí ó ní àmì ìdámọ̀ Boca lára | Àwòrán: Luiz Abreu / a gba àṣẹ kí a tó lò ó


The journalists’ original idea was to create a radio broadcast program using speakers installed on the city's lamp posts.


Èrò àwọn akọ̀ròyìn yìí ní ìbẹ̀rẹ̀pẹ̀pẹ̀ ni láti ṣe ìdásílẹ̀ ètò orí rédíò tí wọn yóò sì darí afẹ́fẹ́ ètò náà sórí àwọn gbohùngbohùn tí wọn yóò gbé sí orí àwọn òpó iná ẹ̀bà títì ní àárín ìgboro.


But when they contacted a group of homeless people, they were adamant: “We want a newspaper about us”.


Ṣùgbón nígbà tí wọ́n bá ọ̀wọ́ àwọn ènìyàn kan tí wọn kò tilẹ̀ nílé lórí sọ̀rọ̀, wọ́n ranrí pé àwọn kò fẹ́, ariwo: “A fẹ́ ìwé ìròyìn tí yóò máa sọ nípa wa” ni wọ́n ń pa.


Rosina says the idea worried her at first, but it worked:


Rosina sọ pé èrò yìí kọ́kọ́ kọ òun lóminú, ṣùgbọ́n ó padà bùṣe gàdà.


When they said they wanted a newspaper, we went after funding, still feeling our way in the dark, not knowing what to do.


Nígbà tí wọ́n sọ pé àwọn fẹ́ ìwé ìròyìn, a bẹ̀rẹ̀ sí ní wá owó kiri, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé inú òkùnkùn ni a wà tí a kò sì mọ ohun tí a ó gbámú ṣe.


But one day the penny dropped: by telling what was happening on the streets, they were breaking news.


Sùgbọ́n èyí padà dópin lọ́jọ́ kan: pẹ̀lú bí a ṣe ròyìn ohun tí ó ń lọ ní ojú pópó, wọ́n bẹ̀rẹ̀ sí ní gbé ìròyìn yìí kiri.


And if they became aware of this, the paper would organize itself very clearly.


Bí wọ́n bá sì ti mọ̀ nípa rẹ̀, ọ̀nà à á gbà di lílà fúnra rẹ̀ nìyẹn.


Because we make news all the time.


Ìdí ni pé gbogbo ìgbà ni a máa ń ṣiṣẹ́ lórí ìròyìn.


Some people do it in a more objective way, others less objective, but we do it.


Àwọn kan ń ṣe é láì fi-igbá-kan-bọ-ìkan-nínú, àwọn kan kò sì náání òtítọ́, ṣùgbọ́n à ń ṣe é.


Over time, the newspaper also became a kind of social movement.


Nígbà tí ó yá, ìwé ìròyìn yìí di ohun tí a lè pè ní ẹgbẹ́ àwùjọ.


The group meets weekly to discuss collective demands and possibilities for supporting the individual issues of its members.


Ẹgbẹ́ náà ń pàdé lọ́sọ̀ọ̀ọ̀sẹ̀ láti jíròrò lórí ìbèèrè fún ẹ̀tọ́ àti àwọn ọ̀nà tí wọ́n lè gbà ran àwọn ọmọ ẹgbẹ́ lọ́wọ́.


It is also linked to initiatives in the field, such as the Movimento Nacional da População de Rua (National Movement of People on the Street) and Amada Massa (Loving Dough), a bakery that aims to generate autonomy for people with a history on the streets in Porto Alegre.


Wọ́n tilẹ̀ so pọ̀ mọ́ oríṣìíríṣìí ẹgbẹ́ bí i Movimento Nacional da População de Rua (Àgbáríjọ àwọn ènìyàn ojú u títì lórílẹ̀-èdè) àti Amada Massa (Loving Dough) ilé-iṣẹ́ adínkàrà tí èròǹgbà rẹ jé láti sọ àwọn tí wọ́n ti pẹ́ ní  àdúgbo esẹ̀kùkú Porto Alegre di òmìnira ara wọn.


Regarding the content of the stories told by the paper, Rosina recalls:


Ní ìbàmu pẹ̀lú àkóónú ìwé ìròyìn náà, Rosina sọ pé:


It seems like it's just suffering, it seems like it's just difficulty.


Ó fara jọ ìyà ni kì í ṣe ìyà, ó fojú jọ ìṣòro ni kì í ṣe ìṣoro.


And it's not, we have discovered this joy, this resistance, we appreciate this immense, fantastic capacity to survive, not only to stay alive, but to keep hope, joy, affection and all these things alive.


A ti ṣàwárí ayọ̀ yìí, ìtakò yìí, nínú rẹ̀ bẹ́ẹ̀ ni a mọ rírì agbára dáradára tí kò jẹ́ kí ó kú, kì í ṣe pé ti àìkú rẹ̀ nìkan bíkò ṣe mímú ìrètí, ayọ̀ àti àwọn ohun mìíràn tí ó ti wà pẹ̀lú rẹ̀ wà láàyè.


Voices from the streets


Ohùn láti àdúgbò ẹsẹ̀kùkú


In a telephone interview with Global Voices, Elisângela Escalante, who joined the group six years ago when she was on the streets, emphasized the importance of the newspaper in her life:


Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò orí ẹ̀rọ-ìbánisọ̀rọ̀ pẹ̀lú Ohùn Àgbáyé, Elisângela Escalante, tí ó dara pọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ náà ní ọdún mẹ́fà sẹ́yìn nígbà tí òun náà ń sun ìta tẹnumọ́ ipa tí ìwé ìròyìn náà ti kó nínú ayé òun.


A lot happened to me through the paper.


Mẹ́wàá ṣẹlẹ̀ sí mi láti ara ìwé ìròyìn yìí.


It got me off the street.


Òhun ni kò jẹ́ kí n sun ìta mọ́.


Because I lived on the street for three and a half years and I got out after a few months going to the paper.


Ìdí ni pé ìta ni mò ń sùn fún odidi ọdún mẹ́ta àti ààbọ̀, mi ò sì sun ìta mọ́ lẹ́yin bí oṣù mélòó kan tí mo dara pọ̀ mọ́ ìwé ìròyìn yìí.


I was saving some money and started to rent my own space.


Mo bẹ̀rẹ̀ sí ní fi owó pamọ́ láti gba ilé tí èmi náà yóò máa gbé.


Before I didn't earn my money, I depended on my partner for everything.


Tẹ́lẹ̀, mi ò ní ọ̀nà ìpawówọlé kankan, ọkọ mi ni mo máa ń wojú rẹ̀ fún ohun gbogbo.


It makes a difference for me, I like to have my own money.


Ó yí ayé mi padà torí èmi pẹ̀lú fẹ́ ní owó ti ara mi.


The cover of the edition which drew attention to the challenges of motherhood on the street.


Ojúewé ìta ìtẹ̀jáde tí ó ṣe àgbéyẹ̀wò ìpèníjà tí ó ń kojú àwọn ìyá tí ó ń gbé ní títì.


Photo: Agência ALICE/Boca de Rua, used with permission.


Àwòrán: Agência ALICE/Boca de Rua, a gba àṣẹ kí a tó lò ó.


Elisângela remembers one edition in particular, where the cover story asked: “Why can't we be mothers?”.


Elisângela rántí ọ̀kan pàtó nínú àwọn àtẹ̀jáde ìgbàdégbà wọn èyí tí àkọ́lé òke rẹ̀ jẹ́: “Kí ló dé tí a ò le jẹ́ ìyá?


The report talked about the challenges that women with street backgrounds face in motherhood.


Àtẹ̀jáde yìí sọ̀rọ̀ lórí ìṣòro tí àwọn obìnrin tí ó ń  tọ́ ọmọ ní ojú òpópónà ń kojú.


While producing the report, some women members of the newspaper managed to regain contact with their children who they hadn't seen in years, Elisângela says:


Elisângela sọ pé: Nígbà tí a ń ṣe èyí lọ́wọ́ àwọn tí wọ́n jẹ́ ìyá nínú àwọn ọmọ ẹgbẹ́ gbìyànjú láti kàn sí àwọn ọmọ wọn tí wọn kò bá sọ̀rọ̀ láti àìmọye ọdún sẹ́yìn.


I think what we say [in the paper] is the truth.


Mo lérò wí pé òtítọ́ ni ohun tí a sọ [ìyẹn nínú ìwé ìròyìn].


It's what we feel and what we experience within society.


Ó jẹ́ ìrírí àti ohun tí à ń là kọjá ní àárín àwùjọ.


If it weren't for Boca, I wouldn't have any other way to do this and be heard by so many people.


Bí kò bá sí Boca, kò bá tí sí ọ̀nà mìíràn tí n ó gbé èyí gbà tí ọ̀pọ̀ ènìyàn ó sì gbọ́ mi tó báyìí.


Through it I got a lot of things and I helped a lot of people too.


Pẹ̀lú rẹ̀ mo jẹ ọ̀pọ̀ àǹfààní, mo sì ṣe ìrànlọ́wọ́ fún ọ̀pọ̀ ènìyàn bákan náà.


For the first time in its history, the newspaper is unable to be sold on the streets due to the COVID-19 pandemic.


Fún ìgbà àkọ́kọ́ nínú ìtan, ìwé ìròyìn yìí di èyí tí a kò le tà ní àárín àdúgbò látàrí àjàkálẹ̀ àrùn COVID-19.


In an effort to alleviate the effects on the reporters’ income, Boca de Rua has been transformed into a digital version.


Nínú akitiyan láti ṣe ìgbésókè sí owó tí ó ń wọlé fún àwọn ajábọ̀ ìròyìn, Boca de Rua ti gbé aṣọ tuntun wọ̀, ó ti bọ́ sórí ẹ̀rọ ìgbàlódé fún kíkà lórí ẹ̀rọ ayélujára.


With a contribution of 20 BRL (around 3.75 US dollars) every three months, readers access the latest edition of Boca, as well as old editions and other material.


Pẹ̀lú ìdáwójọ iye òwó tí ó tó 20BRL owó ilẹ̀ Brazil (tí ó ń lọ bi 3.75 owó dọ́là ilẹ̀ America) ní osù mẹ́tamẹ́ta àwọn ọ̀nkàwé máa ń rí àyè ka àgbéjáde Boca tuntun náà, tí ó fi mọ́ ti tẹ́lẹ̀ àti àwọn nǹkan mìíran.


For the contributors and reporters, the most important thing is that the voices from the street continue to be heard during the pandemic.